Những chung cư như thế này luôn là niềm khát khao của những người có thu nhập thấp chưa có nhà ở.

Đề án nhà ở xã hội TP Cần Thơ giai đoạn 2008-2010, định hướng đến năm 2020 đã được bàn thảo rất nhiều lần và cuối tháng 9-2008 vừa qua được thành phố chính thức phê duyệt. Ngay khi được phê duyệt, những dự án đầu tiên của đề án này đang được khẩn trương xúc tiến triển khai - một tín hiệu lạc quan cho những người có thu nhập thấp được an cư ổn định...

* Mở rộng đối tượng

Theo Quyết định số 2331/QĐ-UBND, đối tượng được thuê, thuê mua (đang thuê được xét cho mua) nhà ở xã hội (NƠXH), bao gồm: cán bộ, công chức, viên chức, sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp thuộc lực lượng vũ trang nhân dân hưởng lương từ ngân sách nhà nước; công nhân làm việc tại các khu kinh tế, khu công nghiệp, khu công nghệ cao; cán bộ, công chức phải trả lại nhà ở công vụ theo quy định tại Điều 61 của Luật Nhà ở. Ngoài ra, người được thuê, thuê mua NƠXH phải đảm bảo điều kiện: Chưa có sở hữu nhà ở và chưa được thuê hoặc thuê mua nhà ở thuộc sở hữu Nhà nước; có nhà ở thuộc sở hữu của mình nhưng diện tích bình quân trong hộ gia đình dưới 5m2 sàn/người; có nhà ở thuộc sở hữu của mình nhưng là nhà ở tạm, hư hỏng hoặc dột nát; có mức thu nhập bình quân hàng tháng của hộ gia đình không vượt quá 5 lần tổng số tiền thuê NƠXH phải trả hàng tháng đối với căn hộ có diện tích tối đa là 60 m2 sàn và không thấp hơn 4 lần số tiền thuê phải trả đối với căn hộ có diện tích tối thiểu là 30 m2 sàn, tính theo mức giá thuê do UBND thành phố quy định. Ngoài các quy định trên, người được thuê mua quỹ NƠXH còn phải thanh toán lần đầu 20% giá trị của nhà ở được thuê mua.

Việc lựa chọn các đối tượng được thuê, thuê mua NƠXH cũng được thực hiện theo thứ tự ưu tiên như: Người có nhu cầu bức thiết về nhà ở (chưa có nhà ở, mới lập gia đình, diện tích nhà ở bình quân quá thấp thuộc các đối tượng trên); các đối tượng được hưởng lương từ ngân sách nhà nước, cán bộ trẻ tốt nghiệp đại học trở lên, công nhân có tay nghề từ bậc 5 trở lên chưa được Nhà nước hỗ trợ về nhà ở dưới mọi hình thức; cán bộ, công chức thuộc diện được hưởng chính sách nhà ở công vụ nhưng đã trả lại nhà ở công vụ cho Nhà nước mà có nhu cầu thuê, thuê mua NƠXH trên địa bàn thành phố.

Ngoài ra, Nhà nước còn tạo điều kiện cho tất cả các đối tượng thu nhập thấp có đủ khả năng tài chính mua nhà và có nhà ở ổn định bằng cách áp dụng các hình thức mua nhà trả chậm, trả dần. Đối tượng được mua nhà theo hình thức trả góp là những đối tượng thuộc quy định đã nêu trong đề án, nhưng điều kiện mua nhà được mở rộng hơn, không xét theo thứ tự ưu tiên mua như nhà ở theo hình thức thuê, thuê mua, mà sẽ mở rộng cho những đối tượng theo quy định có khả năng tài chính tương đối ổn định và có điều kiện mua nhà ở bán trả góp. Theo đó, người mua nhà trả góp phải thanh toán lần đầu 20% giá trị của nhà ở được bán trả góp, đối tượng mua nhà phải mở tài khoản tại ngân hàng và có đủ từ 10% giá trị căn nhà trở lên mới được đưa ra xem xét giải quyết. Giá nhà bán, thời hạn thanh toán tiền mua nhà trả góp do chủ đầu tư quyết định theo hình thức thỏa thuận giữa bên mua và bên bán nhưng phải đảm bảo theo quy định của Nhà nước về giá bán (giá vốn + một phần lợi nhuận bù đắp cho chi phí trượt giá hoặc thu nhập của doanh nghiệp) theo từng dự án cụ thể.

