PGS.TS Mai Thành Phụng, Trưởng Bộ phận Thường trực phía Nam, Trung tâm Khuyến nông Quốc gia:

Nông dân cần hợp tác

BĐKH là một trong hai vấn đề khó khăn lớn nhất của ngành nông nghiệp hiện nay và đang tác động tiêu cực, ảnh hưởng đến hiệu quả sản xuất. Mặt khác, hoạt động sản xuất nông nghiệp không đúng kỹ thuật đã góp phần gây nên BĐKH.

Để giảm thiểu BĐKH, trong sản xuất bà con nông dân chỉ cần lưu ý 3 vấn đề chính. Đó là: xử lý rơm rạ, không canh tác để nước liên tục và bón phân hợp lý. Chính vì vậy, rất cần sự hợp tác của bà con nông dân trong giảm thiểu và ứng phó với BĐKH. Cánh đồng lớn là mô hình hiệu quả trong nâng cao chất lượng hạt lúa, áp dụng đồng bộ khoa học kỹ thuật. Qua đó góp phần bảo vệ môi trường, giảm bớt tác động và thích ứng với BĐKH. Ngoài ra, sắp tới, sẽ có quy định trong sử dụng phân bón, đưa việc sử dụng phân bón dần vào nếp, đúng kỹ thuật, tránh tình trạng bón phân bừa bãi, ảnh hưởng xấu đến môi trường.

Ông Kỷ Quang Vinh, Chánh văn phòng Biến đổi khí hậu TP Cần Thơ:

Chỉ có thể giảm thiểu!

Chúng ta không thể phòng và cũng không thể chống các hiện tượng, như: nhiệt độ tăng, hạn hán, mưa lụt, giông, lốc.. do BĐKH. Vì vậy, ứng phó với BĐKH nên hiểu là giảm thiểu các nguy cơ hay giảm thiểu các tác động bất lợi đến cuộc sống, trong đó có nông nghiệp.

Ở cấp độ nhà nước, các hoạt động cụ thể nhằm ứng phó cần được nghiên cứu kỹ. Cụ thể, tuyển chọn và nuôi trồng giống cây con kết hợp với cải tiến lịch thời vụ và chuyển đổi dần dần cơ cấu cây trồng vật nuôi phù hợp với diễn biến thời tiết khí hậu tương lai. Xây dựng công trình phải tính toán kết hợp gia tăng nạo vét các kênh rạch tự nhiên để có thể chủ động quản lý sử dụng hiệu quả nguồn nước. Từng nông dân giảm phát thải trong nông nghiệp như: trồng cây lâu năm, sử dụng tiết kiệm và hiệu quả các loại nhiên liệu, điện, nước, phân bón, thức ăn cả cho người và gia súc. Đó sẽ là những hoạt động không thể thiếu trong một chiến lược vận động cộng đồng ứng phó biến đổi khí hậu trong nông nghiệp.

Ông Trần Thái Nghiêm, Trưởng phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Phong Điền:

Hỗ trợ nguồn lực để nhân rộng các mô hình

Ngành nông nghiệp cần tìm hiểu, triển khai những mô hình sản xuất thích ứng BĐKH. Chẳng hạn, chuyển đổi cây trồng thích hợp thích ứng mùa khô thiếu nước và mùa lũ; đối với vườn cây ăn trái, chăn nuôi thực hiện mô hình biogas hoặc ủ phân bón hữu cơ… Đồng thời, quan tâm xây dựng, củng cố đê bao, thủy lợi, đảm bảo phục vụ sản xuất của bà con.

Việc hỗ trợ người dân thực hiện những giải pháp chuyển đổi cây trồng, vật nuôi thích ứng với BĐKH đang được thực hiện ráo riết. Tuy nhiên, nguồn vốn ở địa phương chưa đáp ứng nhu cầu bởi hầu hết đều có số vốn lớn. Do đó, hiệu quả của các mô hình chưa được nhân rộng, chưa đủ tác động mạnh đến người dân. Vì vậy, việc kêu gọi nguồn vốn, hỗ trợ từ các dự án nước ngoài thực hiện và nhân rộng các mô hình thích ứng BĐKH cần được quan tâm.

Chú Nguyễn Văn Khởi ở ấp Thới Khánh, xã Tân Thạnh, huyện Thới Lai:

Chủ động áp dụng tiến bộ khoa học vào sản xuất

Để nâng cao kiến thức trong sản xuất, ngoài tìm hiểu qua các phương tiện thông tin đại chúng, tôi thường xuyên tham gia các buổi tập huấn, các cuộc hội thảo về nông nghiệp. Qua đó được cung cấp kiến thức chung về BĐKH, tác động tiêu cực của BĐKH đến nông nghiệp, nông dân và cách ứng phó với BĐKH.

Thông qua các buổi hội thảo, diễn đàn, nông dân có dịp gặp gỡ trao đổi kinh nghiệm trong sản xuất; có cơ hội trực tiếp đối thoại cùng các nhà khoa học, chuyên gia về những khó khăn trong quá trình sản xuất; hướng dẫn cách sử dụng phân, thuốc đúng cách… Đặc biệt, cập nhật những thông tin mới, những tiến bộ khoa học kỹ thuật hay những quy trình sản xuất hiệu quả để áp dụng vào ruộng lúa gia đình. Từ đó, sản xuất lúa đạt chất lượng và năng suất cao mà vẫn đảm bảo không gây tác động xấu ảnh hưởng đến môi trường.

T. Trinh