Nhằm quản lý tình trạng loạn giá sữa, Bộ Y tế ban hành Thông tư số 30/2013/TT-BYT ngày 4-10-2013 về việc ban hành danh mục sữa dành cho trẻ em dưới 6 tuổi thuộc hàng hóa thực hiện bình ổn giá của Bộ Y tế có hiệu lực ngày 20-11-2013. Tuy nhiên, chỉ hơn 2 tháng sau, sữa và các sản phẩm bổ sung dành cho trẻ từ 0-6 tháng tuổi đã có nhiều đợt điều chỉnh giá bán. Thời điểm trước Tết Nguyên đán 2014 (tháng 1-2014), sữa của hãng Mead Johnson tăng giá 10%; sản phẩm Ensure, Similac Gain IQ của Abbott tăng 6-8% và nhiều khả năng sẽ tiếp tục điều chỉnh giá vào cuối tháng 2; sữa bột Lactogen Gold của Nestle Việt Nam tăng 7- 10%; Vinamilk tăng bình quân 6% … Theo đại diện của một số doanh nghiệp kinh doanh, chế biến sữa, việc điều chỉnh tăng giá sữa là do giá nguyên liệu làm ra sữa trên thị trường thế giới tăng liên tục, các hợp đồng chỉ thực hiện trong ngắn hạn (trước đây kéo dài 1 năm), bên cạnh đó giá thu mua sữa cho nông dân cũng tăng khoảng 22% so với đầu năm 2013... Chị Nguyễn Thị Lan Anh, đường 30 Tháng 4, phường Hưng Lợi, quận Ninh Kiều, than thở: “Nuôi hai đứa con nhỏ nên lúc nào tôi cũng trong tâm trạng thấp thỏm về giá sữa. Với số tiền chi mua sữa khoảng 5 triệu đồng/tháng, giá sữa tăng liên tục như vậy ảnh hưởng lớn đến tài chính của gia đình. Hạn chế hay chuyển đổi sang sản phẩm rẻ tiền hơn thì sợ ảnh hưởng đến sức khỏe của con. Nhưng đeo đuổi giá mãi như thế này, người tiêu dùng như chúng tôi thật sự bị đuối!”.

Giá sữa trên thị trường Việt Nam vẫn khó “kiềm cương”. Ảnh: N.H

Ngày 24-2-2014, Bộ Tài chính và Cục Quản lý giá có công văn gửi Cục Quản lý thị trường và các địa phương yêu cầu tăng cường quản lý giá sữa, đặc biệt kiểm tra việc niêm yết, kê khai và điều chỉnh giá các sản phẩm sữa dành cho trẻ dưới 6 tuổi của các doanh nghiệp: Công ty TNHH Mead Johnson Nutrition Việt Nam, Công ty Cổ phần sữa Việt Nam (Vinamilk), Công ty TNHH Nestle Việt Nam và Công ty TNHH Frieslandcampina Việt Nam. Ngoài ra, các doanh nghiệp, tổ chức và cá nhân điều chỉnh giá bán sữa nhưng chưa thực hiện việc kê khai giá với cơ quan quản lý Nhà nước cũng thuộc diện bị kiểm tra. Nếu phát hiện những đơn vị, cá nhân nào vi phạm về giá sữa, các cơ quan liên quan sẽ tiến hành xử lý nghiêm, đồng thời thu nộp vào ngân sách nhà nước số tiền thu lợi do vi phạm hành chính trong lĩnh vực giá và công khai vi phạm trên các phương tiện thông tin đại chúng. Bên cạnh đó, Bộ Tài chính cũng có công văn đề nghị Sở Tài chính các địa phương sau khi tiếp nhận biểu mẫu kê khai giá sữa của doanh nghiệp cần xem xét và rà soát các chi phí hợp lý, báo cáo Bộ Tài chính cụ thể tên doanh nghiệp, sản phẩm và mức điều chỉnh giá bán. Ngoài ra, Bộ cũng đề nghị Sở Tài chính tổng hợp về tình hình kiểm tra, kiểm soát giá sữa, doanh nghiệp, mặt hàng sữa đã điều chỉnh tăng giá từ ngày 1-1-2014 đến nay và báo cáo về Bộ Tài chính (Cục Quản lý giá) trước ngày 10-3-2014.

Mặc dù có những bước phát triển tốt nhưng ngành công nghiệp sữa Việt Nam hiện còn phụ thuộc tới 70% nguyên liệu nhập khẩu nên gần như sản phẩm sữa trong nước phụ thuộc hoàn toàn vào giá nhập khẩu. Từ đầu năm 2014, giá các nguyên liệu chính (bột sữa, dầu bơ) trên thị trường thế giới đã tăng thêm từ 30 - 57%, so với cùng kỳ năm trước. Cụ thể: bột sữa gầy tăng khoảng 1.250 USD/tấn (từ khoảng 3.650 lên 4.900 USD/tấn), tăng 34%; bột sữa béo tăng 1.555 USD/tấn (từ khoảng 3.600 lên 5.155 USD/tấn), tăng 43%; dầu bơ tăng 2.096 USD/tấn (từ 3.650 lên 5.746 USD/tấn), tăng 57%. Chính vì vậy, mặc dù có những qui định kiểm soát giá đối với mặt hàng này nhưng do phụ thuộc lớn vào nguồn nhập khẩu nên giá các sản phẩm sữa tại thị trường Việt Nam vẫn khó “kiềm cương”.

HÀ LINH