* Nhiều dự án thí điểm

Đề án này cũng đưa ra những chỉ tiêu cụ thể như bảo đảm bình quân đầu người 15 m2/người vào năm 2010 và 20 m2/người vào năm 2020. Diện tích xây dựng NƠXH tại đô thị mỗi căn hộ chung cư sử dụng làm NƠXH tối thiểu ở các khu đô thị 30 m2/căn, tối đa không quá 60m2/ căn và cao không quá 6 tầng. Đối với nhà lưu trú công nhân các khu công nghiệp, khu chế xuất, khu công nghệ cao... diện tích tối thiểu 9m2/người; đồng thời, nhà ở xã hội phải đảm bảo các tiêu chuẩn hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội theo quy định của pháp luật. Theo thiết kế, để có được không gian sống tương đối thoải mái, tỷ lệ xây dựng chỉ chiếm 50% trên diện tích dự án. Diện tích còn lại được sử dụng làm sân vườn, lối đi, nơi đậu xe và các tiện ích công cộng...

Theo khảo sát sơ bộ của Sở Xây dựng, toàn TP Cần Thơ hiện còn trên 26.000 người có thu nhập thấp chưa có nhà ở. Trong đó, 1.400 người là chiến sĩ, sĩ quan lực lượng vũ trang; 16.500 người là cán bộ, công chức, viên chức hành chính sự nghiệp hay doanh nghiệp nhà nước, gần 10.000 công nhân làm việc tại các khu công nghiệp. Nhu cầu nhà ở thực tế của các đối tượng này rất cao. Mấy năm qua, thành phố chỉ có 7 chung cư và một số nhà tập thể với khoảng 1.050 căn hộ. Trong đó 6 chung cư đã xuống cấp, hư hỏng; chỉ có chung cư đường 91B với 9 khối (block) nhà mới xây, vừa đủ chỗ cho 465 hộ. Theo dự báo, nhu cầu nhà ở của đối tượng cán bộ còn tăng thêm 10% hằng năm; của công nhân còn tăng đến 40%.

Để khởi động cho đề án này, UBND thành phố đã thống nhất chủ trương giao cho Sở Xây dựng đầu tư thí điểm ngay trong năm 2008 gồm 2 block nhà chung cư tại khu đô thị Nam Cần Thơ trên phần đất của Công ty Phát triển & Kinh doanh nhà Cần Thơ với diện tích khoảng 1,4ha. Theo dự kiến, 2 khu này sẽ có khoảng 530 căn hộ (60m2/căn), tổng vốn đầu tư trên 100 tỉ đồng và hoàn thành vào năm 2010. Ông Phạm Văn Nhơn, Phó Giám đốc Sở Xây dựng, cho biết: Từ nay đến năm 2010, Sở sẽ tiếp tục nghiên cứu đề xuất UBND thành phố những vị trí đất ở nhiều nơi thuộc quỹ đất công, 10% đất ở các dự án khu dân cư để tiếp tục triển khai thêm những dự án mới...

Đề án “Phát triển NƠXH TP Cần Thơ” đặt mục tiêu phải xây dựng 60.000 căn hộ cho người có thu nhập thấp từ nay đến năm 2020. Trong đó, quận Ninh Kiều khoảng 8.000 căn hộ, quận Cái Răng 16.000 căn, quận Bình Thủy 16.000 căn, quận Ô Môn 12.000 căn và Thốt Nốt 8.000 (gồm 120 ha đất). Tổng vốn đầu tư toàn bộ chương trình nhà ở này dự kiến trên 12.600 tỉ đồng thông qua “Quỹ phát triển nhà ở”, huy động vốn từ nhiều nguồn như: tiền thu từ việc bán, cho thuê, thuê mua quỹ nhà ở thuộc sở hữu nhà nước, trích từ 30%-50% tiền sử dụng đất các dự án phát triển nhà ở thương mại và các dự án khu đô thị mới trên địa bàn, ngân sách địa phương hỗ trợ hàng năm...

Ông Phạm Văn Nhơn, Phó Giám đốc Sở Xây dựng, cho biết thêm: Sở Xây dựng đang khẩn trương hoàn tất các thủ tục đầu tư và làm chủ đầu tư cho 2 khu dự án thí điểm này. Đề án NƠXH đã được chỉnh sửa, góp ý nhiều lần sẽ khả thi và hy vọng sớm mang lại hiệu quả xã hội...

Bài, ảnh: THIỆN KHIÊM