Nhạy bén trong kinh doanh, năng động chuyển hướng canh tác nông nghiệp theo xu thế thị trường đã giúp nhà nông Tiêu Ngọc Lợi, ở xã Thạnh Lộc, huyện Vĩnh Thạnh gầy dựng được cơ ngơi khang trang, với nguồn thu nhập hàng chục tỉ đồng/năm. Cùng đó, với cương vị là Giám đốc Hợp tác xã (HTX) dịch vụ nông nghiệp Nhân Lợi, anh Lợi đã dẫn dắt hơn 100 nhà nông trồng lúa ở địa phương gầy dựng cánh đồng lớn, với hơn 550ha  chuyên canh tác lúa chất lượng cao, phục vụ nhu cầu tiêu dùng trong nước và xuất khẩu. Nhờ đó HTX đã bắt tay hợp tác với các doanh nghiệp liên kết sản xuất chuỗi giá trị, mang lại nguồn thu nhập ổn định cho thành viên và nông dân làm ăn với HTX.

Nhà nông năng động

Linh động, bắt nhịp kinh tế thị trường, cộng với kinh nghiệm vốn có của một nhà nông “gạo cội”, anh Tiêu Ngọc Lợi đã không ngừng nỗ lực, ứng dụng tiến bộ khoa học vào kỹ thuật vào sản xuất lúa, đạt tiêu chuẩn chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu của thị trường. Cùng đó, anh còn xây dựng cửa hàng mua bán vật tư nông nghiệp để cung cấp cho bà con nông dân trong xã Thạnh Lộc và các xã lân cận trên địa bàn huyện Vĩnh Thạnh. Nhờ sự nỗ lực sáng tạo và tinh thần năng động, anh Lợi đã từng bước xây dựng được ngôi nhà ở khang trang cùng với một cửa hàng chuyên doanh vật tư nông nghiệp và sở hữu 30ha đất chuyên canh cây ăn trái và lúa chất lượng cao… mang lại nguồn thu nhập trên 35 tỉ đồng/năm.

Anh Tiêu Ngọc Lợi giới thiệu lúa thành phẩm được canh tác theo hướng hữu cơ.

Chia sẻ về quá trình gầy dựng cơ ngơi, anh Lợi, bộc bạch: Tôi sinh sống và làm nghề nông tại ấp Tân Lập, xã Thạnh Lộc từ năm 1995 đến nay; ban đầu gia đình tôi chỉ có 2ha đất trồng lúa, nhưng thời điểm đó, việc canh tác lúa cho thu nhập rất thấp, bởi đầu ra bấp bênh do giá lúa lên xuống thất thường, nên nhà nông làm ruộng khó trăm bề. Để dần thoát khỏi cảnh khó của nghề trồng lúa, tôi chủ động tìm tòi học hỏi các cách làm nông hiện đại và tích cực tham gia các lớp tập huấn về kỹ thuật canh tác lúa chất lượng cao do ngành chức năng địa phương tổ chức. Từ đó, tôi đã học hỏi và áp dụng được nhiều biện pháp canh tác lúa hiện đại, như mô hình “1 phải, 5 giảm”, “3 giảm, 3 tăng”…  để tiết giảm chi phí sản xuất, giúp gia tăng năng suất và chất lượng hạt lúa, nên bán được giá cao, từng bước mang lại hiệu quả kinh tế gia đình và được nhiều thương lái tin tưởng thu mua mỗi khi đến vụ mùa thu hoạch.

Thành công bước đầu là động lực để anh Lợi tiếp tục tìm hướng đi mới và ngày càng “ăn nên làm ra”, khi anh mở cửa hàng kinh doanh vật tư nông nghiệp để tạo được nơi mua bán vừa làm địa điểm tụ họp nhà nông trong xã Thạnh Lộc cũng như bà con ở các xã lân cận đến cùng nhau chia sẻ những kiến thức, kinh nghiệm áp dụng các biện pháp canh tác lúa theo xu hướng mới. Không chỉ vậy, anh Lợi còn chủ động giúp đỡ nông dân khó khăn về nguồn vốn đầu tư sản xuất lúa, bằng cách bán vật tư, phân thuốc theo hình thức trả chậm và không tính lãi suất. Sau mỗi vụ khi thu hoạch, bà con bán lúa xong mới mang tiền trả lại cho cửa hàng. Với cách làm này, cửa hàng vật tư nông nghiệp của anh Lợi đã trở thành điểm đến tin cậy, thu hút nhà nông đến trao đổi và mua vật tư nông nghiệp ngày càng nhiều. Có thể thấy, việc thay đổi tư duy trong hoạt động kinh doanh vật tư nông nghiệp, cùng với sự năng động chuyển hướng canh tác nông nghiệp theo xu thế thị trường đã mang lại hiệu quả kinh tế cao cho gia đình anh Lợi, với lợi nhuận hơn 3,5 tỉ đồng/năm.

Không chỉ dừng lại đó, năm 2023, anh Lợi còn chủ động mở hướng đi mới, thử nghiệm trồng lúa theo hướng hữu cơ, với tổng diện tích 10ha, kết hợp trồng nấm rơm sạch và tận dụng nguồn phụ phẩm từ việc trồng nấm rơm để sản xuất phân hữu cơ, phục vụ nhu cầu trồng lúa sạch. Ước tính trong năm 2023, anh Lợi đã sản xuất thử nghiệm và đưa vào sử dụng hơn 200 tấn phân hữu cơ từ phụ phẩm nông nghiệp, góp phần mở hướng canh tác nông nghiệp theo hướng tuần hoàn, thích ứng với biến đổi khí hậu cũng như xu thế mới của thị trường.

