Trong khuôn khổ hội nghị tổng kết đánh giá tình hình thực hiện Quyết định 1033/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về phát triển giáo dục, đào tạo và dạy nghề vùng Đồng bằng sông Cửu Long (QĐ 1033), do Bộ GD&ĐT chủ trì vừa tổ chức tại TP Cần Thơ, đại biểu ở TP Cần Thơ đã nêu những khó khăn về cơ sở vật chất, thiếu giảng viên, tuyển sinh khó khăn... Từ đó đòi hỏi có sự quan tâm đầu tư nhiều hơn từ trung ương để phát triển bền vững.

TP Cần Thơ hiện có 22 trường đại học (ĐH), cao đẳng (CĐ), trung cấp chuyên nghiệp (TCCN); trong đó có 5 trường ĐH và 1 phân hiệu Trường ĐH Kiến trúc TP Hồ Chí Minh, tăng 4 trường so với năm 2011. Các trường này đào tạo nhiều ngành nghề đáp ứng nhu cầu học tập đa dạng của các tầng lớp nhân dân thành phố và các tỉnh ĐBSCL. Đến tháng 9-2015, các trường có 5.069 cán bộ, giáo viên, nhân viên; trong đó có 14 giáo sư, 123 phó giáo sư, 315 tiến sĩ, 1.866 thạc sĩ… Quy mô đào tạo trên 120.160 học sinh, sinh viên (HSSV), trong đó có 4.643 học viên sau ĐH và 84.719 sinh viên ĐH. Theo Tiến sĩ Nguyễn Văn Hồng, Phó Giám đốc Sở GD&ĐT TP Cần Thơ, thực hiện QĐ 1033, các trường trên địa bàn thành phố tập trung thực hiện tốt công tác đào tạo như: Đổi mới chương trình, nội dung, phương pháp giáo dục theo hướng hiện đại, từng bước chuyển đổi hoàn toàn sang đào tạo theo học chế tín chỉ, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của nhà tuyển dụng. Các trường xây dựng và công bố chuẩn đầu ra cho từng ngành đào tạo. Công tác đào tạo sau ĐH ở các trường ngày càng được chú trọng. Trường ĐH Cần Thơ và Trường ĐH Y Dược Cần Thơ mở thêm nhiều chuyên ngành đào tạo thạc sĩ, tiến sĩ… Hằng năm, các trường có trên 23 ngàn HSSV tốt nghiệp, góp phần đáng kể vào việc bổ sung nguồn nhân lực có trình độ chuyên môn cao cho các tỉnh ĐBSCL. Tiến sĩ Nguyễn Văn Hồng nói: "Nổi bật là công tác hợp tác quốc tế ở các trường. Nhiều trường ĐH, CĐ duy trì và mở rộng thêm quan hệ hợp tác với các cơ sở đào tạo, viện nghiên cứu và các tổ chức quốc tế có uy tín, qua đó, góp phần nâng cao hơn nữa chất lượng đào tạo của trường. Riêng năm học 2014-2015, Trường ĐH Cần Thơ thực hiện hợp tác 7 chương trình, dự án với các nước; ĐH Y Dược Cần Thơ tiếp 6 đoàn khách từ các nước…".

Mặc dù đạt nhiều thành tựu trên lĩnh vực giáo dục- đào tạo nhưng trong quá trình hoạt động, các trường gặp không ít khó khăn. Các cơ sở đào tạo còn khó khăn về cơ sở vật chất (Trường ĐH Kỹ thuật - Công nghệ Cần Thơ), thiếu trang thiết bị giảng dạy, thiếu ký túc xá cho HSSV nội trú (Trường ĐH Y Dược Cần Thơ)… Đơn cử, Trường ĐH Kỹ thuật - Công nghệ Cần Thơ, thành lập gần 3 năm nay nhưng cơ sở vật chất của trường còn gặp nhiều khó khăn vì cơ sở 2 (phường Long Tuyền, quận Bình Thủy) vẫn chưa đưa vào sử dụng. Điều này gây cản ngại lớn cho trường, bởi theo quy định, sau 3 năm thành lập, trường phải đảm bảo các điều kiện về con người, cơ sở vật chất phục vụ công tác đào tạo đúng như cam kết với Chính phủ và các bộ, ngành Trung ương khi xây dựng Đề án thành lập trường. Tiến sĩ Nguyễn Văn Hồng kiến nghị: "Trường ĐH Kỹ thuật- Công nghệ Cần Thơ là trường ĐH kỹ thuật duy nhất của ĐBSCL nên rất mong Chính phủ, Bộ GD&ĐT quan tâm hỗ trợ về cơ sở vật chất, đội ngũ giảng viên để trường phát triển. Bên cạnh đó, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT cần sớm phê duyệt chủ trương nâng cấp Trường Trung cấp Văn hóa Nghệ thuật Cần Thơ thành Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật Cần Thơ. Bởi thời gian qua, thành phố đã tập trung đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học và đội ngũ giảng viên theo quy định".

