Nhân dịp Hội nghị lần thứ 9 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa X tổng kết mười năm thực hiện Nghị quyết Trung ương 3, khóa VIII về Chiến lược cán bộ thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, đồng chí Hồ Đức Việt, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tổ chức Trung ương đã dành cho báo chí cuộc trả lời phỏng vấn xung quanh một số vấn đề về công tác cán bộ. Báo Cần Thơ xin trân trọng giới thiệu nội dung cuộc phỏng vấn.

* Phóng viên: Thưa đồng chí Hồ Đức Việt, vừa qua, Hội nghị lần thứ 9 Ban chấp hành Trung ương Đảng khóa X đã tổng kết mười năm thực hiện Nghị quyết Trung ương 3, khóa VIII về Chiến lược cán bộ thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Xin đồng chí cho biết những kết quả nổi bật qua 10 năm thực hiện Nghị quyết quan trọng này ?

- Đồng chí Hồ Đức Việt: Trước hết cần khẳng định rằng, sau 10 năm thực hiện Nghị quyết, đội ngũ cán bộ nước ta có bước trưởng thành và tiến bộ về nhiều mặt, đã tích lũy được nhiều kinh nghiệm trong thời kỳ mới đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và chủ động hội nhập kinh tế quốc tế; là lực lượng nòng cốt cùng toàn Đảng, toàn dân, toàn quân làm nên những thành tựu to lớn trong công cuộc đổi mới, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Số đông cán bộ giữ vững được bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, lối sống lành mạnh, gắn bó với nhân dân. Cơ cấu đội ngũ cán bộ ngày càng hợp lý hơn; tỷ lệ cán bộ trẻ, cán bộ nữ ở một số ngành, một số lĩnh vực tăng khá. Công tác cán bộ đã bám sát nhiệm vụ chính trị, thể chế hóa, cụ thể hóa được nhiều chủ trương, quan điểm, giải pháp lớn đề ra trong chiến lược cán bộ. Nội dung, phương pháp, cách làm có đổi mới, tiến bộ. Tuy nhiên, cũng phải thấy rằng, một số yếu kém trong công tác cán bộ chậm được khắc phục; việc đổi mới công tác cán bộ chưa toàn diện và chậm so với đổi mới kinh tế - xã hội. Chất lượng đội ngũ cán bộ còn những mặt yếu, cơ cấu còn mất cân đối, thiếu đồng bộ; thiếu cán bộ lãnh đạo, quản lý giỏi, cán bộ đầu ngành, cán bộ có trình độ cao, có khả năng dự báo, xử lý tốt những vấn đề phức tạp nảy sinh. Tình trạng suy thoái về tư tưởng, chính trị, đạo đức lối sống, bệnh cơ hội, thực dụng, quan liêu, tham nhũng, lãng phí, thiếu trách nhiệm, thiếu tự giác rèn luyện trọng một bộ phận không nhỏ cán bộ diễn ra nghiêm trọng, kéo dài nhưng chưa có giải pháp hữu hiệu để ngăn chặn và xử lý kịp thời. Đó là những yếu kém mà các cấp ủy cần tập trung chỉ đạo quyết liệt để khắc phục, tiếp tục nâng cao chất lượng toàn diện đội ngũ cán bộ và công tác cán bộ trong thời gian tới.

* Phóng viên: Trong công tác cán bộ, đánh giá cán bộ là tiền đề quan trọng nhất, nhưng hiện nay đây vẫn là khâu yếu và khó. Đồng chí có thể cho biết làm thế nào để đánh giá cán bộ thực chất, hiệu quả hơn ?

- Đồng chí Hồ Đức Việt: Ngày 3-5-1999, Bộ Chính trị khóa IX ban hành Quy chế số 50-QĐ/T.Ư về đánh giá cán bộ. Việc đánh giá cán bộ đã được thực hiện theo quy trình, quy chế, công khai theo nguyên tắc tập trung dân chủ, nguyên tắc Đảng thống nhất lãnh đạo công tác cán bộ và quản lý đội ngũ cán bộ. Một số cấp ủy đảng đã đổi mới phương pháp và quy trình, cho nên việc đánh giá cán bộ bước đầu có hiệu quả hơn, thực chất hơn. Nhưng đúng thế, đây vẫn là khâu yếu và khó nhất, vẫn còn hình thức, còn hiện tượng thiếu tính chiến đấu, thiếu tinh thần xây dựng trong đánh giá cán bộ. Có nhiều nguyên nhân, cả về nhận thức, cả về cơ chế, phương pháp, cách làm.

