Công ty TNHH BIO Việt Nam (100% vốn Cuba) đã giải ngân hết vốn đăng ký trên 5,65 triệu USD.

* Ì ạch giải ngân vốn

Theo thống kê của Sở Kế hoạch và Đầu tư TP Cần Thơ, đến tháng 11-2011, thành phố cấp Giấy chứng nhận đầu tư cho 6 dự án FDI mới nằm ngoài khu công nghiệp (KCN), với tổng vốn đầu tư đăng ký trên 138,2 triệu USD, tăng 5,42 lần so với năm 2010; đồng thời, có 2 dự án điều chỉnh tăng vốn hơn 52 triệu USD. Đến nay, thành phố có 54 dự án FDI, vốn đăng ký trên 956,7 triệu USD, nhưng vốn thực hiện mới chiếm khoảng 20,31% vốn đăng ký (đạt khoảng 194,3 triệu USD). Mới đây, Sở Kế hoạch và Đầu tư TP Cần Thơ cùng các sở, ngành liên quan đã có đợt kiểm tra, rà soát các dự án FDI đang hoạt động trên địa bàn, 54 dự án FDI được chia thành 2 nhóm: nhóm đang hoạt động (49 dự án) và nhóm chấm dứt hoạt động, khả năng triển khai chậm (5 dự án).

Trong số 49 dự án FDI đang hoạt động, vốn đăng ký trên 414,8 triệu USD, đã thực hiện giải ngân đạt 46,2%/tổng vốn đăng ký (khoảng 191,78 triệu USD). Cụ thể, có 33 dự án giải ngân 100% vốn, 4 dự án giải ngân trên 70%, 2 dự án giải ngân 40-50%, còn lại 5 dự án mới thành lập trong năm 2011 chưa thực hiện góp vốn theo tiến độ, chưa báo cáo tiến độ. Trong đó, một số dự án đang khó khăn thị trường tiêu thụ, vướng thủ tục đầu tư, chưa thỏa thuận được tỷ lệ góp vốn làm ảnh hưởng tiến độ dự án. Chẳng hạn Công ty TNHH Sam Won Vina (100% vốn Hàn Quốc, vốn 200.000 USD) chuyên sản xuất dụng cụ thể thao, trò chơi điện tử, DN đang xin tạm ngưng hoạt động, do khó khăn thị trường tiêu thụ và mới giải ngân đạt 59% trên tổng vốn đăng ký. Công ty TNHH Carbon (100% vốn Úc, vốn đăng ký 150.000 USD) sản xuất phụ tùng ô tô bằng nhựa Composite đã giải ngân 83% vốn, thị trường tiêu thụ khó, công ty ngừng hoạt động và đã hoàn tất thủ tục xin giải thể. Hay dự án của Công ty TNHH Phát triển đô thị Nam sông Hậu chưa thực hiện góp vốn đầu tư, do còn vướng chủ trương. Trước đó, UBND thành phố đã giao đất cho Công ty TNHH tư vấn Đầu tư và Thương mại Long Thắng thực hiện dự án “Khu dân cư, lô số 1, khu đô thị mới Nam sông Hậu”, hiện UBND thành phố đã cấp Giấy chứng nhận đầu tư cho Công ty TNHH Phát triển đô thị Nam sông Hậu, nhưng Đồ án quy hoạch vẫn đứng tên Công ty TNHH tư vấn Đầu tư và Thương mại Long Thắng. Do vậy, dự án chưa triển khai được các thủ tục liên quan đến đất đai, đơn vị đầu tư mới cũng chưa tích cực thực hiện các thủ tục liên quan để làm cơ sở cho đối tác nước ngoài góp vốn, trong khi đây là dự án nhận được sự đồng thuận cao của người dân vùng dự án...

Ông Võ Thành Sang, Giám đốc Sở Kế hoạch và Đầu tư TP Cần Thơ, cho biết: “Thời gian qua, nhà đầu tư nước ngoài đến tìm hiểu cơ hội đầu tư trên địa bàn thành phố ngày càng nhiều. Công tác cải cách các thủ tục hành chính theo cơ chế “một cửa” và thực hiện theo qui trình ISO 9001-2000 đối với các thủ tục cấp Giấy chứng nhận đầu tư cho các nhà đầu tư và DN góp phần cải thiện đáng kể môi trường đầu tư của thành phố. Tuy nhiên, việc thiếu cơ chế phối hợp giữa các sở, ngành liên quan đã ảnh hưởng đến giải quyết vướng mắc cho nhà đầu tư, thiếu cán bộ chuyên trách, nên công tác hậu kiểm dự án FDI chưa đạt yêu cầu”. Theo ông Sang, ngoài những nguyên nhân trên làm cho tiến độ triển khai dự án FDI chậm, thì còn một số DN chưa chủ động được thị trường, tác động của khủng hoảng kinh tế thế giới cũng ảnh hưởng nhất định đến giải ngân vốn...

