Huyện Cờ Đỏ là một trong những địa phương có diện tích sản xuất lúa đứng hàng đầu ở TP Cần Thơ. Nhận thấy mô hình "cánh đồng lớn" (CĐL) có ý nghĩa thiết thực giúp nâng cao hiệu quả sản xuất và ổn định đầu ra lúa gạo, huyện Cờ Đỏ đã và đang rất quan tâm khuyến khích nông dân và doanh nghiệp tăng cường liên kết nhân rộng mô hình…

* Liên kết hiệu quả

Ông Nguyễn Danh Dũng ở ấp Thanh Xuân, xã Thạnh Phú, huyện Cờ Đỏ đã được Công ty TNHH Trung An cung cấp lúa giống và một số loại vật tư nông nghiệp để sản xuất lúa đông xuân 2013-2014.

Thời gian qua, nhờ có sự liên kết với doanh nghiệp trong sản xuất và tiêu thụ lúa, nhiều nông dân ở huyện Cờ Đỏ thoát được cảnh "trúng mùa rớt giá" mà còn có điều kiện nâng cao thu nhập, an tâm sản xuất. Ông Nguyễn Danh Dũng, Tổ trưởng tổ hợp tác sản xuất CĐL tổ 2, ấp Thanh Xuân, xã Thạnh Phú, huyện Cờ Đỏ, phấn khởi nói: "Vụ sản xuất lúa đông xuân 2013-2014 là vụ lúa thứ 6 nông dân trong tổ hợp tác sản xuất lúa của chúng tôi tiếp tục liên kết sản xuất và tiêu thụ sản phẩm với Công ty TNHH Trung An. Doanh nghiệp cung cấp lúa giống và một số loại vật tư nông nghiệp đến cuối vụ mới trả, công ty cam kết mua lúa với dân giá cao hơn thị trường từ 100-200 đồng/kg. Ngược lại, doanh nghiệp cũng có lợi là có được vùng nguyên liệu sản xuất lúa gạo chất lượng cao, đáp ứng theo đơn đặt hàng của doanh nghiệp". Theo ông Nguyễn Danh Dũng, nông dân trong tổ hợp tác sản xuất CĐL tổ 2, ấp Thanh Xuân, xã Thạnh Phú đã được Công ty TNHH Trung An cung cấp lúa giống Jasmine cấp xác nhận và một số loại phân bón và thuốc bảo vệ thực vật để bà con sẵn sàng xuống giống lúa đông xuân 2013-2014. Vụ lúa này, thành viên trong tổ hợp tác CĐL nâng diện tích sản xuất lên 30 ha, tăng 6 ha so với vụ thu đông 2013. Ông Phan Tấn Hùng, Tổ trưởng tổ hợp tác sản xuất CĐL ấp Thới Phước, xã Thới Xuân, huyện Cờ Đỏ, cho biết: "Các vụ lúa vừa qua, nhờ có liên kết sản xuất lúa và được doanh nghiệp bao tiêu sản phẩm, 50 hộ dân trong tổ hợp tác, với diện tích canh tác 2.000 ha đã chẳng những ổn định được đầu ra sản phẩm, tăng cao thêm lợi nhuận ít nhất 3,3 triệu đồng/ha/vụ do bán được lúa với giá cao hơn và áp dụng đồng bộ các tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất, giảm nhiều chi phí đầu vào".

Theo Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) huyện Cờ Đỏ, trong năm 2013 có 9/10 xã, thị trấn (trừ Trung Thạnh) đã xây dựng được mô hình CĐL, với tổng diện tích 3 vụ là 4.355 ha, tăng 2.688 ha so với cùng kỳ năm 2012. Tổng sản lượng thu mua lúa của các doanh nghiệp tham gia bao tiêu trong các mô hình CĐL này là 12.138 tấn, tăng 5.371 tấn so với cùng kỳ năm 2012. Trong đó, diện tích thực hiện CĐL trong vụ đông xuân 2012 – 2013: 1.427 ha, vụ hè thu 2013: 1.544 ha, vụ thu đông 2013: 1.384 ha. Trong vụ đông xuân 2012 - 2013 nông dân tham gia mô hình CĐL đạt lợi nhuận bình quân 20,4 triệu đồng/ha, tăng 3,3 triệu đồng/ha so với bên ngoài; vụ hè thu 2013 đạt 10,9 triệu đồng, tăng 4,2 triệu đồng/ha và vụ thu đông 2013 lợi nhuận bình quân 11,4 triệu đồng/ha, tăng 3,3 triệu đồng so ngoài mô hình. Ông Lâm Minh Trí, Trưởng Phòng NN&PTNT huyện Cờ Đỏ, cho biết thêm: "Nếu tính luôn các diện tích lúa của nông dân tham gia sản xuất và được bao tiêu sản phẩm tại Nông trường Sông Hậu và Công ty TNHH một thành viên Nông nghiệp Cờ Đỏ, thì trong vụ đông xuân 2012-2013 có tổng cộng 11.549 ha/25.184 ha lúa trên địa bàn huyện được bao tiêu, với tổng lượng lúa thu mua là 37.104 tấn. Vụ hè thu 2013, tổng diện tích lúa được bao tiêu trên địa bàn là hơn 11.290 ha/24.800 ha với tổng sản lượng thu mua là 29.564 tấn. Tổng diện tích bao tiêu trên địa bàn trong vụ thu đông 2013 là 6.605 ha/17.761 ha, với tổng sản lượng thu mua là hơn 13.800 tấn’’.

