Trên khắp các thành phố Ấn Độ, dịch vụ thuê người trẻ bầu bạn và chăm sóc người cao tuổi ngày càng phổ biến nhằm giải quyết bài toán cô đơn của người già, trong bối cảnh con cái đi làm xa hoặc định cư ở nước ngoài.

Anh Sharath Kumar cùng khách hàng đón mừng Ngày Valentine. Ảnh: Al Jazeera

Là thạc sĩ ngành công tác xã hội, Roney Raju (26 tuổi) đang làm cho công ty chuyên cho thuê dịch vụ chăm sóc người già. Chia sẻ về công việc hiện tại, Raju nêu trường hợp điển hình là gia đình Budhiraja, có 2 cô con gái nhưng hiện nay đều sống ở Mỹ. Raju được thuê để chăm sóc 2 cụ già đã ngoài 80 tuổi và bầu bạn với họ như con cháu trong nhà. Công việc của anh là đưa họ đi chợ, đi công viên, xem phim, viếng chùa, tham gia các chương trình địa phương, đồng hành khi khám bệnh hoặc đơn giản là ngồi trò chuyện. Raju cảm thấy rất thoải mái với công việc này, trong khi hai cụ cũng xem anh như người thân trong gia đình.

Về chi phí, ông chủ của Raju cho biết người thuê trả 5 USD/giờ cho gói 10 giờ dịch vụ mỗi tháng hoặc 4,5 USD/giờ nếu dùng gói 25 giờ. Số giờ chưa dùng hết sẽ được cộng dồn sang tháng tiếp theo. Tại một quốc gia có thu nhập bình quân đầu người khoảng 2.750 USD/năm, dịch vụ “cho thuê cháu” của Mittal chủ yếu phục vụ nhóm nhỏ các gia đình ở thành phố, có điều kiện tài chính vững vàng.

Theo Báo cáo về tình trạng già hóa dân số Ấn Độ năm 2023 của Quỹ Dân số Liên Hiệp Quốc (UNFPA) và Viện Khoa học Dân số Quốc tế, người từ 60 tuổi trở lên chiếm 10,5% dân số Ấn Độ vào năm 2022 và dự kiến tăng lên 21% vào năm 2050.  

Điều đó có nghĩa sẽ có khoảng 347 triệu người cao tuổi ở Ấn Độ, gần bằng toàn bộ dân số Mỹ, cần được chăm sóc chuyên biệt. Hiện tại, ngành chăm sóc người cao tuổi (kinh tế bạc) ở Ấn Độ ước tính đạt quy mô khoảng 7 tỉ USD và tiềm năng tăng lên 30-50 tỉ USD hoặc cao hơn trong những năm tới.

Người già cô đơn

Năm 2022, Ấn Độ triển khai nghiên cứu lão hóa với hơn 72.000 người trên toàn quốc. Kết quả ghi nhận 20,5% người trung niên và cao tuổi cảm thấy cô đơn ở mức độ vừa phải, trong khi 13,3% xếp vào mức nghiêm trọng.

Theo ElderAid Wellness, startup chăm sóc sức khỏe tại gia dành cho người cao tuổi theo mô hình “con cái ủy quyền - proxy child” rất có tiếng tại Bengaluru, trong khi những người con lo lắng nhu cầu đời sống hằng ngày hoặc trường hợp khẩn cấp y tế thì cha mẹ lớn tuổi lại có những mối quan tâm khác.

“Một người cao tuổi gọi điện cho chúng tôi nói rằng bà ấy cảm thấy không khỏe. Khi người được cử đến kiểm tra thấy không có vấn đề gì, họ được yêu cầu ngồi nói chuyện với bà ấy trong thời gian còn lại. Bà ấy chỉ muốn có người bầu bạn” - giám đốc chăm sóc khách hàng Sharath Kumar  của ElderAid Wellness kể lại một trường hợp khách hàng của mình.

Trước nhu cầu ngày càng tăng đối với dịch vụ chăm sóc người cao tuổi chuyên nghiệp, trợ lý giáo sư Shilpa Bandyopadhyay tại Viện Khoa học Hành vi Jindal ủng hộ xây dựng hệ sinh thái cân bằng hơn cho quá trình lão hóa, kết nối gia đình, mạng lưới cộng đồng, không gian công cộng dễ tiếp cận và các dịch vụ chuyên nghiệp giá cả phải chăng, thay vì lý tưởng hóa cấu trúc gia đình truyền thống hay bác bỏ cấu trúc mới trong xã hội. “Suy cho cùng, vấn đề không phải ai sống cùng người lớn tuổi mà là liệu người lớn tuổi có cảm thấy an toàn và được quan tâm, lắng nghe, trân trọng và kết nối một cách ý nghĩa hay không” - chuyên gia này kết luận.

MAI QUYÊN (Theo Al Jazeera)