Khi các quận, huyện ở TP Cần Thơ phải thực hiện giãn cách xã hội theo Chỉ thị 15 và Chỉ thị 16 của Thủ tướng Chính phủ để phòng, chống dịch COVID-19, một bộ phận người dân có xu hướng tăng cường mua các loại thực phẩm để dự trữ quá mức cần thiết đã làm sức mua tăng cao. Theo đó, giá cả nhiều mặt hàng thực phẩm tươi sống đã tăng đáng kể so với trước, nhất là các loại rau củ quả và một số mặt hàng có dấu hiệu khan hiếm hàng cục bộ tại nhiều chợ và điểm kinh doanh. Ðòi hỏi ngành chức năng tăng cường thông tin, tuyên truyền để người dân an tâm và tính toán nhiều phương án ổn định giá cả và nguồn cung các loại hàng hóa thiết yếu.

Người dân mua sắm tại Co.opFood đường Trần Chiên, phường Lê Bình, quận Cái Răng.  Ảnh: MỸ THANH

Sức mua tăng cao 

Chị Nguyễn Ngọc Bảo Linh, bán các loại rau củ quả tại chợ ở xã Mỹ Khánh, huyện Phong Ðiền, cho biết: “Những ngày gần đây, sức mua các loại rau, củ, quả đã tăng rất mạnh, lên ở mức cao gấp 3-4 lần so với trước. Tuy nhiên, hiện do nhiều địa phương trong cả nước phải thực hiện giãn cách xã hội và tăng cường lập các chốt kiểm soát người và phương tiện đi lại nhằm phòng, chống dịch bệnh nên việc lưu thông, vận chuyển hàng đi lại giữa các địa phương gặp nhiều khó khăn nên lượng rau củ quả về chợ chậm. Do vậy, một số loại rau củ quả đã thiếu hàng và giá tăng đáng kể so với trước, nhất là các mặt hàng rau củ quả của Ðà Lạt như khổ qua, cà chua, cà-rốt, khoai tây, củ dền… có giá  cao hơn gấp đôi so với trước”.

Qua ghi nhận thực tế tại nhiều chợ trên địa bàn các huyện ngoại thành của TP Cần Thơ, hiện giá bán nhiều loại cá, thịt heo và các loại rau củ quả được trồng tại địa phương vẫn bình ổn hoặc chỉ tăng nhẹ từ 1.000-5.000 đồng/kg so với trước. Tuy nhiên, giá một số mặt hàng rau củ quả của Ðà Lạt như khoai tây, khổ qua, cà chua, cà-rốt, củ dền... đã tăng hơn gấp đôi và đang có giá bán lẻ đến tay người tiêu dùng ở mức từ 35.000-40.000 đồng/kg. Giá trứng gia cầm bán lẻ tại nhiều huyện cũng đang ở mức khá cao, với trứng gà công nghiệp và trứng vịt tươi có giá 38.000-40.000 đồng/chục, tăng hơn 10.000 đồng/chục so với trước. Tuy nhiên, lượng trứng được đem về bán tại nhiều chợ và điểm kinh doanh cũng không nhiều.

Sáng ngày 14-7, hoạt động mua bán tại nhiều chợ trên địa bàn các huyện ngoại thành của thành phố như Phong Ðiền, Thới Lai, Cờ Ðỏ… vẫn tiếp tục diễn ra. Tuy nhiên, tất cả người dân đến chợ đều được yêu cầu phải đeo khẩu trang và hạn chế tối đa việc tụ tập đông người. Ngành chức năng địa phương cũng đã phối hợp ban quản lý các chợ, nhất là chợ lớn tại thị trấn của các huyện tổ chức giăng dây, đặt các bảng thông báo quanh chợ để yêu cầu người dân không được mua bán hàng ngoài khu vực chợ. Ðồng thời, tiến hành đo thân nhiệt và yêu cầu người đi chợ khai báo y tế. Theo ghi nhận của chúng tôi, nhiều người dân đến chợ vẫn mua hàng với số lượng như ngày thường. Song, cũng có nhiều người tăng cường mua hàng nhiều hơn mức bình thường nhằm dự trữ dùng trong nhiều ngày để hạn chế phải đi ra ngoài mua sắm. Chị Trần Thị Mỹ Hà, ngụ ấp Trường Tây, xã Trường Thành, huyện Thới Lai, cho biết: “Khi nghe thông tin chợ truyền thống tại địa phương tạm thời phải đóng cửa, từ chiều hôm qua và sáng hôm nay (14-7) nhiều người dân tại địa phương đã tranh thủ đi chợ mua các mặt hàng thiết yếu như đường, bột ngọt, nước mắm, mì tôm, cá thịt... để chủ động đảm bảo sử dụng trong nhiều ngày”.

