Nghị quyết số 205/2025/QH15 của Quốc hội ra đời mở ra cơ chế pháp lý quan trọng, cho phép Viện Kiểm sát Nhân dân (VKSND) chủ động tham gia bảo vệ lợi ích công cộng và các nhóm đối tượng yếu thế. Tại TP Cần Thơ, Nghị quyết nhanh chóng đi vào thực tiễn. Vụ việc xử lý dứt điểm bãi rác tự phát gây ô nhiễm môi trường dưới gầm cầu Đầu Sấu (phường Tân An) cho thấy hiệu quả phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan kiểm sát và chính quyền địa phương.

Đường dưới chân cầu Đầu Sấu trước và sau khi dọn dẹp.

Tuyến đường dưới chân cầu Đầu Sấu thuộc khu vực 6, phường Tân An, TP Cần Thơ từng là nỗi ám ảnh của cư dân nơi đây cũng như người tham gia giao thông. Do thói quen vứt rác bừa bãi của một bộ phận người dân, gầm cầu Đầu Sấu dần thành bãi rác tự phát với đủ loại rác, từ bao ni lông, vỏ chăn gối cũ… cho đến rác thải sinh hoạt chảy nước nhếch nhác. Vào những ngày nắng nóng, mùi hôi thối nồng nặc xộc thẳng vào các hộ dân; còn khi mưa xuống, đống rác đọng nước đục ngầu lênh láng ra tận lòng đường, trở thành nơi sinh sản của ruồi, muỗi và tiềm ẩn nguy cơ phát sinh dịch bệnh.

Chú Nguyễn Văn An ngụ phường Tân An, nói: “Trước đây, mỗi lần đi ngang nơi này là phải chạy xe thật nhanh vì mùi hôi chịu không nổi. Rác chất đống từ ngày này sang ngày khác, rỉ nước đen ngòm ra đường. Chúng tôi lo lắng tình trạng này kéo dài sẽ gây ô nhiễm, dịch bệnh”. Rác vứt bừa bãi không chỉ gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe và chất lượng cuộc sống của người dân, mà còn làm mất mỹ quan đô thị, đi ngược lại mục tiêu xây dựng Cần Thơ trở thành thành phố văn minh, xanh - sạch - đẹp.

Trước những phản ánh của người dân, VKSND khu vực 1 - Cần Thơ đã chủ động vào cuộc. Kiểm sát viên trực tiếp đến gầm cầu Đầu Sấu kiểm tra, xác minh, thu thập tài liệu và nhận định hành vi tập kết rác tự phát tại đây xâm phạm nghiêm trọng đến lợi ích công cộng trong lĩnh vực môi trường. Viện trưởng VKSND khu vực 1 - Cần Thơ đã ký ban hành Kiến nghị số 06/KN-VKS gửi Chủ tịch UBND phường Tân An đề nghị khẩn trương triển khai các biện pháp xử lý nhằm xóa bỏ tình trạng tập kết rác thải dưới gầm cầu Đầu Sấu. Đồng thời, tăng cường kiểm tra, giám sát và có giải pháp kịp thời phát hiện, ngăn chặn các hành vi vi phạm, như: lắp biển báo cấm đổ rác, biển báo xử phạt vi phạm hành chính và lắp đặt hệ thống camera an ninh giám sát... Bên cạnh đó, đẩy mạnh tuyên truyền, vận động nhân dân tích cực hưởng ứng phong trào xây dựng khu phố văn hóa, giữ gìn vệ sinh môi trường, bảo đảm các tuyến đường xanh - sạch - đẹp trên địa bàn phường.

Từ kiến nghị của VKSND khu vực 1 - Cần Thơ, UBND phường Tân An nhanh chóng cử lực lượng chức năng gồm Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phối hợp Công an phường, Ban Quản lý khu vực 6, lực lượng dân quân tự vệ và Công ty Cổ phần Đô thị Cần Thơ khẩn trương dọn dẹp khu vực gầm cầu Đầu Sấu. Xe gom rác chuyên dụng cùng công nhân thu gom rác tồn đọng. Khu vực lòng đường và vỉa hè được xịt rửa sạch sẽ.

“UBND phường đã giao Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị chủ trì, phối hợp chặt chẽ với các đơn vị liên quan ra quân xử lý dứt điểm điểm tồn đọng rác thải tại cầu Đầu Sấu. Không dừng lại ở việc dọn dẹp, chúng tôi kiên quyết chấn chỉnh và xử phạt nghiêm các hành vi bỏ rác sai quy định. Địa phương đã cho lắp đặt hệ thống đèn chiếu sáng, cắm biển cảnh báo và trang bị camera giám sát để phát hiện, xử lý phạt nguội các trường hợp cố tình vi phạm. Đồng thời, phường giao trưởng các khu vực phối hợp các đoàn thể tăng cường vận động nhân dân nâng cao ý thức, cam kết để rác đúng nơi, đúng giờ quy định nhằm giữ gìn nếp sống văn minh đô thị” - ông Nguyễn Thái Bảo, Phó Chủ tịch UBND phường Tân An, cho biết.

Tuyến đường dưới gầm cầu Đầu Sấu đã sạch sẽ, thông thoáng. Bà Trần Thị Mai ngụ khu vực 6, phường Tân An, nói: “Chúng tôi rất phấn khởi trước sự vào cuộc của chính quyền địa phương. Gầm cầu thông thoáng, có đèn sáng, có camera theo dõi và có cả biển cảnh báo phạt tiền nên không ai dám mang rác đến đây vứt bừa bãi nữa. Địa phương làm nghiêm thế này mới đảm bảo nơi đây sạch đẹp lâu dài”.

Sự thay đổi tích cực tại gầm cầu Đầu Sấu không chỉ giải quyết dứt điểm điểm nóng kéo dài về môi trường, mà còn khẳng định tính đúng đắn, nhân văn của Nghị quyết số 205/2025/QH15. Vai trò của Viện kiểm sát không chỉ gói gọn trong các hồ sơ tố tụng tại tòa, mà đã chủ động lắng nghe hơi thở cuộc sống để bảo vệ quyền lợi thiết thực của cộng đồng.

Bài, ảnh: PHI YẾN