* Tiếp tục nhân rộng

Từ những kết quả tích cực đạt được, các cấp ủy Đảng, chính quyền và ngành nông nghiệp huyện Cờ Đỏ xác định cần phải đẩy mạnh việc mở rộng mô hình CĐL và các mô hình liên kết giữa nông dân và doanh nghiệp trong sản xuất và tiêu thụ sản phẩm trong vụ lúa đông xuân 2013-2014 và các vụ lúa tiếp theo. Huyện Cờ Đỏ phấn đấu trong năm 2014 sẽ có 100% các xã, thị trấn đều có ít nhất 1 điểm CĐL với qui mô diện tích từ 30 ha trở lên. Trong đó, tổng diện tích thực hiện CĐL trong vụ đông xuân 2013-2014 dự kiến là 12.215 ha, với hơn 1.401 nông hộ tham gia, tăng hơn 400 hộ so vụ đông xuân trước.

Để đẩy mạnh nhân rộng mô hình CĐL, cùng với việc quan tâm hỗ trợ các doanh nghiệp cũ tiếp tục gắn kết chặt với nông dân, huyện cũng đang tích cực mời gọi thêm nhiều doanh nghiệp mới tham gia. Ông Lâm Minh Trí, Trưởng Phòng NN&PTNT huyện Cờ Đỏ, cho biết: "Nhiều doanh nghiệp đã liên kết hợp tác sản xuất với nông dân tại Cờ Đỏ trong nhiều vụ lúa qua như: Công ty Gentraco, Công ty TNHH Trung An, Doanh nghiệp tư nhân Trung Thạnh, Công ty phân bón Bồ Đề, Công ty BVTV An Giang, Công ty cổ phần Mê Kông... Huyện tiếp tục mời gọi thêm được nhiều doanh nghiệp mới như: Công ty Lương thực Sông Hậu, Doanh nghiệp Thắng Lợi, Ngọc Tuyền...Tin rằng, với sự hưởng ứng tích cực của doanh nghiệp, mô hình CĐL và các mô hình liên kết giữa nông dân và doanh nghiệp trong sản xuất, tiêu thụ lúa và các loại nông sản sẽ được nhân rộng khắp các địa bàn. Qua đó, giúp nông dân và doanh nghiệp có điều kiện ổn định đầu vào, đầu ra sản phẩm và nâng cao hiệu quả sản xuất".

Khó khăn lớn trong việc liên kết giữa nông dân và doanh nghiệp là khó gặp nhau do sản xuất của nhiều nông hộ còn mang tính nhỏ lẻ, thiếu liên kết. Trong khi đó, doanh nghiệp rất ngại thương thảo, ký hợp đồng liên kết sản xuất và bao tiêu sản phẩm với nhiều hộ nhỏ trong một khu vực sản xuất vì khó tìm được tiếng nói chung. Chính từ thực tế đó, các cấp ủy Đảng, chính quyền và ngành chức năng huyện Cờ Đỏ đã rất quan tâm đến vai trò làm cầu nối giữa nông dân và doanh nghiệp. Tích cực tuyên truyền, vận động nông dân liên kết hình thành các câu lạc bộ, tổ hợp tác và hợp tác xã để dễ liên kết hợp tác với doanh nghiệp. Yêu cầu các hộ dân gắn kết lâu dài với doanh nghiệp để ổn định đầu ra sản phẩm và có điều kiện nâng cao chất lượng, giá trị sản phẩm, không vì chạy theo lợi ích trước mắt mà phá vỡ hợp đồng đã ký với doanh nghiệp. Mặt khác, tháo gỡ kịp thời các khó khăn cho doanh nghiệp và cũng yêu cầu doanh nghiệp tuân thủ các hợp đồng đã ký với nông dân...

Theo bà Hoàng Kim Cương, Chủ tịch UBND huyện Cờ Đỏ, giữa nông dân và doanh nghiệp đã tìm được tiếng nói chung, dần hình thành được nhiều mô hình liên kết hợp tác sản xuất hiệu quả cao. Phát huy kết quả đạt được, huyện đã yêu cầu các cấp chính quyền tại địa phương, nhất là các xã, phường phải quam tâm mời gọi và tạo điều kiện thuận lợi nhất để doanh nghiệp liên kết sản xuất cùng nông dân.

Bài, ảnh: Văn Cộng