Được giao nhiệm vụ quản lý nhà thuộc sở hữu Nhà nước để bán hoặc cho thuê; đầu tư xây dựng cơ bản các dự án khu dân cư đô thị mới và tái định cư, kinh doanh bất động sản, lãnh đạo Công ty Phát triển và Kinh doanh nhà (PT&KDN) TP Cần Thơ đã có nhiều sai phạm trong quản lý, điều hành, tùy tiện ký kết, thực hiện các hợp đồng kinh tế (HĐKT) trái pháp luật, để cho một số cá nhân hưởng lợi kếch sù, còn công ty thì lỗ lã, thất thoát hàng chục tỉ đồng. Việc này khiến dư luận hết sức bất bình, đòi hỏi phải có biện pháp xử lý nghiêm những cá nhân sai phạm.
* BUÔNG LỎNG QUẢN LÝ
Sau khi chia tách tỉnh, năm 2006, ông Nguyễn Đức Lộc được đề bạt làm Quyền Giám đốc (QGĐ) Công ty PT&KDN TP Cần Thơ và một thời gian sau thì các cơ quan chức năng nhận được nhiều đơn thư tố cáo hành vi sai phạm của ông. Để làm rõ kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty và công tác quản lý điều hành của Ban Giám đốc, ngày 24-3-2008, Chủ tịch UBND TP Cần Thơ đã có Quyết định số 692/QĐ-UBND về việc thành lập Đoàn Thanh tra tại Công ty PT&KDN TP Cần Thơ.
Qua thanh tra cho thấy, Công ty PT&KDN được giao quản lý 798 căn hộ thuộc sở hữu Nhà nước để bố trí cho các cơ quan và cán bộ công chức (CBCC) thuê. Từ năm 2000 đến tháng 5-2008, Công ty đã phối hợp với các cơ quan chức năng lập thủ tục bán các căn hộ này theo Nghị định 61/NĐ-CP cho những người đang thuê, tổng cộng 234 căn, với tổng số tiền thu nộp vào ngân sách trên 34,3 tỉ đồng. Nhưng công ty lại để nhiều trường hợp nợ dây dưa kéo dài, không tích cực thu hồi và chưa có biện pháp xử lý triệt để. Tổng số nợ đến cuối năm 2007 đối với tiền thuê và bán nhà của Nhà nước, chưa được công ty thu hồi gần 525 triệu đồng. Ngoài ra, công ty được giao đầu tư xây dựng các khu chung cư để bố trí tái định cư cho các hộ bị giải tỏa và cho CBCC có thu nhập thấp thuê, với 9 block chung cư Khu dân cư 91B gồm: 453 căn/465 căn bằng nguồn vốn vay và vốn tự có của công ty, tổng trị giá hơn 62,2 tỉ đồng. Tuy nhiên việc quản lý chưa chặt chẽ, đoàn thanh tra phát hiện có 6 trường hợp được bố trí tái định cư do ảnh hưởng công trình bờ kè Xóm Chài đã tự chuyển nhượng bằng giấy tay để hưởng lợi từ 55 triệu đến 65 triệu đồng/căn. Công ty PT&KDN-TP Cần Thơ còn tham gia giải phóng mặt bằng của 5 dự án và đầu tư bằng các nguồn vốn, trị giá trên 300 tỉ đồng để xây dựng cơ sở hạ tầng, tính đến nay các hạng mục công trình tại các dự án khu dân cư đô thị chỉ đạt từ 11% đến 80% khối lượng công việc, nhưng công ty đã ký kết các hợp đồng chuyển nhượng đất đai khi chưa có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCNQSDĐ) hoặc chưa giải phóng mặt bằng và chưa xây dựng xong cơ sở hạ tầng, gây thất thoát, lãng phí lớn cho Nhà nước.
