Người dân Cần Thơ cố cựu vẫn quen gọi hẻm 18, đường Xô Viết Nghệ Tĩnh, phường Ninh Kiều, là hẻm Hai Địa. Vì sao có tên gọi này?

Hẻm Hai Địa - hẻm 18, đường Xô Viết Nghệ Tĩnh, phường Ninh Kiều. Ảnh: DUY KHÔI

Lần tìm nhiều tài liệu về Cần Thơ xưa cũng như qua lời kể của các bậc cao niên mới rõ, Hai Địa là tên thường gọi của ông Dương Văn Hai. Ông sinh năm 1905, là Trưởng Ban nhạc Tây do chính ông lập ra. Nguyên cớ là có một người Việt lai Pháp ở Mỹ Tho tên Charles tới vùng Bình Thủy mở lớp dạy kèn Tây vào khoảng năm 1930. Ông Dương Văn Hai là một học trò xuất sắc. Ông học thành nghề, lập ra đội kèn đầu tiên ở Cần Thơ vào khoảng năm 1932, phục vụ các đám tiệc, sự kiện và sinh hoạt thường xuyên. Ban nhạc có gắn bảng hiệu “Fanfare et orchestre municipal de Can Tho”, với khoảng 25 thành viên, là những tay kèn, trống sỏi nghề, thường chơi nhạc vào các ngày cuối tuần, tại các nơi gọi là “bồn kèn”.

Trong ban nhạc này, có tay trống thượng hạng là nhạc sĩ Huỳnh Anh, tác giả của những ca khúc nổi tiếng như “Mưa rừng”, “Hoa trắng thôi cài trên áo tím”, “Loan mắt nhung”… Lại cũng cần nói thêm chi tiết thú vị, nhà của nhạc sĩ Huỳnh Anh cũng trong hẻm thuộc đường Xô Viết Nghệ Tĩnh bây giờ, cha ông là nhạc sư Sáu Tửng, giỏi nhất ngón đờn kìm, còn em ông chính là danh ca, nghệ nhân ca tài tử trứ danh Bạch Huệ.

Ban nhạc của ông Hai Địa nức tiếng một thời. Nhiều người vẫn quen gọi hẻm 18 có nhà ông ở là hẻm Hai Địa. Ông Dương Văn Hai mất năm 1946. Tới đời cháu nội của ông vẫn còn ở ngôi nhà đó, đầu hẻm 18 và vẫn nối nghiệp ông chơi kèn Tây.

ĐĂNG HUỲNH