Sáng 24-11, tại trụ sở Ban Chỉ đạo Tây Nam Bộ, Ban Chỉ đạo MDEC đã nhóm họp để bàn và thống nhất chương trình MDEC 2016, do tỉnh Hậu Giang đăng cai. Tại cuộc họp nhiều đại biểu cùng góp ý về các chuỗi sự kiện của MDEC- Hậu Giang 2016 cần thiết thực, gọn để tạo hiệu quả cuối cùng là kết nối các địa phương trong vùng, đề xuất cơ chế chính sách cho vùng phát triển.

Tìm tiếng nói chung

MDEC là diễn đàn được Thủ tướng Chính phủ cho phép tổ chức thường niên từ năm 2007 đến nay, riêng năm 2015 không tổ chức diễn đàn mà chủ yếu là tổng kết, đánh giá lại kết quả của những diễn đàn trước. Ông Nguyễn Phong Quang, Phó trưởng ban Thường trực Ban Chỉ đạo Tây Nam Bộ, cho biết: "Chủ đề MDEC 2016 được thống nhất là "ĐBSCL chủ động hội nhập và phát triển bền vững". MDEC 2016 tổ chức bằng kinh phí xã hội hóa. Do đó, cần gắn kết ĐBSCL với TP HCM, Hà Nội để thúc đẩy hợp tác đầu tư, tạo nguồn lực phát triển ĐBSCL. Cần có liên kết giữa các địa phương để thực hiện quảng bá hình ảnh, xúc tiến đầu tư, du lịch để kết thúc diễn đàn đạt hiệu quả thiết thực. Đồng thời góp phần giải quyết tốt vấn đề an sinh xã hội cho vùng ĐBSCL"...

Theo Ban Chỉ đạo MDEC (gọi tắt là BCĐ), thời gian tổ chức MDEC- Hậu Giang 2016 dự kiến từ ngày 22 đến 29-4-2016, gồm 3 chuỗi sự kiện chính diễn ra tại Hà Nội (Lễ Khai mạc tuần lễ ĐBSCL, đêm cải lương ĐBSCL, Hội nghị hợp tác giữa ĐBSCL với TP Hà Nội và các địa phương phía Bắc) và hội nghị xúc tiến đầu tư tại TP HCM; cùng 7 hoạt động diễn ra tại tỉnh Hậu Giang (các hội nghị, hội thảo, triển lãm thương mại…). BCĐ MDEC cũng công bố thành viên BCĐ và Ban thư ký diễn đàn. Ông Trần Công Chánh, Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Hậu Giang, khẳng định: "Tỉnh sẽ nỗ lực để MDEC có hiệu quả thiết thực. Để các sự kiện diễn ra chu đáo, tỉnh sẽ mời lãnh đạo VCCI Cần Thơ và một vị Phó hiệu trưởng Đại học Cần Thơ, lãnh đạo TP Cần Thơ cùng tham gia BCĐ tỉnh để cố vấn cho tỉnh thực hiện các hội thảo, hội nghị". Ông Trần Công Chánh đề xuất BCĐ MDEC xem lại hoạt động tại Hà Nội và đề nghị TPHCM hỗ trợ Hậu Giang tổ chức hoạt động xúc tiến đầu tư. Ông Chánh cho rằng, vấn đề lớn nhất của vùng ĐBSCL hiện nay là phát triển nông nghiệp thiếu bền vững, nông nghiệp công nghệ cao rất cần để ĐBSCL chủ động hội nhập. Cần thiết phải đưa nội dung này vào chuỗi sự kiện để tập hợp ý kiến của chuyên gia, nhà quản lý, doanh nghiệp… cùng xây dựng cơ chế chính sách phát triển bền vững cho ĐBSCL. Đồng thời đề xuất gom sự kiện MDEC thành 5 hoạt động chính, gồm: ngoại giao đoàn; khai mạc; các hội thảo: bàn cơ chế chính sách; xúc tiến đầu tư vào nông nghiệp công nghệ cao (đưa dự án mời gọi, ký kết đầu tư); tín dụng cho nông nghiệp. Và có thể lồng ghép các hội thảo chuyên đề vào chuỗi hoạt động chính. Riêng hoạt động tại Hà Nội và TP HCM chỉ tổ chức hội nghị xúc tiến đầu tư, kết thúc hội nghị sẽ có buổi giao lưu, văn nghệ.

ĐBSCL đang cần liên kết để giải quyết đầu ra bền vững cho các nông sản chủ lực của vùng (Ảnh: Chế biến cá tra xuất khẩu tại một doanh nghiệp của TP Cần Thơ).

Một số ý kiến của lãnh đạo các địa phương trong vùng về cơ bản thống nhất chủ đề diễn đàn và đồng tình với quan điểm mà ông Trần Công Chánh, Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Hậu Giang- địa phương đăng cai sự kiện, đưa ra. Ông Thân Đức Hưởng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau, cho biết sẽ phối hợp với Hậu Giang thực hiện diễn đàn. Tuy nhiên, ông đề nghị cần đánh giá lại kết quả của những diễn đàn trước, những cái tốt thì phát huy, vấn đề chưa làm được thì phải soát xét, đánh giá lại để rút kinh nghiệm.

