Xem bài 1: Khi cơ hội học tập chưa được tận dụng 

Xem bài 2: Trường chuẩn quốc gia- Nỗ lực phấn đấu... hụt hơi!

Bài 3: Giải pháp nào cho giai đoạn nước rút?

Bước vào năm 2009 cũng là giai đoạn nước rút để về đích phổ cập bậc trung học vào năm 2010, theo tiến độ mà “Đề án phổ cập bậc trung học giai đoạn 2005-2010” của UBND TP Cần Thơ đã đề ra. Làm thế nào để đạt chuẩn theo đúng tiến độ? Phóng viên Báo Cần Thơ ghi nhận một số ý kiến của lãnh đạo thành phố, lãnh đạo ngành giáo dục, địa phương.

* ÔNG NGUYỄN QUÍ ĐÔN, PHÓ GIÁM ĐỐC SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TP CẦN THƠ:
Phát triển mạng lưới trường lớp, đa dạng hóa các loại hình đào tạo

- Ngay sau khi đạt chuẩn phổ cập THCS, TP Cần Thơ không ngừng nâng cao chất lượng giáo dục tại các trường phổ thông nhằm từng bước phổ cập bậc trung học. Trong quá trình thực hiện Đề án phổ cập bậc trung học giai đoạn 2005-2010, ngành giáo dục luôn đặt nặng vai trò của các trường phổ thông. Bởi, các trường phổ thông có trách nhiệm huy động học sinh ra lớp, duy trì sĩ số nhằm hạn chế đến mức thấp nhất tình trạng học sinh bỏ học. Song song đó, công tác đổi mới nâng cao chất lượng giảng dạy cũng được tập trung thực hiện. Việc nâng cao chất lượng giảng dạy vừa đáp ứng yêu cầu đổi mới, vừa thu hút học sinh là một trong những nhiệm vụ chính của các trường phổ thông. Thực tế cho thấy, nếu giáo viên không đổi mới phương pháp giảng dạy, học sinh không theo kịp chương trình thì sẽ lưu ban, từ lưu ban dẫn đến bỏ học là điều không tránh khỏi.

Theo tôi, để thực hiện phổ cập bậc trung học đạt hiệu quả cao, vấn đề quan trọng nữa là phát triển hạ tầng cơ sở, mạng lưới trường lớp, đa dạng hóa các loại hình đào tạo trên địa bàn thành phố. Nếu tính về số lượng, trường THPT trên địa bàn không phải ít, nhưng do phân bố chưa hợp lý, không đều giữa các địa phương gây khó khăn cho học sinh. Có nơi ở vùng ven thành phố nhiều học sinh phải đi hơn 15 km mới đến được trường. Đi học xa cộng với hoàn cảnh kinh tế khó khăn, nhiều học sinh THPT phải bỏ học bởi ở lứa tuổi này các em đã có thể dùng sức lao động để phụ giúp gia đình kiếm sống.

Ngành giáo dục cũng đã có kế hoạch mở thêm phân hiệu, thành lập thêm trường THPT, đồng thời xây dựng mới, tăng cường đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị hiện đại cho các trường. Vì vậy, tôi tin rằng chỉ tiêu về số lượng học sinh trong độ tuổi 18-21 tốt nghiệp THPT, bổ túc THPT hoặc trung cấp chuyên nghiệp vẫn có thể đạt được. Tiêu chuẩn khó nhất là tỷ lệ đối tượng trong độ tuổi 18-21 có bằng nghề.

* ÔNG NGUYỄN VĂN BẠCH, PHÓ CHỦ TỊCH UBND HUYỆN VĨNH THẠNH:
Nâng cao chất lượng giáo dục, hạn chế thấp nhất tình trạng bỏ học

- Ban chỉ đạo phổ cập bậc trung học của huyện Vĩnh Thạnh được hình thành ngay sau khi thành phố triển khai “Đề án phổ cập bậc trung học giai đoạn 2005-2010”. Đề án phổ cập bậc trung học đã được triển khai đến tận xã, thị trấn trong toàn huyện. Hầu như không cán bộ, người dân nào không biết đến công tác phổ cập bậc trung học. Thế nhưng, tính đến thời điểm hiện nay, công tác phổ cập bậc trung học không đạt yêu cầu như tiến độ đã đề ra. Vì vậy, Ban chỉ đạo phổ cập bậc trung học luôn canh cánh nỗi lo không thể đạt chuẩn vào năm 2010, theo tiến độ của đề án.

Hiện nay, cái khó nhất vẫn chưa thể khắc phục được là việc duy trì sĩ số. Đã nhiều lần, tôi theo các đoàn vận động phổ cập đến từng nhà của các đối tượng để vận động ra lớp, nên hiểu hết những khó khăn của công việc này. Không phải nhà nào đến một lần là phụ huynh đồng ý cho con em đi học ngay, mà phải đến năm ba lần để phân tích thiệt hơn, phụ huynh mới cho con em trở lại lớp. Vận động các em khó một thì giữ các em lại lớp khó đến mười! Có nhiều nguyên nhân làm cho các em tái bỏ học: học không nổi, theo không kịp chương trình, không có bạn bè quen, gia đình khó khăn... Cũng chính vì những nguyên nhân đó mà đến giờ, toàn huyện chưa có học viên nào có bằng nghề 3 năm.