* LÀM TRÁI, TIẾP TAY CHO MỘT SỐ CÁ NHÂN HƯỞNG LỢI
Theo kết luận của đoàn thanh tra: Trong hai năm 2006- 2007, Công ty PT&KDN-TP Cần Thơ đã ký kết 6 hợp đồng hợp tác đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng và chuyển quyền sử dụng đất ở các khu đất đa chức năng - siêu thị, theo qui định là loại đất sự nghiệp kinh doanh nhưng công ty cố tình nhiều lần chuyển nhượng sai loại, thành đất thổ cư, với tổng diện tích là 99.169m2, tổng trị giá hơn 229 tỉ 556 triệu đồng. Trong khi trên các phần đất đó, diện tích mà công ty chưa giải phóng xong mặt bằng là 23.259m2 và cũng chưa xây dựng xong cơ sở hạ tầng. Việc làm này trái với tinh thần Quyết định số 67/QĐ-UB ngày 20-10-2005 của UBND-TP Cần Thơ về việc điều chỉnh bổ sung Quyết định số 01/2005/QĐ-UB ngày 10-1-2005 quy định quy trình tổ chức kiểm tra, giám sát, nghiệm thu các công trình hạ tầng kỹ thuật đối với khu dân cư trên địa bàn TP Cần Thơ.
Vì sao lãnh đạo Công ty PT&KDN biết rõ quy định mà vẫn cố tình làm trái? Lần giở qua các hợp đồng kinh tế (HĐKT) mà ông Nguyễn Đức Lộc ký kết để chuyển nhượng đất đai, bảo lãnh thế chấp ngân hàng, mới thấy sự giúp sức tích cực của lãnh đạo công ty cho một số cá nhân hưởng lợi kếch sù. Cụ thể, ngày 31-10-2006, Công ty PT&KDN ký HĐ số 43 với ông Nguyễn Hoàng Kiếm, vừa là Tổng Giám đốc, Chủ tịch HĐQT Công ty CP Nam Cửu Long, vừa là Giám đốc Công ty TNHH Tiến Phát ở Sóc Trăng để chuyển nhượng lô đất số 4, Khu dân cư Hưng Phú 1, với diện tích 10.584m2 (là loại đất sự nghiệp kinh doanh nhưng công ty lại xác nhận là đất thổ cư để nâng giá trị đất), thành tiền trị giá lô đất này là 26 tỉ 460 triệu đồng. Tiếp đó, ông Lộc lại ký cam kết số 102/CK-KDN ngày 22-12-2006 bảo lãnh cho Kiếm sử dụng HĐ chuyển nhượng thế chấp vay 15 tỉ đồng ở Ngân hàng Phát triển và Kinh doanh Nhà ĐBSCL. Sau khi bị đoàn kiểm tra phát hiện, ngày 15-9-2008, ông Kiếm đã thanh toán dứt điểm HĐ vay nói trên.
