13/01/2026 - 08:34

Rối loạn nhịp sinh học làm tăng nguy cơ mất trí nhớ 

Nghiên cứu mới công bố trên tạp chí Neurology của Viện Hàn lâm Thần kinh học Mỹ cho thấy người bị rối loạn đồng hồ sinh học, tức có mức độ hoạt động đạt đỉnh điểm vào cuối ngày, thay vì đầu ngày, đối mặt với nguy cơ mắc chứng mất trí nhớ cao hơn.

Những người thường xuyên thức khuya hoặc làm ca đêm dễ bị rối loạn nhịp sinh học. Ảnh: Alamy

Nhóm nghiên cứu của Đại học Texas đã theo dõi 2.183 người có độ tuổi trung bình 79 và không mắc chứng mất trí nhớ. Họ đưwợc đeo các thiết bị theo dõi nhịp tim để ghi lại khoảng thời gian hoạt động và nghỉ ngơi. Các chuyên gia sau đó phân tích dữ liệu theo dõi, bằng cách sử dụng một chỉ số quan trọng về cường độ nhịp sinh học gọi là biên độ tương đối, phản ánh khoảng cách giữa thời gian hoạt động tích cực nhất và ít hoạt động nhất của một người trong ngày.

Sau gần 3 năm theo dõi, có 176 người tham gia được chẩn đoán mắc chứng mất trí nhớ. Trong số 728 người có nhịp sinh học mạnh nhất, chỉ 31 người mắc bệnh. Trong 727 người thuộc nhóm có nhịp sinh học yếu nhất, có 106 người mắc bệnh. Sau khi tính đến các yếu tố như tuổi tác, huyết áp và nhịp tim, các nhà nghiên cứu nhận thấy nhóm có nhịp sinh học yếu nhất có nguy cơ mắc chứng mất trí nhớ cao gấp 2,5 lần so với nhóm có nhịp sinh học mạnh nhất.

“Bằng chứng trên cho thấy rối loạn nhịp sinh học có thể là một yếu tố nguy cơ đối với chứng mất trí nhớ. Sự rối loạn trong nhịp sinh học có thể làm thay đổi các quá trình của cơ thể như viêm nhiễm, gây cản trở giấc ngủ, làm tăng mảng bám amyloid liên quan đến chứng mất trí nhớ hoặc làm giảm khả năng loại bỏ amyloid khỏi não” - trưởng nhóm nghiên cứu Wendy Wang cho biết.

Nhịp sinh học giúp kiểm soát chu kỳ ngủ - thức 24 tiếng và ảnh hưởng đến nhiều chức năng thiết yếu, gồm giải phóng hoóc-môn, tiêu hóa và nhiệt độ cơ thể. Những người có nhịp sinh học ổn định thường duy trì lịch ngủ và hoạt động nhất quán, trong khi những người có nhịp học yếu hơn dễ bị ảnh hưởng bởi sự thay đổi của lịch trình hằng ngày, dẫn đến rối loạn chu kỳ giấc ngủ. 

TRÍ VĂN (Theo Scitech Daily)

Chia sẻ bài viết