Cơ sở kinh doanh của ông Thanh đang đóng cửa, tạm ngưng hoạt động.

Sau khi Báo Cần Thơ có bài điều tra về tình trạng bất nhất trong công tác chứng thực các hợp đồng giao dịch về nhà ở tại một số phường ở nội ô TP Cần Thơ, ngày 22-3-2008, Tòa soạn nhận được đơn kiến nghị của vợ chồng ông Nguyễn Huy Thanh (quận Ninh Kiều, TP Cần Thơ). Ông Thanh cho biết, gia đình ông hiện đang phải đối mặt với một vụ việc phức tạp mà nguyên nhân phát sinh chính từ sự không thống nhất trong công tác chứng thực các giao dịch về nhà ở... Sự thật thế nào?

Hợp đồng thuê: phòng công chứng chứng thực!

Ông Thanh trình bày: Năm 2004, vợ ông là bà Trúc Vi ký hợp đồng thuê căn nhà mặt tiền đường Trần Văn Khéo (phường Cái Khế, quận Ninh Kiều, TP Cần Thơ) của vợ chồng ông Đỗ Thanh Bình với thời hạn thuê 5 năm để làm cơ sở kinh doanh ăn uống. Việc thuê nhà lập thành văn bản và được chứng thực tại Phòng Công chứng TP Cần Thơ (nay là Phòng Công chứng số 1). Quá trình thuê nhà, phía ông Thanh đã đầu tư xây dựng cơ sở vật chất phục vụ kinh doanh và thanh toán tiền thuê đầy đủ theo cam kết. Đến giữa tháng 3-2008, ông Tâm đại diện cho bà Trần Thị Minh Hà thường xuất hiện tại cơ sở kinh doanh của gia đình ông và cho người vào nhà ông đang thuê để ở. Đồng thời, phía bà Hà cung cấp cho ông Thanh Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở và quyền sử dụng đất ở (GCNQSHNƠ & QSDĐƠ - “giấy hồng”) đã được chủ cũ là vợ chồng ông Bình chuyển nhượng và trước bạ sang tên hoàn tất cho bà Hà. Lúc này, vợ chồng ông Thanh mới biết, căn nhà họ đang thuê sử dụng đã được sang nhượng cho chủ mới là bà Trần Thị Minh Hà. Hiện hợp đồng thuê nhà giữa vợ chồng ông Bình với vợ ông Thanh chưa thanh lý và vẫn có hiệu lực; thời gian cho thuê còn khoảng 1 năm 6 tháng. Tuy nhiên, theo ông Thanh, do sợ áp lực phía bên bà Hà nên công việc kinh doanh của ông đang rất thuận lợi nhưng ông vẫn phải đóng cửa, tạm ngưng hoạt động từ ngày 21-3-2008.

Trao đổi với phóng viên, bà Hà cho rằng khi mua bán căn nhà ở đường Trần Văn Khéo bà biết căn nhà này đang cho thuê. Vì vậy, vợ chồng ông Bình và bà Hà đã nhiều lần mời vợ chồng ông Thanh đến thỏa thuận nhưng đều không thành. Để chuyển nhượng được căn nhà, vợ chồng ông Bình đã làm cam kết với nội dung liên quan đến việc thanh lý hợp đồng thuê nhà với vợ chồng ông Thanh. Vợ chồng ông Bình lập thủ tục mua bán nhà với bà Hà tại UBND phường Cái Khế.

Hợp đồng bán: lại đưa đến UBND phường!

Theo hồ sơ chứng thực mà UBND phường Cái Khế cung cấp: Ngày 24-7-2007, UBND phường Cái Khế đã chứng thực vào Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền trên đất giữa bên bán là vợ chồng ông Đỗ Thanh Bình và bên mua là phía bà Trần Thị Minh Hà. Giấy tờ hợp pháp kèm theo việc chuyển nhượng này là GCNQSHNƠ & QSDĐƠ do UBND tỉnh Cần Thơ (cũ) cấp. Ông Nguyễn Tấn Triều, Chủ tịch UBND phường Cái Khế, cho biết: Việc chứng thực hợp đồng mua bán về nhà ở và chuyển nhượng quyền sử dụng đất được phường thực hiện theo Thông tư liên tịch 04 (TTLT 04), ngày 13-6-2006, giữa Bộ Tư pháp và Bộ Tài nguyên & Môi trường hướng dẫn công chứng, chứng thực hợp đồng, văn bản thực hiện quyền của người sử dụng đất. Hiện nay, mặc dù Luật Nhà ở có quy định về công tác chứng thực này nhưng do pháp luật chồng chéo và không có văn bản hướng dẫn nào khác nên cũng như các phường trên địa bàn quận Ninh Kiều, phường Cái Khế vẫn chứng thực giao dịch về nhà ở bình thường. Ông Nguyễn Tấn Triều cũng khẳng định: Tại thời điểm chứng thực, UBND phường Cái Khế không biết căn nhà đang được cho thuê bởi vì không có đơn ngăn chặn, không tranh chấp, chủ nhà không thiếu nợ nên hồ sơ đủ điều kiện sang bán.

