Trong bối cảnh khủng hoảng kinh tế thế giới còn kéo dài, lạm phát trong nước ở mức cao, tình trạng phá sản, vỡ nợ, ngưng trệ sản xuất của nhiều doanh nghiệp (DN) đã xảy ra, các chuyên gia cho rằng, lập qui trình quản trị rủi ro DN trở nên cấp thiết hơn. Bởi DN phá sản, hoạt động kém, thị trường tiêu thụ sụt giảm... phần lớn là do quản trị rủi ro yếu. Theo các chuyên gia, DN cần chủ động quản trị rủi ro ngay cả thời điểm lãi suất ngân hàng giảm, tỷ giá USD ổn định, thị trường ổn định... chứ không đợi thị trường biến động mới thực hiện quản trị rủi ro thì đã muộn. Còn nhớ bài học từ công bố điều chỉnh tỷ giá USD/VND của Ngân hàng Nhà nước tháng 2-2011 đã làm không ít DN vay USD điêu đứng vì mức chênh lệch tăng 9,3%. Hay các vụ kiện chống bán phá giá cá tra, da giày... nếu DN không lường được rủi ro ngay từ đầu sẽ thua thiệt rất nhiều trong ký kết hợp đồng. Rủi ro DN còn xuất phát từ nội tại của DN.

Các chuyên gia khuyên các DN nên sử dụng công cụ quản lý rủi ro để hạn chế tổn thất khi biến động thị trường. Chẳng hạn, nếu DN muốn vay vốn ngân hàng phải trả lời hàng loạt các câu hỏi như: lãi suất có thể tăng, giảm thời gian tới, tỷ giá có biến động không? Thị trường tiêu thụ? Đầu tư như thế nào mới đạt hiệu quả cao?... Từ đó cân nhắc và lường trước các tác động rủi ro để quyết định vay vốn. Tuy nhiên, DN không thể chỉ dựa vào vốn vay để phát triển sản xuất, kinh doanh mà phải tự tái cấu trúc, làm gọn nhẹ bộ máy của DN. Vào “sân chơi” WTO, DN có rất nhiều cơ hội cọ xát thực tế để học hỏi kinh nghiệm, mở rộng sản xuất, thị trường xuất khẩu, nhưng vấn đề là bao nhiêu DN đứng vững được trong “sân chơi” lớn này. Trong khi đó, rào cản thương mại, rào cản kỹ thuật mà các nước nhập khẩu dựng lên ngày càng dày. Đó là chưa kể đến rủi ro trong thanh toán hợp đồng thương mại.

Những biến động liên tục của nền kinh tế thế giới và kinh tế trong nước từ năm 2008 đến nay khiến không ít DN lâm vào tình cảnh phá sản, nợ nần. Thực trạng này được dự báo sẽ còn tiếp diễn thời gian tới. Do đó, quản lý rủi ro DN ngày nay được coi là một bộ phận không thể tách rời với chiến lược DN, chiến lược của DN sẽ được xem là không đầy đủ nếu thiếu vắng sự gắn kết với quản lý rủi ro. Trong bối cảnh khó khăn hiện nay, tồn tại của DN trở nên nóng bỏng hơn, bởi DN phá sản sẽ kéo theo nhiều hệ lụy: công nhân thất nghiệp, ngân hàng không thu được nợ, nhà nước thất thu thuế... Do vậy, các chuyên gia khuyên DN cần nhận diện được những rủi ro trong hiện tại, tương lai để tìm cách quản lý rủi ro để tồn tại.

GIA BẢO