* Cần “lực đẩy”

Mặc dù chỉ có 5 dự án FDI nằm trong tốp “đèn đỏ”, nhưng tỷ lệ vốn đăng ký (trên 541,9 triệu USD) chiếm khá cao trong tổng vốn FDI đầu tư trên địa bàn (đến 56,64% tổng vốn đăng ký). Các dự án này đến nay, chỉ giải ngân được 0,46% tổng vốn đăng ký. Trong đó, 4 dự án chấm dứt hoạt động do kinh doanh không hiệu quả và đang làm thủ tục giải thể; còn dự án Nhà máy lọc dầu Cần Thơ (vốn ban đầu 538 triệu USD) do tình hình khủng hoảng kinh tế, nên đối tác nước ngoài rút khỏi dự án, phía Việt Nam (Công ty TNHH Nhà máy lọc dầu Cần Thơ) không đủ năng lực triển khai dự án, hiện đang làm thủ tục điều chỉnh dự án. Theo báo cáo của Sở Kế hoạch và Đầu tư TP Cần Thơ, cuối tháng 6-2011, đối tác Việt Nam đã nộp thủ tục xin gia hạn dự án và hiện đã tìm được đối tác hợp tác. Sau khi thẩm tra cụ thể dự án, sở sẽ báo cáo UBND thành phố xin chủ trương đối với dự án này.

Thời gian qua, hạ tầng cơ sở, nhất là hạ tầng giao thông vận tải của TP Cần Thơ được Trung ương và địa phương quan tâm đầu tư, tạo “lực đẩy” cho thành phố trong phát triển kinh tế và thu hút đầu tư. Trên thực tế, kết quả thu hút vốn FDI không đạt yêu cầu, thành phố đưa ra danh mục dự án mời gọi đầu tư công nghiệp công nghệ cao, nhưng công tác quy hoạch, quản lý vẫn chưa được tính toán cụ thể. Là thành phố loại I, trực thuộc Trung ương, nên việc ban hành cơ chế ưu đãi đầu tư (miễn giảm tiền thuê đất, thuế DN...) là vấn đề rất khó cho thành phố, nếu ban hành sẽ “vượt rào” chủ trương của Chính phủ. Không được ưu đãi đầu tư, trong khi suất đầu tư công nghiệp của thành phố cao (giá đất đô thị cao, giá thuê cao, nền đất yếu phải tốn nhiều chi phí...), nên nhà đầu tư luôn cân nhắc bài toán này khi đến tìm hiểu đầu tư. Hiện trong số dự án FDI đã cấp giấy chứng nhận đầu tư có dự án được chỉ định vị trí, nhưng công tác qui hoạch vẫn nằm trên giấy...

Chủ trì cuộc họp rà soát thực hiện giải ngân vốn của các dự án FDI trên địa bàn thành phố, Phó Chủ tịch UBND TP Cần Thơ Võ Thành Thống cho rằng, thu hút vốn FDI hạn chế, dự án qui mô nhỏ... là khó khăn chung của cả nước, do tác động của cuộc khủng hoảng kinh tế kéo dài từ năm 2008 đến nay. Phó Chủ tịch Võ Thành Thống yêu cầu Sở Kế hoạch và Đầu tư TP Cần Thơ chủ động rà soát các dự án FDI chậm tiến độ trên địa bàn, đặc biệt là phối hợp với UBND quận Cái Răng kiểm tra dự án “Khu dân cư, lô số 1, khu đô thị mới Nam sông Hậu” do Công ty TNHH Phát triển đô thị Nam sông Hậu- đối tác Việt Nam làm chủ đầu tư để báo cáo về lãnh đạo thành phố trước ngày 31-12-2011. Trên cơ sở này, thành phố sẽ xem xét và có phương án giải quyết thỏa đáng, do dự án qui mô lớn, ảnh hưởng đến đời sống của hàng ngàn hộ dân. Mặt khác, các sở, ngành liên quan cần phối hợp với Sở Kế hoạch và Đầu tư xây dựng quy chế phối hợp trong cấp Giấy chứng nhận đầu tư và quản lý đầu tư đối với các dự án FDI trên địa bàn trình về UBND thành phố trong quý II-2012. Và bố trí nhân sự phù hợp, tạo sự phối hợp nhịp nhàng nhằm giải quyết tốt hơn vướng mắc, khó khăn cho DN, đẩy nhanh tiến độ dự án.

Bài, ảnh: SONG NGUYÊN