Về thực hiện chính sách đào tạo đặc thù nhân lực vùng ĐBSCL, trên cơ sở chỉ tiêu phân bổ của Bộ GD&ĐT và Ban Chỉ đạo Tây Nam Bộ, UBND TP Cần Thơ chỉ đạo các ngành liên quan thực hiện quy trình tuyển sinh theo quy định. Qua 3 năm thực hiện, TP Cần Thơ tuyển sinh 53 thạc sĩ và 80 SV đại học các ngành: Xây dựng Đảng, Quản lý hành chính công, Quản lý kinh tế, Công nghệ thông tin, Báo chí, Y đa khoa, Y học cổ truyền, Răng - Hàm - Mặt, Kiến trúc... Toàn bộ học phí của SV được UBND thành phố hỗ trợ từ ngân sách thành phố. Sinh viên sau khi tốt nghiệp được bố trí việc làm phù hợp với trình độ chuyên môn, nghiệp vụ được đào tạo. Là một trong những trường ĐH tham gia thực hiện chính sách đặc thù, nhiều năm qua, Trường ĐH Cần Thơ tuyển thẳng hàng ngàn thí sinh ở các huyện nghèo và trong đồng bào dân tộc ít người đủ điều kiện theo học các ngành. Để đảm bảo chất lượng đào tạo, năm học đầu tiên, các thí sinh này được trường tổ chức học bổ sung kiến thức 20 tín chỉ/ học kỳ. Khi học chương trình ĐH chính thức, các SV phải đóng học phí theo số tín chỉ đăng ký trong từng học kỳ nhưng nhân thêm hệ số 1,5 so với SV khác. Theo PGS.TS Hà Thanh Toàn, Hiệu trưởng Trường ĐH Cần Thơ, do đối tượng này không thuộc chỉ tiêu của Bộ GD&ĐT giao và không được hỗ trợ kinh phí đào tạo. Vì thế, phụ huynh phải bỏ tiền túi chi trả với số tiền gấp 1,5 lần so với SV bình thường, đây là một nghịch lý. Nên chăng có sự hỗ trợ từ phía Bộ, ngành Trung ương cho các SV này để học tập tốt. Ông Toàn kiến nghị: "Dự kiến năm tới, trường làm kế hoạch tự chủ hoàn toàn kinh phí, đề nghị Bộ cho phép trường tăng học phí. Đồng thời trường rất mong bộ ngành Trung ương ủng hộ, hỗ trợ để trường xây dựng thành trường ĐH xuất sắc từ nguồn vốn ODA. Trường cam kết sẽ làm hết sức mình để xứng tầm là trung tâm đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao".

Tại hội nghị, nhiều đại biểu ở TP Cần Thơ nêu những khó khăn về tình hình tuyển sinh, nhất là ở các trường trung cấp chuyên nghiệp, trường dạy nghề và trường ngoài công lập. Qua thống kê của Bộ GD&ĐT, toàn vùng ĐBSCL có 1 trường ĐH (ĐH Cần Thơ) và 4 trường CĐ tuyển hơn 80% chỉ tiêu đợt 1. Tại TP Cần Thơ, đến nay, có một số trường CĐ, trường nghề tuyển chưa đến 50% chỉ tiêu. Thạc sĩ Nguyễn Trọng Sơn, Hiệu trưởng Trường CĐ Nghề Cần Thơ, cho biết: Tuyển sinh ở các trường nghề nói chung, trường CĐ nghề Cần Thơ nói riêng còn gặp khó khăn, bởi học sinh vẫn còn tâm lý thích vào ĐH hơn. Do đó, cần có giải pháp căn cơ, trong đó, đẩy mạnh hơn nữa việc phân luồng học sinh sau tốt nghiệp THCS, THPT vào học nghề.

Bài, ảnh: B.KIÊN