Theo bà Huỳnh Vũ Thị Tuyết Nhung,  ngụ xã Tân Thới, huyện Phong Ðiền, hiện nay có một bộ phận người dân sợ thiếu hàng nên tăng cường mua dự trữ quá mức cần thiết có thể dẫn đến sử dụng không kịp, hàng bị hư gây lãnh phí. Bà Nhung cho biết: “Riêng gia đình tôi vẫn mua các loại thực phẩm thiết yếu hàng ngày với số lượng vừa phải hoặc chỉ tăng chút ít nhằm giảm số lần đi chợ trong tuần để phòng dịch bệnh COVID-19”.

Tại một số chợ truyền thống ở quận Ô Môn, giá một số mặt hàng thiết yếu đồng loạt tăng nhẹ, như: mì gói tăng từ 5.000-12.500 đồng/thùng; cá mòi tăng từ 3.000 đồng/hộp; cá lóc đồng, thịt heo, thịt gà tăng từ 10.000-15.000 đồng/kg… Riêng mặt hàng rau củ quả tăng khá mạnh, như dưa leo, cà chua, bí đỏ, khổ qua, bắp cải trắng… tăng từ 5.000-15.000 đồng/kg.

Tại khu vực trung tâm quận Ninh Kiều, người dân đi mua hàng hóa, chủ yếu là thực phẩm, tại các siêu thị rất đông, phải xếp hàng chờ mua từ trước giờ mở cửa. Theo đại diện các siêu thị, hiện nay, phần lớn các loại rau là nguồn hàng địa phương; thịt heo, trứng nguồn cung hằng ngày ít. Việc đứt gãy hàng hóa nguyên nhân là do quá trình vận chuyển khó khăn, do các tài xế phải tuân thủ thực hiện các thủ tục kiểm soát dịch bệnh. Ðể tránh tình trạng thu gom, các siêu thị đã thực hiện việc khống chế định lượng hàng hóa cho khách mua hàng...

Nỗ lực giải quyết khó khăn

Bà Trần Thị Thu Tâm, Giám sát Chuỗi siêu thị Co.opFood khu vực Cần Thơ, cho biết trung bình mỗi ngày Co.opFood về 20 tấn rau củ, 5 tấn thịt heo, 1,5 tấn thịt gà, 1 tấn thủy hải sản… Hiện nay cầu vượt cung, sức mua tăng đột biến, trong khi vận chuyển khó khăn nên dù hết sức cố gắng nhưng hàng hóa tại Co.opFood đôi lúc không nhiều và đầy đủ như trong thời điểm bình thường. "Chúng tôi dự kiến hàng hóa tăng 7-10 lần và đàm phán với phía cung ứng nhưng trên thực tế nhà cung ứng, hợp tác xã họ cũng không thể nào đáp ứng nguồn hàng theo cam kết. Bởi không phải chỉ Cần Thơ mà các tỉnh, thành khác họ cũng tăng nhập hàng" - bà Trần Thị Thu Tâm giải thích.

Theo Phòng Kinh tế quận Ô Môn, hiện nguồn cung hàng hóa thiết yếu trên địa bàn quận đáp ứng đủ cho nhu cầu tiêu dùng của dân trong mùa dịch. Song, nhiều người dân lo sợ dịch bệnh COVID-19 diễn biến khó lường, khiến việc đi chợ mua hàng tiêu dùng hằng ngày gặp khó khăn, nên đã mua các loại mì gói, dầu ăn, nước chấm, cá mòi, thịt heo, rau củ quả… để tích trữ trong nhà.