Dẫn dắt nhà nông làm giàu

Với những thành tích nổi trội của một nhà nông làm kinh tế giỏi, năm 2017, anh Lợi được Chủ tịch nước tặng Huân chương lao động Hạng Ba vì đã có thành tích xuất sắc trong phong trào nông dân sản xuất kinh doanh giỏi, đoàn kết giúp nhau làm giàu và giảm nghèo bền vững tại địa phương. Cùng đó, năm 2017 chính quyền địa phương vận động thành lập HTX dịch vụ nông nghiệp Nhân Lợi và anh Lợi được bầu làm Giám đốc HTX cho đến nay. Với vai trò là Giám đốc HTX, anh Lợi đã tích cực dẫn dắt hơn 100 hộ nông dân, gầy dựng cánh đồng lớn, với tổng diện tích hơn 550ha, chuyên trồng các giống lúa chất lượng cao như Đài Thơm 8 và OM 18 theo tiêu chuẩn GAP hay mô hình sản xuất lúa theo tiêu chuẩn bền vững (SRP)… đáp ứng theo yêu cầu của các đối tác, doanh nghiệp chế biến gạo xuất khẩu. Hiện HTX dịch vụ nông nghiệp Nhân Lợi được xem là một trong những mô hình kinh tế tập thể điển hình, hoạt động có hiệu quả, với tổng doanh thu đạt từ 50-60 tỉ đồng/HTX/năm, góp phần giúp nhà nông nâng cao thu nhập và phát triển kinh tế hộ gia đình tại địa phương.

Theo anh Lợi, để gầy dựng được cánh đồng lớn, với diện tích hàng trăm hecta và có thể áp dụng tốt các tiêu chuẩn vào sản xuất như hiện nay là cả một quá trình gian nan của cả tập thể HTX trong công tác vận động, thuyết phục bà con thay đổi tập quán sản xuất cũ, tăng cường ứng dụng các biện pháp kỹ thuật mới vào canh tác, để gia tăng chất lượng lúa hàng hóa. Không chỉ vậy, để bà con tin tưởng và làm theo, HTX phải minh chứng việc canh tác lúa theo tiêu chuẩn, giúp bà con tiết kiệm 40% chi phí sản xuất so với cách làm thông thường, do giảm được lượng giống gieo sạ cũng như chi phí phun thuốc, phân bón trong từng vụ. Và nhất là nông dân không phải lo về đầu ra, bởi lúa làm theo tiêu chuẩn của bà con đều được HTX thu mua, với giá cao hơn giá thị trường. Ước tính, vụ lúa đông xuân 2023-2024 vừa qua, bà con trong HTX thu hoạch đạt năng suất bình quân hơn 8,2 tấn/ha, bán với giá từ 7.800-8.300 đồng/kg và với diện tích canh tác từ 3-5ha, bà con sẽ có thu nhập từ 200-300 triệu đồng/vụ.  

Cùng với sự phát huy tiềm lực trong thành viên HTX, sự hỗ trợ của các ngành chức năng thành phố đã giúp HTX từng bước xây dựng, cơ bản hoàn thiện về cơ sở hạ tầng phục vụ sản xuất cho thành viên. Hiện HTX có 12 máy cày, 8 máy gặt đập liên hợp, 2 máy bay, 2 kho trữ lúa, có sức chứa trên 6.000 tấn và 2 lò sấy, có suất sấy trên 100 tấn lúa/ngày… đảm bảo thực hiện đầy đủ các dịch vụ đầu vào và đầu ra cho thành viên. Điểm nổi bật của HTX là không chỉ cung cấp dịch vụ phục vụ cho thành viên và 100 nông dân vào HTX, mà còn triển khai các dịch vụ hậu cần trong nông nghiệp hỗ trợ cho nhiều nông dân ở các xã Vĩnh Bình và xã Thạnh Mỹ trên địa bàn huyện Vĩnh Thạnh.

Cùng với việc triển khai các loại hình dịch vụ hậu cần trong nông nghiệp, việc hợp tác để cung cấp đủ số lượng và bảo đảm chất lượng lúa hàng hóa theo hợp đồng ký kết với doanh nghiệp rất được HTX chú trọng. HTX thường xuyên gặp gỡ các đối tác, doanh nghiệp để nắm bắt nhu cầu và thị hiếu của thị trường, từ đó tổ chức cho thành viên sản xuất lúa chất lượng cao theo yêu cầu tiêu dùng. Với cách làm này, HTX không chỉ giữ được mối làm ăn, hợp tác lâu bền với các đối tác, doanh nghiệp, mà còn giúp nhà nông vào HTX ngày càng yên tâm sản xuất vì đã có đầu ra ổn định. Do vậy, dù nhiều lúc giá lúa hàng hóa lên xuống thất thường do thị trường biến động, khiến nông dân hay thương lái bẻ kèo xảy ra ở nhiều nơi, nhưng  nông dân trong HTX vẫn vững tin, chăm lo sản xuất tốt, vì đầu ra đã có HTX đảm bảo.

 *        *        *

Với những bước đi đúng đắn, anh Lợi đã giúp nhà nông vào HTX dịch vụ nông nghiệp Nhân Lợi thay đổi tư duy canh tác nông nghiệp theo xu thế thị trường, từng bước “ăn nên làm ra”, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội địa phương. Song để phát huy tiềm năng và giá trị canh tác nông nghiệp trong xu thế mới, HTX mong muốn ngành chức năng thành phố đẩy mạnh các chương trình, dự án hỗ trợ, hướng dẫn nhà nông xây dựng thương hiệu cho sản phẩm lúa sạch được trồng theo hướng hữu cơ… nhằm tạo động lực cho bà con tích cực chuyển đổi canh tác theo mô hình kinh tế tuần hoàn, để nâng cao giá trị và lợi nhuận cho nhà nông.

Bài, ảnh: MỸ HOA