Để sử dụng màn hình một cách tích cực trong chăm sóc và nuôi dạy con, các nhà giáo dục đã đưa ra 5 lời khuyên.

1. Làm gương về thói quen lành mạnh. Khi cha mẹ quá chú tâm vào màn hình thiết bị, họ ít nói chuyện hoặc tương tác với con, cũng như có thể phản ứng gay gắt hơn với những hành vi không đúng của trẻ. 

Một nghiên cứu ở Đức cho thấy, sự xao lãng do màn hình gây ra khiến các mẹ ít tương tác với con hơn, từ đó làm giảm sự nhạy cảm của người mẹ - điều rất quan trọng đối với sự phát triển của trẻ về cảm giác gắn bó an toàn và khả năng điều chỉnh cảm xúc.

Ngoài ý thức về tần suất sử dụng thiết bị, phụ huynh nên tắt thông báo khi chơi với trẻ để đảm bảo hiện diện bên con trọn vẹn.

2. Không dùng màn hình để "dẹp loạn". Nhiều người dùng thiết bị như “bảo mẫu điện tử” khi cần xử lý công việc hoặc làm việc nhà, thậm chí để đối phó những hành vi, cảm xúc tiêu cực của trẻ. Điều đó chỉ giải quyết rắc rối tạm thời, nhưng việc tương tác quá mức với màn hình lại ảnh hưởng sự phát triển cảm xúc xã hội của trẻ - theo nghiên cứu đối với trẻ từ 1-6 tuổi ở Hàn Quốc.

Sự phụ thuộc này có thể làm trầm trọng thêm hành vi có vấn đề và khiến cha mẹ khó giao tiếp với con hơn. 

3. Xem và học tập cùng nhau. Màn hình có thể đóng vai trò tích cực trong đời sống gia đình, khi cha mẹ dùng như công cụ để giáo dục hoặc tăng cường sự gắn kết, thông qua các cuộc gọi video hoặc chia sẻ hình ảnh. Nghiên cứu chung của các nhà khoa học Anh và Mỹ năm 2024 cho thấy việc xem chung hoặc chơi chung trên thiết bị có thể tạo ra tác động tích cực đến việc học của trẻ. 

4. Tuân thủ hướng dẫn phù hợp độ tuổi. Hướng dẫn của Bộ Giáo dục Mỹ khuyến nghị thời gian sử dụng thiết bị điện tử ở trẻ từ 2-5 tuổi không quá 1 giờ/ngày, còn trẻ dưới 2 tuổi thì nên hạn chế tối đa. Phụ huynh cũng có thể thiết lập chế độ giám sát trên thiết bị để quản lý thời gian và đảm bảo con chỉ truy cập được nội dung phù hợp độ tuổi. 

 Ngoài kiểm soát thời gian và nội dung, cha mẹ nên áp dụng các chiến lược chuyển hướng sự chú ý khỏi màn hình. Đó là khuyến khích con tham gia các hoạt động như đi dạo công viên, chơi đồ chơi hoặc đọc sách, truyện tranh, múa hát.

Nghiên cứu của Mạng lưới nuôi dạy trẻ em (Úc) thấy rằng, những chiến lược trên hiệu quả hơn so với các biện pháp can thiệp cứng rắn như giới hạn thời gian sử dụng màn hình, thường khó thực thi do tiềm ẩn xung đột, giận dỗi hoặc thiếu sự nhất quán của cha, mẹ.

LÊ THƯ (Theo The Conversation)