Huyện cũng gặp khó trong việc xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia. Từ khi chia tách đến nay, mặc dù hằng năm huyện đều dành nguồn kinh phí khá lớn đầu tư riêng cho xây dựng trường lớp nhưng hiện tại vẫn chưa có trường phổ thông nào đạt chuẩn quốc gia. Bởi vì hầu hết kinh phí dùng để sửa chữa, nâng cấp, xây dựng thêm cho các trường. Điều đáng mừng là đến nay, toàn huyện không còn phòng học cây lá, tạm bợ nữa, thay vào đó là phòng học bán kiên cố, kiên cố, đáp ứng được yêu cầu đổi mới phương pháp giảng dạy, nâng cao chất lượng giáo dục học sinh. Huyện cũng vừa thông qua kế hoạch mỗi năm dành riêng 10 tỉ đồng để chuẩn bị mặt bằng cho các dự án đầu tư xây dựng trường học. Theo tiến độ đầu tư như hiện nay, sau năm 2010, sẽ có rất nhiều trường trên địa bàn huyện đạt chuẩn quốc gia. Trước mắt, huyện chỉ đạo ngành giáo dục tăng cường đổi mới, nâng cao chất lượng dạy học nhằm hạn chế đến mức thấp nhất tình trạng học sinh lưu ban, bỏ học. Phát hiện học sinh bỏ học, trường phải có biện pháp vận động và hỗ trợ ngay. Bên cạnh đó, Trung tâm Dạy nghề, Trung tâm Giáo dục thường xuyên huyện phải tích cực mở các lớp dạy nghề tại địa phương để thu hút học sinh.

* ÔNG TÔ MINH GIỚI, PHÓ CHỦ TỊCH UBND TP CẦN THƠ, TRƯỞNG BAN CHỈ ĐẠO CHỐNG MÙ CHỮ PHỔ CẬP GIÁO DỤC:
Xây dựng đề án tăng tốc trong giai đoạn nước rút, quyết tâm hoàn thành phổ cập bậc trung học

- Khi TP Cần Thơ chuẩn bị được công nhận là thành phố trực thuộc Trung ương, nhiều người vẫn còn băn khoăn với tiêu chí đạt chuẩn quốc gia về phổ cập THCS- một trong những tiêu chuẩn để được công nhận thành phố trực thuộc Trung ương. Thế nhưng, bằng những nỗ lực vượt bậc, Đảng bộ, chính quyền, các ban ngành đoàn thể và nhân dân thành phố đã tập trung vận động các đối tượng trong độ tuổi ra lớp, xây dựng cơ sở vật chất trường học... Nhờ vậy, qua kiểm tra, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã công nhận TP Cần Thơ đạt chuẩn phổ cập THCS vào năm 2004.

Công tác phổ cập bậc trung học đang bước vào giai đoạn cuối. Trước mắt, Ban chỉ đạo sẽ tổ chức rà soát lại việc thực hiện Chỉ thị số 08 của Thành ủy Cần Thơ về việc thực hiện phổ cập bậc trung học. Sau khi khảo sát cụ thể từng địa phương, Ban Chỉ đạo sẽ xây dựng kế hoạch cụ thể, chi tiết cho từng tiêu chí đạt chuẩn mà Bộ Giáo dục và Đào tạo qui định. Chẳng hạn xem xét tiêu chuẩn xây dựng trường THPT, xây dựng trường nghề như thế nào, cần xây dựng bao nhiêu trường đạt chuẩn quốc gia... Sau đó, tính toán lại, để đạt được những tiêu chí ấy, cần đầu tư bao nhiêu kinh phí? Từ quy hoạch cụ thể, chi tiết, Ban Chỉ đạo sẽ từng bước khắc phục để đẩy nhanh tiến độ phổ cập bậc trung học trong 2 năm: 2009, 2010. Khi xây dựng được kế hoạch chi tiết cho từng tiêu chí, việc thực hiệc sẽ dễ dàng hơn.

Trong việc xây dựng kế hoạch chi tiết để thực hiện các tiêu chí phổ cập bậc trung học, các địa phương cần tập trung chỉ đạo không để học sinh bỏ học, nhất là học sinh lớp 9. Đồng thời, thực hiện thật tốt việc phân luồng học sinh sau tốt nghiệp THCS. Muốn làm được điều đó, cần có kế hoạch đồng bộ với sự tham gia của các ban, ngành đoàn thể trong việc đa dạng hóa các loại hình học tập, nâng cao công tác tuyên truyền, vận động học sinh ra lớp và duy trì các lớp học bằng cách hỗ trợ các đối tượng tham gia học tập.

Đề án tăng tốc phổ cập bậc trung học sẽ nêu cụ thể những hạn chế, những khó khăn và giải pháp khắc phục. Ở từng tiêu chí, đề án phải nêu bật được các yêu cầu về kinh phí, sự hỗ trợ của các sở, ban ngành... Trên cơ sở đó, nếu nhận thấy cần thiết, Ban Chỉ đạo sẽ trình UBND thành phố xem xét để trình HĐND thành phố xem xét tăng kinh phí cho việc thực hiện phổ cập bậc trung học trong kỳ họp HĐND thành phố giữa năm 2009.

Hoàn thành phổ cập bậc trung học không chỉ là một tiêu chí để TP Cần Thơ trở thành đô thị loại 1 trực thuộc Trung ương, mà quan trọng hơn đây là cơ hội nâng cao trình độ dân trí, chất lượng nguồn nhân lực để thực hiện công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Phải khẳng định rằng hoàn thành phổ cập bậc trung học là việc không dễ dàng nhưng nếu quyết tâm thực hiện cộng với sự đồng lòng của cả hệ thống chính trị và người dân TP Cần Thơ hoàn toàn có thể đạt chuẩn phổ cập bậc trung học theo đúng tiến độ đã đề ra.

HÀ THANH (Ghi)