Sau khi hợp nhất, giáo dục và đào tạo (GD&ĐT) của TP Cần Thơ được mở rộng không gian; mạng lưới trường lớp, chất lượng đội ngũ nhà giáo toàn thành phố được đầu tư và nâng cao trình độ. Cùng với đó, Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển GD&ĐT (Nghị quyết số 71) được ban hành, đã tạo động lực góp phần nâng cao chất lượng GD&ĐT thành phố xứng tầm vị thế trung tâm vùng ĐBSCL.

Đầu tư tạo nền tảng phát triển

Tính đến năm 2025, TP Cần Thơ có trên 1.230 trường học, trung tâm. Thành phố có hơn 665.800 trẻ, học sinh các cấp học, bậc học. So với trước đây, mạng lưới trường lớp TP Cần Thơ không ngừng được củng cố, mở rộng; quy mô học sinh được giữ vững, ổn định. Cơ sở vật chất, thiết bị dạy học từng bước được đầu tư theo hướng kiên cố, hiện đại, cơ bản đáp ứng yêu cầu triển khai Chương trình Giáo dục mầm non và Chương trình Giáo dục phổ thông 2018. Hệ thống phòng học, phòng chức năng được bổ sung, nâng cấp đồng bộ, đáp ứng nhu cầu học tập của học sinh trên địa bàn thành phố.  

Một buổi học của cô trò Trường THPT Châu Văn Liêm. Ảnh: B.NG

Theo Sở GD&ĐT TP Cần Thơ, kết quả trên là thành quả từ sự quan tâm đầu tư của Thành ủy, HĐND, UBND thành phố. Mỗi năm thành phố đầu tư cho công tác xây dựng, nâng cấp trường học và bổ sung trang thiết bị dạy học... Bên cạnh đó, đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục và giáo viên phát triển về số lượng và nâng cao chất lượng. Đội ngũ nhà giáo được trẻ hóa, có tinh thần trách nhiệm cao, đổi mới, năng động, sáng tạo trong công tác quản lý, hoàn thành tốt các nhiệm vụ được giao. Toàn thành phố hiện có trên 39.100 cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên; trong đó có 95,78% giáo viên đạt chuẩn, 23,96% giáo viên trên chuẩn.

Điều kiện dạy học đảm bảo, đội ngũ nhà giáo vừa hồng vừa chuyên đã giúp chất lượng giáo dục đại trà, mũi nhọn của ngành Giáo dục thành phố ngày càng nâng cao. Với bậc giáo dục mầm non, 100% cơ sở giáo dục triển khai hiệu quả Chương trình giáo dục mầm non và chuyên đề “Trường mầm non lấy trẻ làm trung tâm”; chú trọng bảo đảm an toàn trường học, nâng cao chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ. Thành phố duy trì vững chắc phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ 5 tuổi, đồng thời từng bước triển khai giáo dục STEM phù hợp lứa tuổi.

Học sinh Trường THPT Chuyên Lý Tự Trọng thực hành tại phòng thực hành giáo dục STEM. Ảnh: B.NG

Đối với giáo dục phổ thông, ngành triển khai đồng bộ chương trình mới; đẩy mạnh giáo dục STEM, kỹ năng công dân số, phát triển thư viện số và giáo dục hòa nhập. Tỷ lệ tốt nghiệp THPT 2025 toàn thành phố đạt 99,32%; học sinh đạt 293 giải cấp quốc gia, khu vực... Theo Sở GD&ĐT TP Cần Thơ, Nghị quyết số 71 ra đời có ý nghĩa rất quan trọng, tạo động lực và định hướng rõ ràng cho ngành Giáo dục trong giai đoạn phát triển mới. Ngành đã tổ chức quán triệt sâu rộng đến toàn thể cán bộ, giáo viên các cơ sở giáo dục.

Theo cô Trần Minh Lệ, Phó Hiệu trưởng Trường THPT Châu Văn Liêm, 100% cán bộ quản lý, giáo viên được triển khai Nghị quyết số 71 thông qua hội đồng sư phạm, sinh hoạt chuyên môn, nền tảng số; đồng thời xây dựng kế hoạch định hướng thực hiện gắn với nhiệm vụ năm học và chiến lược phát triển. Nhà trường chú trọng bồi dưỡng đội ngũ về chuyên môn, năng lực số, ngoại ngữ; đẩy mạnh sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học, đánh giá thực chất kết quả học tập của học sinh, lấy chất lượng giáo dục làm trung tâm. Hiện Trường THPT Châu Văn Liêm có 86 cán bộ quản lý, giáo viên đạt chuẩn 100%, trong đó 50% trên chuẩn.