Do vậy, để đánh giá cán bộ thực chất và hiệu quả hơn cần làm tốt bốn việc. Một là, phải xây dựng được và căn cứ vào tiêu chuẩn cụ thể, tiêu chí đánh giá cụ thể đối với từng đối tượng cán bộ ở từng lĩnh vực, từng cấp, từng chức danh. Như thế, các cấp ủy cần xây dựng tiêu chuẩn cụ thể cho từng chức danh trong từng cơ quan, đơn vị về từng mặt phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống, năng lực, kiến thức,... Hai là, phải thực sự lấy chất lượng, hiệu quả hoàn thành nhiệm vụ làm thước đo chính trong đánh giá cán bộ. Mọi phẩm giá và bằng cấp, danh hiệu và chức vụ, tài năng và cống hiến đều phải được kiểm nghiệm qua hoạt động thực tiễn. Ba là, coi trọng và phát huy trách nhiệm của người đứng đầu, người trực tiếp quản lý và sử dụng cán bộ. Bốn là, đảm bảo nguyên tắc tập trung dân chủ, công khai, minh bạch, khách quan, toàn diện, công tâm trong đánh giá cán bộ.

* Phóng viên: Xin đồng chí cho biết một số giải pháp quan trọng để tiếp tục đẩy mạnh việc thực hiện Chiến lược cán bộ trong những năm tới?

- Đồng chí Hồ Đức Việt: Trước hết, các cấp ủy cần quán triệt, triển khai thực hiện một cách đồng bộ với phương châm đổi mới mạnh mẽ tư duy, cách làm trong tất cả các khâu của công tác cán bộ. Trong các giải pháp lớn, có thể nêu một số vấn đề cụ thể như sau: Đổi mới mạnh mẽ phương thức lãnh đạo của Đảng đối với công tác cán bộ. Đó là tiếp tục cụ thể hóa, thể chế hóa nguyên tắc Đảng thống nhất lãnh đạo công tác cán bộ và quản lý đội ngũ cán bộ đi đôi với phát huy trách nhiệm của các tổ chức và người đứng đầu các tổ chức trong hệ thống chính trị về công tác cán bộ. Tiếp tục nghiên cứu, cải tiến quy trình công tác nhân sự của Đảng, Nhà nước và các đoàn thể chính trị - xã hội; mở rộng và phát huy dân chủ trong công tác cán bộ.

Thay đổi cách nghĩ, cách làm, khắc phục có kết quả những yếu kém trong từng khâu của công tác cán bộ, cải thiện môi trường làm việc, tạo động lực cống hiến, phấn đấu vươn lên của cán bộ. Nâng cao chất lượng công tác quy hoạch; gắn quy hoạch với đào tạo, bồi dưỡng, bố trí, luân chuyển, sử dụng cán bộ. Công tác quy hoạch phải chủ động, có tầm nhìn xa, đáp ứng cả nhiệm vụ trước mắt và lâu dài; xây dựng quy hoạch đội ngũ cán bộ cấp chiến lược; kết hợp xây dựng quy hoạch cán bộ lãnh đạo quản lý với quy hoạch cán bộ chuyên môn, cán bộ quản lý sản xuất kinh doanh, cán bộ lãnh đạo lực lượng vũ trang, cán bộ nghiên cứu khoa học, chuyên gia đầu ngành.... Đổi mới quy trình giới thiệu cán bộ vào nguồn quy hoạch các chức danh lãnh đạo, quản lý, nhất là đối với cán bộ trẻ, cán bộ nữ, cán bộ người dân tộc thiểu số. Tạo chuyển biến mạnh mẽ trong công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ theo quy hoạch, theo tiêu chuẩn chức danh và coi đây là giải pháp quan trọng hàng đầu trong thực hiện chiến lược cán bộ thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Gắn quy hoạch với đào tạo, bồi dưỡng và bố trí sử dụng; khắc phục tình trạng đào tạo, bồi dưỡng chỉ nhằm thực hiện chuẩn hóa cán bộ mà không gắn với yêu cầu công tác, cương vị được đảm nhiệm. Gắn đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn của cán bộ với đào tạo nhân tài cho đất nước. Củng cố, nâng cao chất lượng mọi mặt của hệ thống đào tạo cán bộ công chức. Huy động mọi nguồn lực và tăng cường đầu tư ngân sách nhà nước cho đào tạo, bồi dưỡng cán bộ. Xây dựng chương trình quốc gia về đào tạo, bồi dưỡng cán bộ; chiến lược quốc gia về nhân tài. Mở rộng hình thức thí điểm đổi mới cách tuyển chọn cán bộ vào các chức danh lãnh đạo cấp phòng, cấp vụ. Đổi mới công tác tuyển chọn, bố trí, sử dụng cán bộ. Theo đó, sớm hoàn thiện chế độ bầu cử, cải tiến cách thức tuyển chọn, lấy phiếu tín nhiệm, bổ nhiệm cán bộ để chọn đúng người, bố trí đúng việc. Mở rộng quyền đề cử, tự ứng cử và giới thiệu nhiều phương án nhân sự để lựa chọn. Xây dựng và thực hiện tốt chế độ miễn nhiệm, từ chức, cho thôi việc, thay thế cán bộ kém phẩm chất và năng lực, không hoàn thành nhiệm vụ để phương châm “có lên, có xuống, có vào, có ra” được thực hiện bình thường trong bố trí, sử dụng cán bộ. Xây dựng cơ chế để đảng viên và nhân dân tham gia giám sát cán bộ và công tác cán bộ.

