Ngày 18-8, Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken đã đến Tel Aviv trong nỗ lực gia tăng sức ép ngoại giao nhằm đạt được đột phá trong đàm phán về thỏa thuận ngừng bắn lâu dài cho cuộc xung đột giữa Israel và phong trào Hamas ở Dải Gaza, nhưng cơ hội này là không cao.

Ngoại trưởng Mỹ Blinken (trái) gặp Tổng thống Israel Herzog tại Tel Aviv ngày 19-8. Ảnh: Reuters

Chuyến công du Trung Ðông của ông Blinken nằm trong nỗ lực mới nhất của Washington nhằm làm trung gian hòa giải cho lệnh ngừng bắn giữa Israel và Hamas. Trong chuyến thăm thứ 10 tới khu vực kể từ khi xung đột nổ ra vào ngày 8-10-2023, Ngoại trưởng Blinken sẽ tăng cường sức ép ngoại giao của Mỹ nhằm “hoàn tất thỏa thuận ngừng bắn và thả con tin, tù nhân”. Ông gặp các lãnh đạo cấp cao của Israel, trong đó có Tổng thống Isaac Herzog, Thủ tướng Benjamin Netanyahu và Bộ trưởng Quốc phòng Yoav Gallant vào ngày 19-8 trước khi lên đường tới Ai Cập.

“Ðây là thời điểm quyết định, có lẽ là cơ hội tốt nhất và cuối cùng để đưa các con tin về nhà, đạt được lệnh ngừng bắn…”, Ngoại trưởng Blinken nói với báo giới trước khi gặp Tổng thống Herzog hôm qua.

Các quốc gia trung gian gồm Mỹ, Qatar và Ai Cập tỏ ra lạc quan sau 2 ngày đàm phán tại thủ đô Doha của Qatar hồi tuần rồi, khi thông báo rằng một “đề xuất bắc cầu” nhằm kêu gọi các bên đồng ý về thỏa thuận ngừng bắn đã được nhất trí.

Tuy nhiên, Hamas, tổ chức không trực tiếp tham gia đàm phán lần này, cho rằng những dấu hiệu lạc quan chỉ là “sự ảo tưởng”, khẳng định đề xuất của Mỹ chỉ phù hợp và nhằm đáp ứng các yêu sách của Israel.

Ngày 18-8, Văn phòng Thủ tướng Netanyahu nhấn mạnh rằng quân đội Israel sẽ tiếp tục ở lại hành lang Philadelphia (dọc biên giới Gaza - Ai Cập ) như là một biện pháp phòng ngừa an ninh và cho biết ông Netanyahu đang tiếp tục nghiên cứu để xúc tiến thỏa thuận.

Ðáp lại, Hamas cáo buộc Thủ tướng Israel trì hoãn và đặt ra những trở ngại trên con đường đạt được thỏa thuận, với mục đích “kéo dài chiến tranh”.

Thỏa thuận được Mỹ và các đối tác trung gian Qatar và Ai Cập ủng hộ gồm có lệnh ngừng bắn kéo dài 6 tuần, trao trả các con tin Israel và người Palestine bị giam giữ, đồng thời Israel rút quân khỏi các khu đông dân cư ở Gaza.

Những vấn đề gai góc là việc Israel khăng khăng duy trì sự hiện diện của quân đội nước này dọc hành lang Philadelphia và lập các trạm kiểm soát để kiểm tra những người Palestine muốn trở về nhà ở phía Bắc Gaza. Ngoài ra còn có các vấn đề chưa được giải quyết liên quan đến danh sách những người Palestine bị giam giữ mà Israel sẽ đồng ý thả.

Một quan chức cấp cao tháp tùng ông Blinken đánh giá chuyến thăm của Ngoại trưởng Mỹ diễn ra vào “thời điểm quan trọng” trong các cuộc đàm phán ngừng bắn ở Gaza và nhà ngoại giao này sẽ gây sức ép lên tất cả các bên về tầm quan trọng của việc nhanh chóng “chốt” thỏa thuận để chấm dứt đau khổ của dân thường Gaza cũng như ngăn chặn xung đột nhấn chìm khu vực.

Các cuộc đàm phán đã trở nên cấp bách hơn sau các vụ ám sát chỉ huy cấp cao của phong trào Hezbollah ở Lebanon và thủ lĩnh chính trị của Hamas ở Iran mà Israel bị cho là “thủ phạm”. Thỏa thuận ngừng bắn được kỳ vọng sẽ hạ nhiệt căng thẳng, qua đó thuyết phục Iran và Hezbollah không thực hiện cuộc tấn công trả đũa Israel có thể khiến cuộc chiến ở Gaza lan rộng ra toàn khu vực.

HẠNH NGUYÊN (Theo Reuters, Guardian)