Tiếp theo, ngày 19-7-2007, cũng với hành vi tương tự, ông Lộc ký HĐ chuyển nhượng cho ông Kiếm lô đất có diện tích 6.216m2, xác nhận là đất thổ cư, để trị giá lô đất là 27 tỉ 972 triệu đồng, trong khi lô đất chưa có GCNQSDĐ, chưa giải phóng mặt bằng xong và cũng chưa xây dựng cơ sở hạ tầng. Sau đó, ông Lộc lại ký HĐ liên kết kinh tế (số 181/HĐLK ngày 23-7-2007) với Ngân hàng Indovina bảo lãnh cho ông Kiếm vay 15 tỉ đồng. Đến ngày 24-7-2007, ngân hàng phát vay 14 tỉ 250 triệu đồng thì Công ty PT&KDN làm trung gian chuyển ngay số tiền 14 tỉ đồng cho ông Kiếm, lý do là trả lại tiền thừa để ông Kiếm sử dụng vào các mục đích khác của Công ty TNHH Tiến Phát ở Sóc Trăng. Sau khi đoàn thanh tra phát hiện việc làm sai trái này, ngày 15-9-2008, ông Kiếm tất toán HĐ vay. Trước đó, ngày 17-9-2007, ông Lộc còn chuyển nhượng lô đất số 1, ở khu dân cư Hưng Phú 1 với diện tích 64.669m2 (theo HĐKT số 530/HĐ-KDN), trị giá 129 tỉ 338 triệu đồng cho Công ty CP Nam Cửu Long. Lô đất này thực chất là loại đất sự nghiệp kinh doanh, chưa có GCNQSDĐ, chưa giải phóng mặt bằng 23.012m2 và chưa xây dựng cơ sở hạ tầng. Nhưng công ty xác nhận là đất thổ cư, ký biên bản thỏa thuận (ngày 18-9-2007) bảo lãnh để Công ty CP Nam Cửu Long vay của Ngân hàng Sài Gòn - Hà Nội 70 tỉ đồng. Trong đó có 45 tỉ đồng chuyển khoản cho Công ty PT&KDN; còn lại 25 tỉ đồng ngân hàng giải ngân bằng tiền mặt, Công ty CP Nam Cửu Long sử dụng vào mục đích khác và hợp thức hóa bằng phiếu chi giả mạo số 09 (quyển 93, ngày 9-11-2007) để chi tiền mặt chuyển nhượng đất cho Công ty PT&KDN, đồng thời hủy hồ sơ gốc ban đầu, gây khó khăn cho phần thẩm tra, xác minh của đoàn kiểm tra. Không chỉ thế, trong tháng 6 và 7-2007, lãnh đạo Công ty PT&KDN còn ký HĐ chuyển nhượng đất công cộng đa chức năng cho Công ty CP Hữu Toàn (lô số 2) Khu dân cư Hưng Phú, diện tích gần 4.896m2 và nhà số 82 - 84B4 xây thô, trị giá trên 22 tỉ 808 triệu đồng; đồng thời chuyển nhượng cho Công ty TNHH Chí Tâm lô đất số 33 Khu dân cư Hưng Phú, diện tích 10.396m2, trị giá 41 tỉ 545 triệu đồng khi chưa có GCNQSDĐ và chưa giải phóng mặt bằng.
* THIẾU DÂN CHỦ, SAI QUI ĐỊNH PHÁP LUẬT
Lợi dụng việc thực hiện các HĐ góp vốn huy động trên đất của dân, QGĐ công ty Nguyễn Đức Lộc tùy tiện quyết định mọi việc, không bàn bạc dân chủ trong tập thể, thực hiện chuyển nhượng đất sai qui định pháp luật, gây thiệt hại lớn cho Nhà nước, xâm phạm quyền lợi của người dân. Cụ thể đối với lô đất số 31 Khu dân cư Hưng Phú 1, Công ty PT&KDN đã thành lập Tổ giá để xây dựng giá mới khi có biến động giá, nhưng QGĐ công ty không áp dụng mà lại áp dụng giá cũ từ 2,5 triệu đến 3,5 triệu đồng/m2 để chuyển nhượng 267 nền nhà, trong khi theo giá mới từ 4 triệu đến 5,5 triệu đồng/m2, tạo điều kiện hưởng lợi cho một số cá nhân là CB-CNV, thân nhân và các cá nhân quen biết với lãnh đạo công ty. Ông Lộc còn ký kết 222 hợp đồng góp vốn (thực chất là bán đất), với diện tích hơn 21.795m2, trị giá trên 48 tỉ 521 triệu đồng ở khu vực Nam Sông Cần Thơ, trong điều kiện chưa giải phóng mặt bằng, còn là đất của dân.