Mặt khác, tiếp tục cơ cấu lại đội ngũ cán bộ, công chức theo yêu cầu tăng cường chất lượng, tinh giản biên chế hành chính, bảo đảm cơ cấu hợp lý giữa các chức danh lãnh đạo, quản lý, các ngạch bậc công chức, viên chức, giữa các độ tuổi, địa bàn, lĩnh vực công tác; tăng cường cán bộ trẻ, cán bộ nữ, cán bộ người dân tộc thiểu số, cán bộ xuất thân từ công nhân, con gia đình có công với cách mạng; khắc phục tình trạng vừa thừa, vừa thiếu cán bộ. Tiếp tục thực hiện việc luân chuyển cán bộ một cách thường xuyên. Mở rộng việc bố trí bí thư cấp ủy, chủ tịch UBND, chánh án tòa án nhân dân, viện trưởng viện kiểm sát nhân dân, chánh thanh tra cấp tỉnh, cấp huyện và cán bộ lãnh đạo cấp trưởng các ngành công an, tài chính, thuế, hải quan ... không phải là người địa phương. Kết hợp thực hiện cơ chế thực tập, tập sự lãnh đạo, quản lý với luân chuyển cán bộ để đào tạo, bồi dưỡng cán bộ.

* Phóng viên: Để chuẩn bị nhân sự cho Đại hội Đảng bộ các cấp tiến tới Đại hội lần thứ XI của Đảng, xin đồng chí cho biết một số nhiệm vụ trọng tâm của công tác cán bộ trong nửa nhiệm kỳ còn lại?

- Đồng chí Hồ Đức Việt: Từ nay đến Đại hội lần thứ XI của Đảng, công tác cán bộ có rất nhiều việc phải làm, trong đó tập trung vào bốn nhiệm vụ trọng tâm sau:

Một là, rà soát, bổ sung quy hoạch cán bộ lãnh đạo, quản lý ở các cấp; chuẩn bị tốt công tác nhân sự phục vụ Đại hội Đảng bộ các cấp tiến tới Đại hội XI của Đảng. Hai là, ban hành và thực hiện tốt các quy định, quy chế, cơ chế, chính sách, như: Quy chế bầu cử trong Đảng; Quy chế đánh giá cán bộ (sửa đổi bổ sung); Quy định về thẩm quyền và trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan, đơn vị trong công tác cán bộ; Quy chế miễn nhiệm và từ chức của cán bộ; cải tiến việc lấy phiếu tín nhiệm cán bộ; chính sách nhà ở của cán bộ, công chức và lực lượng vũ trang; chính sách đối với cán bộ phường, xã, thị trấn; chính sách thu hút, tạo nguồn cán bộ từ sinh viên tốt nghiệp xuất sắc, các nhà khoa học trẻ để bổ sung cán bộ cho các lĩnh vực... Ba là, xây dựng và thực hiện một số đề án thí điểm, như đại hội đảng bộ cơ sở trực tiếp bầu ban thường vụ và bí thư, phó bí thư; bí thư cấp ủy đồng thời là chủ tịch UBND ở cấp xã và cấp không tổ chức HĐND; nhất thể hóa một số tổ chức và chức danh lãnh đạo Đảng, chính quyền cấp xã, huyện, tỉnh; thực hiện chế độ thực tập và tập sự lãnh đạo. Bốn là, triển khai xây dựng các đề án về Chiến lược quốc gia về nhân tài, Chương trình quốc gia về đào tạo, bồi dưỡng cán bộ; Cơ chế đảng viên và nhân dân tham gia giám sát cán bộ và công tác cán bộ. Cải cách, đổi mới công tác thi đua khen thưởng; tiếp tục thực hiện tinh giản biên chế gắn với mở rộng thực hiện chủ trương khoán chi phí hành chính, khoán quỹ lương trong các cơ quan hành chính; thực hiện một cơ quan thống nhất quản lý về biên chế. Tiếp tục thực hiện chính sách nghỉ công tác, nghỉ hưu trước tuổi đối với một số trường hợp để sắp xếp, bố trí cán bộ sau các kỳ đại hội Đảng...

* Phóng viên: Xin trân trọng cảm ơn đồng chí!

HƯƠNG THỦY ( thực hiện)
Theo TTXVN