Dự báo, sức mua của người dân và giá một số hàng hóa thiết yếu, nhất là các mặt hàng rau củ quả, thịt, cá… trên địa bàn quận sẽ tiếp tục tăng trong những ngày tới. Do đó, UBND quận Ô Môn đã chỉ đạo Phòng Kinh tế quận phối hợp với Ðội Quản lý thị trường số 2 tuyên truyền nhắc nhở các tiểu thương thực hiện niêm yết giá, bán theo đúng giá niêm yết; đồng thời, nắm bắt và phản ánh kịp thời diễn biến thị trường đối với các mặt hàng thiết yếu, mặt hàng bình ổn giá, phục vụ đời sống nhân dân trong tình hình diễn biến mới của dịch bệnh. Qua đó, báo cáo nhanh cho lãnh đạo địa phương và các sở, ban, ngành có liên quan để có phương án giải quyết kịp thời khi có dấu hiệu khan hiếm hàng hóa, giá hàng hóa tăng đột biến… Song song đó, phối hợp với các ban quản lý chợ trên địa bàn quận niêm yết số điện thoại đường dây nóng để người dân kịp thời phản ánh các tổ chức, cá nhân có hành vi lợi dụng tình hình dịch bệnh tăng giá bất hợp lý để thu lợi bất hợp pháp.

Bà Nguyễn Thị Trúc Linh, Phó Chủ tịch UBND quận Cái Răng, cho biết quận đang tập trung giải pháp đảm bảo cung ứng hàng hóa thiết yếu, bình ổn thị trường, đáp ứng yêu cầu của người dân trong thời gian giãn cách xã hội. Tuy nhiên, do tâm lý, một số người dân gom hàng tích trữ dẫn đến tình trạng thiếu hàng, tăng giá đột biến các mặt hàng thiết yếu. UBND quận đã chỉ đạo Phòng Kinh tế quận, UBND các phường tăng cường công tác quản lý, nắm tình hình cụ thể, bảo đảm phục vụ tốt nhu cầu mua sắm của người dân, không để xảy ra tình trạng găm hàng, tăng giá bất hợp lý. Ðến nay, tình trạng nói trên đã cơ bản được kiểm soát. UBND quận đang liên hệ với Sở Công Thương thành phố và các siêu thị, hệ thống cửa hàng tiện ích… xây dựng phương án bán hàng lưu động. Ðồng thời, phối hợp triển khai các phương án điều phối hàng hóa của Sở Công Thương, Sở Giao thông vận tải thành phố để vận chuyển các mặt hàng thiết yếu đến hệ thống siêu thị, cửa hàng tiện lợi được nhanh chóng, kịp thời đảm bảo nhu cầu của người dân trong thời gian thực hiện Chỉ thị số 16/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ.

Theo ông Trần Thanh Bình, Chủ tịch UBND quận Bình Thủy, từ 0 giờ ngày 14-7, Bình Thủy chuyển trạng thái từ thực hiện Chỉ thị 15 sang Chỉ thị 16 để nâng mức phòng, chống dịch lên mức cao hơn. Vì vậy, hoạt động kinh doanh buôn bán tại các chợ truyền thống, chợ tạm trên địa bàn đều dừng hoạt động. Bên cạnh mạng lưới chợ truyền thống, trên địa bàn quận có siêu thị Co.opmart, cùng 24 cửa hàng tiện ích của Co.opFood, Vinmart +, SatraFood, Bách hóa xanh. Các cửa hàng này đều nằm trong danh sách công bố của Sở Công Thương thành phố là các điểm bán hàng lương thực, thực phẩm thiết yếu người dân có thể đến mua sắm hoặc đặt giao hàng online nhằm đảm bảo phòng, chống dịch. Quận cũng đã chỉ đạo các phường thông báo đến người dân về các điểm bán hàng của các siêu thị, cửa hàng tiện ích trên địa bàn để người dân chủ động mua lương thực, thực phẩm, các mặt hàng thiết yếu, hạn chế tình trạng tập trung đông người. Bên cạnh đó, người dân ở các khu vực chủ yếu sản xuất nông nghiệp nên có thể tự cung tự cấp một số loại nông sản.

Nhóm PV kinh tế