Bài 1: CÂN LỰC TRỌNG TÂM CỦA THÀNH PHỐ TRẺ
Bài 2: CHƯA ĐỦ SỨC LAN TỎA MẠNH TOÀN VÙNG

Bài 3: GIẢI PHÁP CĂN CƠ

Để thật sự trở thành trung tâm vùng ĐBSCL theo tinh thần Nghị quyết 45 của Bộ Chính trị, TP Cần Thơ cần nhiều giải pháp thúc đẩy sự phát triển nhanh và bền vững. Trong đó, 3 vấn đề mang tính chất quyết định là: xây dựng và hoàn thiện kết cấu hạ tầng, ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao...

* Gỡ “nút thắt”

Theo đánh giá của các ngành hữu quan, kết cấu hạ tầng kỹ thuật của ĐBSCL nói chung và TP Cần Thơ đến nay vẫn còn yếu. Đặc biệt trong đó luồng Định An chưa cho tàu trên 5.000 tấn vào được, gây nhiều khó khăn cho việc vận chuyển hàng hóa xuất nhập khẩu vào ĐBSCL, ảnh hưởng lớn đến quá trình phát triển của TP Cần Thơ và cả ĐBSCL... Mặt khác, do khoảng đường từ TP Hồ Chí Minh - TP Cần Thơ rất dài khiến chi phí vận chuyển hàng hóa đến TP Hồ Chí Minh để xuất khẩu tăng cao, làm tăng giá thành, giảm lợi thế cạnh tranh sản phẩm và cả trong phát triển kinh tế... Tại buổi làm việc với các ngành hữu quan của thành phố về Báo cáo sơ kết 6 năm thực hiện Nghị quyết 45 của Bộ Chính trị, đồng chí Trần Thanh Mẫn, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Thành ủy Cần Thơ, cho biết: Trong định hướng phát triển, TP Cần Thơ sẽ vận dụng tối đa sự quan tâm, hỗ trợ từ các bộ, ngành trung ương để xây dựng, phát triển kết cấu hạ tầng giao thông. Ngoài ra, TP Cần Thơ sẽ đa dạng hóa các ngành thương mại, dịch vụ, nhất là các loại hình dịch vụ phục vụ cho chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp và công nghiệp hóa. Theo đó, thành phố sẽ khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư xây dựng các trung tâm phân phối hàng hóa lớn trong khu vực và cả nước; phát triển mạnh mẽ các dịch vụ vận tải đường thủy, hàng hải, hàng không, dịch vụ khoa học và công nghệ...

TP Cần Thơ đang dần từng bước hoàn thiện kết cấu hạ tầng, nhất là hạ tầng giao thông trong quá trình xây dựng và phát triển thành trung tâm vùng ĐBSCL. Trong ảnh: Sân bay Quốc tế Cần Thơ.

Tiến sĩ Trần Thanh Bé, Viện trưởng Viện Kinh tế – Xã hội TP Cần Thơ, cho rằng: Thành phố cũng cần chuẩn hóa các quy trình dịch vụ logistics (chuỗi dịch vụ giao nhận kho vận từ làm các thủ tục giấy tờ, tổ chức vận tải, lưu kho bãi...), xây dựng khung pháp lý khoa học và minh bạch, đảm bảo tính nhất quán trong các văn bản, quy định liên quan đến lĩnh vực logistics... Đồng thời, cần tiến hành xây dựng chiến lược đồng bộ về đầu tư, phát triển, khai thác cảng biển, cảng sông, sân bay và chiến lược phát triển các loại hình vận tải phù hợp với tiềm năng và năng lực cạnh tranh của thành phố đối với khu vực và thế giới.

Đối với vấn đề thu hút đầu tư, Báo cáo sơ kết 6 năm thực hiện Nghị quyết 45 của Bộ Chính trị gởi các bộ, ngành trung ương, Thành ủy Cần Thơ kiến nghị: Chính phủ cần sớm có những quy định, chính sách mới hoặc sửa đổi, bổ sung những quy định chưa thật sự phù hợp cho quá trình phát triển của TP Cần Thơ. Điển hình như: Cho phép thành phố ứng vốn ngân sách để tạo quỹ đất sạch nhằm kêu gọi các nhà đầu tư lớn đối với một số ngành, lĩnh vực thành phố cần thu hút đầu tư như: các ngành công nghiệp phụ trợ, công nghệ thông tin... để tạo thế vượt trội, làm động lực kéo những ngành khác...

* Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất

Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất nhằm gia tăng giá trị sản phẩm nông nghiệp, công nghiệp và xuất khẩu là định hướng cho chiến lược phát triển lâu dài mà TP Cần Thơ đã và đang hướng tới. Ông Phạm Văn Quỳnh, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn TP Cần Thơ, cho biết: Hướng phát triển nông nghiệp của thành phố là nông nghiệp đô thị. Theo đó, thành phố áp dụng cho vùng ven với tốc độ đô thị hóa cao, đất nông nghiệp giảm mạnh, lao động nông nghiệp vẫn còn cao bằng phát triển các mô hình nông nghiệp đô thị tiêu biểu, phù hợp với điều kiện nông hộ (vốn, đất đai, kỹ thuật, thị trường) như: trồng hoa cảnh, nuôi cá cảnh, nuôi cấy mô giống cây các loại, trồng nấm cao cấp, cây dược liệu, hương liệu... Song song đó, thành phố xây dựng nền nông nghiệp hàng hóa kỹ thuật cao như xây dựng gắn liền với phong trào xây dựng nông thôn mới ở các xã ngoại thành. Nông nghiệp thành phố sẽ phát triển với 2 vùng hàng hóa chủ lực là lúa phục vụ xuất khẩu và làm giống; vùng nuôi trồng thủy sản chủ lực là cá tra phục vụ chế biến xuất khẩu và làm giống, nuôi thủy sản phục vụ tiêu dùng nội địa và làm giống.