Cần "sản phẩm" cụ thể

Tại MDEC 2016, Ban Chỉ đạo MDEC đã đề nghị TP HCM hỗ trợ ĐBSCL kết nối đầu tư, kêu gọi doanh nghiệp TP HCM hỗ trợ an sinh xã hội; phối hợp để phát triển các đầu mối buôn bán, trung tâm thương mại tại ĐBSCL, xây dựng sản phẩm du lịch… Ông Nguyễn Thành Phong, Phó Bí thư Thành ủy TP HCM, nói: "Tôi cho rằng MDEC 2016 không nên tổ chức quá nhiều lễ hội, như vậy có thể làm loãng tính chất là diễn đàn hợp tác kinh tế vùng. Diễn đàn thì sản phẩm của nó là gì, các hội thảo phải chốt lại mục tiêu cuối cùng là hiệu quả, chứ không thể đến đọc xong tham luận rồi về. Qua các hội nghị phải đề xuất cho được cơ chế chính sách phát triển cho vùng, cơ chế liên kết vùng. ĐBSCL là vùng sản xuất nông nghiệp, trong điều kiện thích ứng với biến đổi khí hậu cần mời các chuyên gia để tham vấn các ý kiến. TPHCM sẵn sàng phối hợp với MDEC, nhưng yêu cầu xây dựng chợ đầu mối nông sản thì trong khuôn khổ diễn đàn không thể giải quyết được mà phải có quá trình"…

Ông Phan Văn Sáu, Phó Ban kinh tế Trung ương cho biết: ĐBSCL có nhiều sản phẩm nông nghiệp, nhưng nhiều sản phẩm chế biến chưa đáp ứng yêu cầu thị trường, đặc biệt là vấn đề an toàn vệ sinh thực phẩm. Thiếu liên kết trong sản xuất, thiếu cơ chế chính sách cho phát triển vùng. ĐBSCL đang cần cơ chế chính sách cho sự phát triển của vùng.

Một số ý kiến cũng cho rằng ĐBSCL đang cần giải quyết đầu vào, đầu ra cho nông sản, dù nhiều tiềm năng về nông nghiệp nhưng vùng đang phát triển kém bền vững. Thêm vào đó, trong điều kiện biến đổi khí hậu, nếu các địa phương "mạnh ai nấy làm" để ứng phó sẽ rất lãng phí. Mỗi năm diễn đàn đều ra tuyên bố chung, rồi chưa làm được gì thì đã tới kỳ diễn đàn nữa. Ông Lê Minh Chiến, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bạc Liêu, nói: "Các địa phương đều liên kết hợp tác với TP HCM, nhưng đến nay chưa có đánh giá cụ thể nào về kết quả liên kết này. Cần chọn trọng tâm để làm chuỗi sự kiện. Bởi các hội chợ thương mại tổ chức rất nhiều mà đa phần làm công tác ngoại giao là chính và kết thúc hội chợ thì đâu lại vào đấy. Tổ chức diễn đàn cần thiết thực và cụ thể kết quả, có sự phân công rõ ràng". Còn ông Đào Minh Tú, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam cho rằng, MDEC lần này kinh phí thực hiện dự kiến khoảng 10 tỉ đồng, ít hơn các kỳ trước. Vấn đề không phải là kinh phí bao nhiêu, MDEC không chỉ để quảng bá, sự kiện mà đến lúc phải nghĩ đến việc giải quyết các vấn đề cơ chế, chính sách cho vùng. ĐBSCL đang nóng vấn đề về chuỗi liên kết giá trị, hội nhập kinh tế quốc tế đây là vấn đề doanh nghiệp, các địa phương, nông dân rất quan tâm, cần phải làm rõ các vấn đề này tại diễn đàn để có cơ chế phát triển phù hợp với xu thế mới.

Từ các ý kiến đóng góp, ông Nguyễn Phong Quang, Phó trưởng ban Thường trực Ban Chỉ đạo Tây Nam Bộ, ghi nhận ý kiến và yêu cầu Ban thư ký MDEC tổng hợp hoàn chỉnh để xin ý kiến của Chính phủ. Đồng thời rút lại nội dung MDEC 2016, với các chuỗi sự kiện chính gồm: chương trình khai mạc (chương trình nghệ thuật, trao giấy phép đầu tư, quỹ an sinh xã hội); ngoại giao đoàn; xúc tiến đầu tư tại Hà Nội và TP HCM, đồng thời mời gọi doanh nghiệp hai thành phố lớn đóng góp an sinh xã hội cho vùng; các hội nghị, hội thảo chính: hội thảo tín dụng; xúc tiến đầu tư ĐBSCL tại Hậu Giang; tổ chức hội chợ thương mại. Ông Nguyễn Phong Quang đề nghị các địa phương đoàn kết, quyết tâm để thực hiện MDEC 2016 đạt hiệu quả.

Gia Bảo