* Tham vấn về Dự án thủy điện Pắc-Beng của Lào

(CT)- Chiều 12-5 tại TP Cần Thơ, đồng chí Trần Hồng Hà, Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường, Chủ tịch Ủy ban sông Mê Công Việt Nam chủ trì Hội nghị toàn thể Ủy ban sông Mê Công Việt Nam năm 2017 nhằm đánh giá kết quả hoạt động trong giai đoạn 2015-2016 và đề ra phướng hướng, nhiệm vụ giai đoạn 2017-2018. Phó Chủ tịch UBND TP Cần Thơ Đào Anh Dũng… dự hội nghị.

Trong giai đoạn 2015-2016, Ủy ban sông Mê Công Việt Nam (gọi tắt là Ủy ban) đã hoàn thành nhiều nhiệm vụ quan trọng được Chính phủ và các bộ, ngành Trung ương giao cũng như thực hiện tốt công tác của Ủy hội sông Mê Công quốc tế. Cụ thể như: hoàn thành nghiên cứu tác động của công trình thủy điện trên dòng chính sông Mê Công; đẩy mạnh tuyên truyền về hiệp định Mê Công và về các thủ tục giám sát sử dụng nước của Ủy hội; xây dựng đề án giải pháp bảo vệ lợi ích quốc gia trong quản lý, sử dụng bền vững nguồn nước sông Mê Công; thực hiện dự án quản lý tổng hợp tài nguyên nước sông Mê Công…

Nhìn chung, Ủy ban luôn thể hiện vai trò chủ đạo trong thực hiện các nhiệm vụ chính trị quan trọng được giao, đã hoàn thành tốt nhiệm vụ tham mưu cho chính phủ về các vấn đề liên quan hợp tác sông Mê Công, đặc biệt các vấn đề liên quan đến phát triển thủy điện trên dòng chính sông Mê Công. Ủy ban cũng thực hiện tốt đồng thời các nhiệm vụ trong nước và nhiệm vụ hợp tác quốc tế thông qua Ủy hội sông Mê Công quốc tế và các cơ chế hợp tác vùng, tiểu vùng. Chú trọng phát triển tốt các hợp tác song phương với các quốc gia thành viên thông qua kênh hợp tác trong Ủy hội sông Mê Công quốc tế và các kênh hợp tác song phương của Chính phủ…

Giai đoạn 2017-2018, Ủy ban sông Mê Công Việt Nam xác định tiếp tục kiện toàn bộ máy và quy chế hoạt động để thực hiện tốt các nhiệm vụ được Chính phủ, Bộ Tài nguyên và môi trường giao gắn với tăng cường các hoạt động hợp tác song phương và đa phương với quốc tế. Trong đó, chú ý thực hiện tốt công tác theo dõi, giám sát, cảnh báo các hoạt động phát triển của các quốc gia ở thượng nguồn. Kịp thời có tham mưu đề xuất Chính phủ, một mặt nhằm đấu tranh trên mặt trận đối ngoại bảo vệ lợi ích của Việt Nam trong hợp tác sông Mê Công, một mặt chủ động chỉ đạo các ngành và địa phương điều chỉnh kế hoạch thích ứng với các diễn biến từ phía thượng nguồn. Tại hội nghị, các đại biểu cũng đề xuất Ủy ban sông Mê Công Việt Nam cần tăng cường hơn việc trao đổi, cung cấp các thông tin cần thiết về sông Mê Công và cần xây dựng các chương trình, kế hoạch hành động cụ thể để các địa phương nắm bắt kịp thời và thực hiện tốt…

Đồng chí Trần Hồng Hà, Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường, Chủ tịch Ủy ban sông Mê Công Việt Nam, ghi nhận các ý kiến đóng góp và yêu cầu các đơn vị chức năng thuộc Ủy ban sông Mê Công Việt Nam bổ sung, hoàn thiện ngay chương trình, kế hoạch hành động từ nay đến năm 2018 và định hướng đến năm 2020.

* Cùng ngày, tại TP Cần Thơ, Ủy ban sông Mê Công Việt Nam tổ chức Hội thảo "tham vấn về Dự án thủy điện Pắc-Beng của Lào trên dòng chính sông Mê Công" để tham vấn ý kiến của các địa phương vùng ĐBSCL, các nhà khoa học, các bộ, ngành Trung ương và cơ quan liên quan về đề xuất xây dựng công trình thủy điện Pắc-Beng trên dòng chính sông Mê Công của Lào.

Pắc-Beng là công trình thủy điện thứ nhất trong chuỗi 11 bậc thang thủy điện dòng chính dự kiến xây dựng trong vùng Hạ lưu vực sông Mê Công và là công trình thứ 3 được đề xuất xây dựng, sau Xay-Nha-bu-ly và Đon Sa Hong. Công trình thủy điện Pắc-Beng được xây dựng tại huyện Pắc-Beng, tỉnh Oudomxay của Lào, công suất thiết kế 912 MW, cách TP Viên Chăn 610km về phía thượng lưu và cách biên giới Việt Nam 1.933km. 90% lượng điện sản xuất tại nhà máy chủ yếu xuất khẩu sang Thái Lan.

Các quốc gia thành viên đã thống nhất quá trình tham vấn trước cho Dự án thủy điện Pắc-Beng bắt đầu từ ngày 20-12-2016 và thời gian qua Ủy ban sông Mê Công Việt Nam tổ chức nhiều hội thảo tham vấn. Mục tiêu nhằm cung cấp thông tin để các bộ ngành, địa phương và cộng đồng dân cư biết về Dự án thủy điện này nói riêng và phát triển thủy điện thượng nguồn nói chung. Đồng thời thu thập ý kiến góp ý về tác động của Dự án thủy điện Pắc-Beng, (cả tác động xuyên biên giới và tác động tích lũy) và các giải pháp giảm thiểu tác động trong thiết kế, trong quá trình vận hành công trình. Tại hội thảo, nhiều đại biểu cho rằng, Dự án thủy điện Pắc-Beng và nhiều công trình thủy điện khác trên dòng chính sông Mê Công đang gây ra nhiều tác động tiêu cực cho khu vực hạ lưu. Đặc biệt là đối với ĐBSCL, các đập thủy điện không chỉ làm thay đổi dòng chảy, suy giảm chất lượng nước, phù sa, thủy sản mà còn gia tăng nguy cơ bị sụt lún, sạt lở và xâm nhập mặn.

Phát biểu bế mạc hội thảo, Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Trần Hồng Hà, Chủ tịch Ủy ban sông Mê Công Việt Nam, đánh giá cao các ý kiến đóng góp tại hội thảo. Đại biểu đồng tình cho rằng số liệu, dữ liệu và đánh giá về tác động môi trường của Dự án thủy điện Pắc-Beng còn thiếu, lạc hậu, chưa đầy đủ, cần được bổ sung và phản ánh đầy đủ trong mối quan hệ với hệ thống các đập thủy điện khác ở thượng nguồn và có giải pháp cho sinh kế người dân ở những khu vực bị ảnh hưởng. Đại biểu cũng đề xuất và định hướng để nước bạn Lào tìm các mô hình phát triển kinh tế và năng lượng hiệu quả hơn so với thủy điện như: phát triển điện mặt trời, điện gió…

Tin, ảnh: Khánh Trung