Qua thanh tra, phát hiện nhiều sai phạm về thu - chi tài chính của Công ty PT&KDN trong năm 2006 và 2007, với số tiền chi sai quy định hơn 76,7 triệu đồng. Năm 2007, ông Lộc còn quyết định hạch toán khống doanh thu của Xí nghiệp khai thác cát trực thuộc công ty, với số tiền trên 5 tỉ đồng; chỉ đạo lập quỹ đời sống Công đoàn sai qui định (từ đầu 2006 đến cuối tháng 10-2007), với tổng số tiền là 952 triệu 683 ngàn đồng (tồn năm trước mang sang gần 46 triệu đồng). Trong đó đã chi hơn 750 triệu đồng cho tập thể, đoàn thanh tra tạm chấp nhận, không xuất toán, thu hồi; riêng số tồn quỹ trên 202,5 triệu đồng, đoàn thanh tra yêu cầu phải nộp vào quỹ của công ty. Đoàn thanh tra cũng xác định kết quả kinh doanh năm 2007 của Công ty PT&KDN lỗ hơn 5,8 tỉ đồng. Ngoài ra, theo phản ánh của CBCC tại công ty, ông Lộc không thông qua tập thể, tùy tiện giải quyết bán đất giá rẻ cho những cán bộ thân tín, như trường hợp của ông Quảng Thanh Cần, Trưởng phòng Kế toán - tài vụ, được giảm 78 triệu 200 ngàn đồng tiền mua đất. Hiện UBND TP Cần Thơ đã quyết định thu hồi số tiền này nộp vào Kho bạc Nhà nước thành phố.
* BIỆN PHÁP XỬ LÝ
Theo Kết luận số 02/KL-TTr-UBND ngày 17-10-2008 của UBND TP Cần Thơ thì ông Nguỵễn Đức Lộc, QGĐ Công ty PT&KDN đã thực hiện các HĐKT nêu trên có sai phạm, không đúng qui định pháp luật; thiếu kiểm tra, giám sát trong chỉ đạo; đối chiếu, xác định và thu hồi công nợ, hạch toán chưa chính xác kết quả sản xuất kinh doanh. Trong xây dựng cơ bản còn gây lãng phí, quyết định chuyển nhượng đất vượt thẩm quyền, không xin phép UBND TP Cần Thơ; chưa chỉ đạo thực hiện tốt qui chế dân chủ trong DNNN. Hai cá nhân đã tiếp tay cho những sai phạm của ông Lộc là Trưởng phòng Kế toán - Tài vụ Quảng Thanh Cần và Trưởng phòng Kế hoạch - Kinh doanh Nguyễn Thanh Nhã cũng như các phòng, ban cá nhân liên quan có trách nhiệm khắc phục hậu quả và phải kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm cá nhân cùng với QGĐ Nguyễn Đức Lộc. Đối với các khoản chi sai quy định, hạch toán khống doanh thu, tiền giảm giá đất sai quy định tại công ty phải được điều chỉnh, thu hồi, nộp ngân sách. UBND thành phố cũng yêu cầu Công ty PT&KDN cùng Công ty CP Nam Cửu Long có trách nhiệm làm việc với Ngân hàng Sài Gòn - Hà Nội để làm rõ việc giải ngân 25 tỉ đồng bằng tiền mặt cho Công ty CP Nam Cửu Long là không thuộc tài sản thế chấp. Nếu các bên không thỏa thuận được, thì đoàn thanh tra có trách nhiệm hoàn chỉnh hồ sơ theo trình tự thủ tục để trình UBND TP Cần Thơ chuyển hồ sơ của Công ty CP Nam Cửu Long sang Cơ quan điều tra để làm rõ hành vi giả mạo chữ ký, gian dối trong việc lập chứng từ chi tiền mặt 25 tỉ đồng của Trưởng Phòng Kế toán - Tài vụ Quảng Thanh Cần nhằm hợp thức hóa mục đích sử dụng vốn vay ngân hàng của Công ty CP Nam Cửu Long, thực chất là trả nợ vay, hủy hồ sơ gốc ban đầu.
TÂN LỘC