(CTO) - Sáng 22-5, tại TP Cần Thơ, Đối thoại Sáng kiến Hành lang Đô thị Mekong (UMCI) lần thứ 4 diễn ra với chủ đề “Kết nối các thị trấn và thành phố đang phát triển nhanh chóng vì sự phát triển xanh toàn diện”.
Chương trình do Liên minh các thành phố và chính quyền địa phương châu Á - Thái Bình Dương (UCLG ASPAC) và Liên minh các thành phố (Cities Alliance) tổ chức, phối hợp cùng Viện Mekong thuộc Đại học Cần Thơ, với sự hỗ trợ của Cơ quan Hợp tác và Phát triển Thụy Sĩ và Cơ quan Hợp tác Phát triển Quốc tế Thụy Điển. Đối thoại thu hút khoảng 35 đại biểu đến từ Campuchia, Lào, Thái Lan và Việt Nam.

Hoạt động tại Đối thoại Sáng kiến Hành lang Đô thị Mekong (UMCI) lần thứ 4.

Ông Trương Cảnh Tuyên, Phó Bí Thư Thành ủy, Chủ tịch UBND TP Cần Thơ, phát biểu chào mừng tại Đối thoại.
Phát biểu tại Đối thoại, ông Trương Cảnh Tuyên, Phó Bí Thư Thành ủy, Chủ tịch UBND TP Cần Thơ, cho biết UMCI lần thứ 4 là dịp quan trọng để các đô thị trong khu vực tăng cường kết nối, chia sẻ kinh nghiệm, thúc đẩy hợp tác hướng tới phát triển xanh, toàn diện và bền vững. Trước những thách thức ngày càng lớn của biến đổi khí hậu, ngập lụt, xâm nhập mặn và ô nhiễm môi trường, TP Cần Thơ đang triển khai nhiều giải pháp phát triển đô thị xanh, thích ứng biến đổi khí hậu và mong muốn tiếp tục hợp tác với các đối tác quốc tế, các đô thị khu vực sông Mekong nhằm xây dựng mô hình phát triển bền vững, nâng cao khả năng chống chịu cho đô thị.

TS Bernadia Irawati Tjandrandewi, Tổng Thư ký UCLG ASPAC, trình bày về tiêu chí hoạt động của UCLG ASPAC tại Đối thoại.
TS Bernadia Irawati Tjandrandewi, Tổng Thư ký UCLG ASPAC, cho rằng UCLG ASPAC luôn đồng hành vững chắc cùng các thành phố Mekong. Với vai trò là tiếng nói chung của hơn 7.000 chính quyền địa phương trên toàn khu vực châu Á - Thái Bình Dương, đại diện cho hơn 4,3 tỉ người, sứ mệnh của UCLG ASPAC rất rõ ràng: thúc đẩy quản trị địa phương dân chủ, tăng cường hợp tác giữa các thành phố và bảo đảm các chương trình nghị sự toàn cầu được triển khai bằng hành động cụ thể ở cấp địa phương. Sáng kiến Hành lang Đô thị Mekong phản ánh tinh thần đó. Đây không phải chương trình áp đặt từ trên xuống, mà là nền tảng do chính các thành phố xây dựng, qua đó chia sẻ chính sách, trao đổi những bài học thực tiễn được đúc kết qua quá trình triển khai.

PGS.TS Văn Phạm Đăng Trí, Viện trưởng Viện Mekong, phát biểu tại Đối thoại.
PGS.TS Văn Phạm Đăng Trí, Viện trưởng Viện Mekong, nhấn mạnh UMCI lần thứ 4 tiếp tục khẳng định vai trò hợp tác khu vực trong thúc đẩy phát triển đô thị xanh, bao trùm và thích ứng biến đổi khí hậu. Qua các kỳ đối thoại tại Lào, Campuchia và Việt Nam, mạng lưới hợp tác giữa các đô thị Mekong ngày càng được mở rộng, đi vào chiều sâu với nhiều nội dung như quản lý chất thải, kinh tế tuần hoàn, quản lý nước và nâng cao khả năng chống chịu cộng đồng. Việc tổ chức đối thoại tại Cần Thơ có ý nghĩa đặc biệt khi đưa các vấn đề đặc thù của ĐBSCL như ngập lụt, sụt lún, xâm nhập mặn và chuyển đổi xanh trở thành trọng tâm thảo luận chung của khu vực. Các thách thức của lưu vực Mekong đòi hỏi cách tiếp cận liên ngành, liên vùng và hợp tác xuyên biên giới dựa trên chia sẻ tri thức, dữ liệu và trách nhiệm chung.

Các đại biểu tại Đối thoại.
Trong chương trình làm việc, các đại biểu tập trung trao đổi về những thách thức chung của khu vực hạ lưu sông Mekong như biến đổi khí hậu, lũ lụt, xâm nhập mặn, ô nhiễm rác thải nhựa, chất thải rắn và áp lực từ quá trình đô thị hóa nhanh. Nhiều ý kiến cho rằng, các vấn đề trên có mối liên hệ chặt chẽ với nhau, đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ giữa các cấp chính quyền, sự tham gia của cộng đồng trong quá trình xây dựng chính sách và phát triển đô thị.
Đối thoại tập trung vào 3 nội dung chính: chuyển đổi kinh tế gắn với đô thị hóa công bằng; tăng cường khả năng chống chịu với biến đổi khí hậu và mở rộng các giải pháp dựa vào thiên nhiên cho các nhóm dân cư dễ bị tổn thương; thúc đẩy học hỏi, trao đổi kiến thức và phát huy vai trò của các hiệp hội thành phố trong hợp tác khu vực. Các phiên thảo luận cũng đề cập đến việc mở rộng khả năng tiếp cận nguồn tài chính xanh cho địa phương, tăng cường vai trò của mạng lưới các thành phố trong vận động chính sách và chia sẻ kinh nghiệm phát triển đô thị bền vững.

Các đại biểu chụp hình lưu niệm tại Đối thoại.
Được khởi xướng như nền tảng khu vực chuyên biệt đầu tiên dành cho các thị trấn và thành phố phát triển nhanh trên khắp vùng hạ lưu sông Mekong, UMCI do Cities Alliance và UCLG ASPAC dẫn đầu, với nguồn tài trợ chính từ SDC của Thụy Sĩ. Sáng kiến này trải rộng khắp Campuchia, Lào, Thái Lan và Việt Nam, hỗ trợ kết nối tiểu vùng cho sự phát triển đô thị toàn diện, xanh và bền vững.
Các phiên bản trước của cuộc đối thoại gồm: Đối thoại UMCI lần thứ nhất (Vientiane, Lào, tháng 2-2024): Thiết lập các quan hệ đối tác nền tảng, khuôn khổ học tập giữa các bên và tầm nhìn dài hạn chung cho hành lang. Đối thoại UMCI lần thứ 2 (Phnom Penh, Campuchia, tháng 12-2024): Hợp tác liên thành phố nâng cao về các mô hình kinh tế tuần hoàn, quản lý chất thải rắn và cung cấp dịch vụ đô thị toàn diện. Đối thoại UMCI lần thứ 3 (Vientiane, Lào, tháng 12-2025): Ưu tiên các giải pháp dựa vào thiên nhiên, quy hoạch hướng đến cộng đồng và chính sách đô thị đáp ứng bình đẳng giới.
Tin, ảnh: NAM HƯƠNG