Rõ ràng căn nhà đang cho thuê nhưng UBND phường đã không cập nhật được điều này. Dù hợp đồng thuê đang còn hiệu lực, dù người thuê chưa có ý kiến bằng văn bản nhưng vì hợp đồng thuê do Phòng công chứng chứng thực nên hợp đồng chuyển nhượng nhà đất vẫn thực hiện trót lọt tại phường. Đây chính là một trong những hậu quả của việc bất nhất trong công tác chứng thực giao dịch về nhà ở trên địa bàn Cần Thơ (Báo Cần Thơ đã từng phản ánh).

Thiệt thòi chính là người dân!

Phần nhà, đất thuê sử dụng hơn 3 năm qua, vợ chồng ông Thanh đã đầu tư cơ sở hạ tầng và mở quán kinh doanh ăn uống rất có hiệu quả. Thế nhưng, hiện nay vì “dính” vào vụ tranh chấp hợp đồng thuê nhà nên ông Thanh đành chấp nhận chịu lỗ, đóng cửa ngưng hoạt động. Còn bà Hà - người đã bỏ tiền tỉ để chuyển nhượng nhà, đất - thì đến nay chưa hề được tiếp quản căn nhà của mình. Không chỉ có vậy, hiện cả hai phía ông Thanh và bà Hà đều có đơn thưa tới chính quyền về thái độ thiếu hợp tác của đối phương. Ông Thanh kiên quyết phải thực hiện đúng thời hạn thuê nhà trong hợp đồng, bà Hà cũng yêu cầu phải thanh lý hợp đồng thuê nhà để thỏa thuận bằng hợp đồng mới hoặc trả lại nhà cho bà. Nếu vụ việc không hòa giải được thì có thể các bên sẽ lại phải đưa nhau đến công đường. Không chỉ thiệt hại về kinh tế mà mỗi bên đang phải đối mặt với biết bao nhiêu chuyện phiền phức.

Khoản 3, điều 93 Luật Nhà ở (có hiệu lực từ ngày 1-7-2006) quy định: “Hợp đồng về nhà ở phải có chứng nhận của công chứng hoặc chứng thực của UBND cấp huyện đối với nhà ở tại đô thị, chứng thực của UBND xã đối với nhà ở tại nông thôn...”. Thế nhưng, không hiểu vì sao trong suốt thời gian dài, một số UBND phường trên địa bàn quận Ninh Kiều vẫn “vô tư” chứng thực các giao dịch về nhà ở có “giấy hồng” và hồ sơ vẫn được chấp nhận. Được biết, hiện nay cả hai phòng Công chứng ở Cần Thơ khi chứng thực các hợp đồng mua bán nhà, đất mà nhà đang cho thuê đều yêu cầu các bên phải cung cấp văn bản thỏa thuận với người thuê nhà (căn cứ theo quy định của Bộ luật Dân sự). Như vậy, trong trường hợp hợp đồng chuyển nhượng nhà, đất giữa vợ chồng ông Bình và phía bà Hà không được chứng thực tại UBND phường Cái Khế mà chuyển ra phòng Công chứng thì liệu hồ sơ có đủ điều kiện chứng thực hay không? Nếu không, có lẽ những người trong cuộc đã không phải vướng vào những chuyện rắc rối và phải gánh chịu thiệt thòi do cách áp dụng pháp luật bất nhất như hiện nay gây ra.

Đề nghị các cơ quan có thẩm quyền nhanh chóng hướng dẫn để thống nhất cách thực hiện. Nếu không, người dân sẽ tiếp tục chịu khổ!

THU HUYỀN PHAN