Trường THPT Châu Văn Liêm thực hiện chủ trương đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai với lộ trình cụ thể. Trước mắt, tập trung nâng cao chất lượng dạy và học môn tiếng Anh; đồng thời từng bước tích hợp nội dung song ngữ ở một số môn học. Hiện nay, nhà trường đã có giáo viên tham gia bồi dưỡng học sinh giỏi các môn Toán, Vật lý, Hóa học bằng tiếng Anh, hình thành các nhóm học sinh có năng lực, tạo nền tảng mở rộng trong những năm học tiếp theo. Chuyển đổi số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo cũng được nhà trường triển khai đồng bộ trong quản lý và dạy học. Việc sử dụng hồ sơ điện tử, phần mềm quản lý học sinh, quản lý chuyên môn giúp giảm áp lực hành chính cho giáo viên; giáo viên từng bước khai thác các nền tảng số, công cụ AI để hỗ trợ soạn giảng, thiết kế hoạt động học tập, nhưng luôn xác định AI chỉ là công cụ hỗ trợ, không thay thế vai trò người thầy.

Thạc sĩ Trương Thị Minh Hải, Tổ trưởng Tổ Hóa học cho biết, Nghị quyết số 71 đã tạo chuyển biến rõ nét trong đổi mới phương pháp dạy học và đánh giá học sinh. Giáo viên chuyển từ cách dạy truyền thống sang dạy học dự án, STEM, tăng cường thuyết trình, sản phẩm học tập và đánh giá năng lực vận dụng kiến thức vào thực tiễn. Hình thức đánh giá ngày càng đa dạng, nhân văn, chú trọng quá trình học tập của học sinh. Tổ Hóa học hiện có 9 giáo viên (trong đó 8/9 người trên chuẩn), nhiều năm liền đi đầu trong dạy học STEM, nghiên cứu khoa học - kỹ thuật, với nhiều giải thưởng cấp thành phố và quốc gia; là nền tảng quan trọng để thực hiện hiệu quả nghị quyết trong thời gian tới. 

Xứng tầm trung tâm

Theo ngành GD&ĐT thành phố, năm 2026, toàn ngành tập trung triển khai đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp nhằm tạo đột phá trong phát triển GD&ĐT, bám sát các chủ trương lớn của Trung ương và của thành phố. Trọng tâm là sắp xếp, tổ chức lại mạng lưới cơ sở giáo dục theo hướng tinh gọn, hiệu quả; hình thành mô hình trường trung học nghề trên cơ sở các trung tâm giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên; đồng thời rà soát quy mô trường, lớp gắn với việc hợp nhất. Ngành chú trọng phát triển đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý, bảo đảm đủ số lượng, đạt chuẩn trình độ và có cơ cấu hợp lý.

Ngành GD&ĐT tiếp tục tham mưu ban hành và tổ chức thực hiện hiệu quả các chỉ thị, nghị quyết, kế hoạch liên quan đến kỳ thi tốt nghiệp THPT, công tác phổ cập giáo dục, giáo dục mầm non, giáo dục nghề nghiệp, giáo dục STEM, xây dựng xã hội học tập và học tập suốt đời, từng bước đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học. Song song đó, đẩy mạnh chuyển đổi số, tăng cường ứng dụng công nghệ số và trí tuệ nhân tạo trong dạy học, kiểm tra, đánh giá và quản trị giáo dục; quan tâm đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học, nhất là các phòng học thực hành, không gian trải nghiệm STEM/STEAM, bảo đảm an toàn trường học.

Ở góc độ cơ sở giáo dục, cô Trần Minh Lệ, Phó Hiệu trưởng Trường THPT Châu Văn Liêm, cho biết nhà trường và đội ngũ giáo viên mong muốn tiếp tục nhận được sự quan tâm của lãnh đạo địa phương và cơ quan chủ quản trong việc đầu tư cơ sở vật chất, hạ tầng công nghệ, đặc biệt là phục vụ chuyển đổi số và dạy học ngoại ngữ. Đồng thời, cần có cơ chế, chính sách bồi dưỡng đội ngũ giáo viên về chuyên môn, ngoại ngữ và năng lực số, tạo điều kiện để nhà trường chủ động, linh hoạt hơn trong tổ chức các hoạt động giáo dục phù hợp với thực tiễn.

***

Theo Chương trình số 10-CTr/TU của Thành ủy Cần Thơ thực hiện Nghị quyết số 71-NQ/TW, thành phố đề ra các mục tiêu nhằm hiện đại hóa nền giáo dục thành phố: đến năm 2030 phấn đấu đạt trình độ giáo dục tiên tiến trong khu vực châu Á; hoàn thành phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ từ 3-5 tuổi; ít nhất 85% người trong độ tuổi hoàn thành chương trình THPT. Đặc biệt, chú trọng nâng cao năng lực trí tuệ nhân tạo (AI) và tiếng Anh ở bậc phổ thông. Đến năm 2035, hoàn thành phổ cập THPT; chỉ số đóng góp của giáo dục vào phát triển con người (HDI) đạt trên 0,85. Tầm nhìn đến năm 2045: xây dựng hệ thống giáo dục hiện đại, công bằng, chất lượng cao. Đưa giáo dục trở thành động lực then chốt để Cần Thơ nằm trong nhóm 10 tỉnh, thành phố dẫn đầu cả nước và là thành phố phát triển khá của châu Á.

B.KIÊN