Để đẩy mạnh việc ứng dụng khoa học công nghệ trong sản xuất công nghiệp và xuất khẩu, theo Sở Công Thương TP Cần Thơ, về lâu dài, TP Cần Thơ xác định việc lựa chọn công nghệ tiên tiến là hướng ưu tiên. Tuy nhiên, trước mắt, phải lựa chọn phương án sử dụng công nghệ hợp lý để vừa khắc phục tình trạng công nghệ lạc hậu, vừa phù hợp với yêu cầu giải quyết lao động dư thừa của địa phương cũng như khả năng hạn chế vốn đầu tư. Đối với các ngành sản xuất, chế biến các sản phẩm nông – thủy sản cần ưu tiên ứng dụng các công nghệ tiên tiến về canh tác, thu hoạch, chế biến nhằm nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm, gia tăng khả năng cạnh tranh và sự phát triển bền vững sản phẩm trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế...

* Dồn sức đào tạo nguồn nhân lực

Theo UBND TP Cần Thơ, trong định hướng phát triển, thành phố sẽ dành nhiều nguồn lực tập trung cho việc thực hiện các chính sách giáo dục và đào tạo, y tế. Theo đó thành phố đặc biệt quan tâm đối với các chính sách xóa đói giảm nghèo, hạn chế phân cực giàu nghèo, tăng chỉ số phát triển con người (HDI); tăng cường phát triển chất lượng nguồn nhân lực, tăng số lao động qua đào tạo, thúc đẩy phát triển mặt bằng dân trí. Bằng cách: nâng cấp các trường đại học, cao đẳng, dạy nghề hiện có; khuyến khích mở các trường tư thục; quan tâm đào tạo các chuyên ngành: kiến trúc, xây dựng, khoa học – công nghệ, kinh tế kỹ thuật phục vụ yêu cầu đào tạo nguồn nhân lực của thành phố và cả ĐBSCL. Tăng đầu tư từ ngân sách nhà nước cho giáo dục, xây dựng cơ sở vật chất trường lớp các cấp học đạt chuẩn quốc gia. Mở rộng mạng lưới cơ sở dạy nghề, đầu tư nâng cấp trường cao đẳng nghề Cần Thơ đạt chuẩn chất lượng cao. Theo ông Phạm Văn Quỳnh, để đạt được các mục tiêu nhiệm vụ đề ra, công tác đào tạo kỹ năng, tri thức cho đội ngũ cán bộ và nông dân được đặt lên hàng đầu. Bởi nguồn nhân lực là khâu mang tính quyết định cho quá trình nâng cao chất lượng cuộc sống, tăng trưởng kinh tế nói chung và ngành nông nghiệp nói riêng. Có nguồn lực con người rồi mới đến các chiến lược giải pháp khác như: công tác vận động kêu gọi, thu hút đầu tư bằng nội lực và ngoại lực; công tác chuyển giao tiến bộ khoa học kỹ thuật hiện đại, công tác thị trường...

Nhằm đáp ứng nhu cầu trước mắt và chuẩn bị các nguồn lực cho các giai đoạn tiếp theo, nhiều ý kiến cho rằng: TP Cần Thơ cần xây dựng và tổ chức thực hiện trên quy mô toàn thành phố các kế hoạch, quy hoạch đào tạo và đào tạo lại nguồn nhân lực căn cứ vào mục tiêu, nhiệm vụ chiến lược phát triển kinh tế- xã hội, phát triển từng ngành của thành phố. Nâng cấp kết cấu hạ tầng giáo dục và đào tạo, chuẩn bị tốt lực lượng giảng viên, đảm bảo tính có sẵn và tính tiên tiến của các phương tiện đào tạo đáp ứng các nhu cầu đào tạo khác nhau của các doanh nghiệp, cá nhân và các đối tượng khác có yêu cầu... Ngoài ra, thành phố cần điều tra đánh giá lại lực lượng cán bộ quản lý, cán bộ khoa học kỹ thuật để sắp xếp, sử dụng đúng chuyên môn, năng lực; tiếp tục bổ sung đào tạo, đào tạo lại để hình thành một đội ngũ cán bộ, chuyên gia công nghệ, công nhân kỹ thuật cao. Đồng thời, ban hành cụ thể các chế độ, chính sách để thu hút nhân tài và lao động kỹ thuật đến công tác và làm việc lâu dài tại TP Cần Thơ...

(Còn tiếp)

Bài cuối: ĐỂ LÀ BỆ PHÓNG CHO CẢ VÙNG