Kỳ 1: Tìm đâu lực lượng kế thừa?

Đầu mùa giải năm nay, lứa U-21 đưa lên đội tuyển bóng đá XSKT Cần Thơ 6 cầu thủ, nhưng cả 6 em đều không thể trụ lại được. Còn lứa U-17 chuyển 13 cầu thủ lên đội U-19, nhưng gần một nửa số đó bị loại do không có tiềm năng phát triển… Trong khi đó, đội tuyển Cần Thơ dù đang thi đấu ở giải hạng Nhất phải “vay mượn” hầu hết cầu thủ từ các lò đào tạo khác…

Các cầu thủ U-21 Cần Thơ tập luyện. Ảnh: Minh Thảo

Hiện nay công tác đào tạo cầu thủ bóng đá ở Cần Thơ có 2 đơn vị đảm trách: CLB XSKT Cần Thơ quản lý 2 tuyến U-19 và U-21, còn các tuyến nhỏ hơn do Trường Phổ thông Năng khiếu (PTNK) TDTT Cần Thơ chịu trách nhiệm tuyển sinh và đào tạo. Thoạt nhìn có vẻ hợp lý nhưng chính sự phân chia này đã gây ra nhiều bất cập.

Trước hết, không có sự thống nhất về mặt quản lý các tuyến lứa tuổi, dẫn đến tình trạng “mạnh ai nấy làm”. Trường PTNK mỗi năm tuyển sinh các tuyến U-13, U-15 và U-17, nhưng hiện tại lực lượng chưa đủ, chỉ khoảng 9-10 em/đội. Công tác tuyển sinh còn gặp nhiều khó khăn dù chế độ dành cho vận động viên năng khiếu của Cần Thơ không kém, thậm chí còn cao hơn một số lò đào tạo mạnh. Điều rắc rối ở chỗ quy trình tuyển chọn năng khiếu bóng đá của Cần Thơ. Trước đây khi phát hiện một vận động viên có năng khiếu ở huyện, HLV làm đề nghị và kiểm tra trong vòng 7 ngày thì được duyệt chế độ ngay để “bắt quân” về tập luyện. Còn hiện tại, các HLV phải lập danh sách thông qua Hội đồng tuyển chọn, sau đó trình lên Sở Văn hóa –Thể thao và Du lịch. Quy trình hoàn tất hồ sơ cho các em mất ít nhất 3 tháng. Vì vậy, đôi khi HLV tìm được đối tượng có năng khiếu nhưng chờ tuyển chọn quá lâu, đến đầu học kỳ nhận vào thì phụ huynh đổi ý.

Ngay cả khi Trường PTNK tuyển sinh đủ số lượng thì việc đôn lên tuyến trẻ lại không khả thi. Một mặt do quân số năng khiếu đào tạo quá ít không đủ cung ứng cho tuyến trên. Mặt khác, việc đào tạo tại Trường PTNK chủ yếu thi đấu Hội khỏe Phù Đổng (HKPĐ), không có khả năng phát triển lâu dài. Chính ông Lê Văn Cường, Giám đốc điều hành CLB XSKT Cần Thơ – thừa nhận rằng thực tế hiện nay bóng đá Cần Thơ không có các đội năng khiếu U-13, U-15, U-17, mà chỉ có những đội HKPĐ dành cho bóng đá 5 người hoặc 7 người.

Tất nhiên, thiếu nguồn bổ sung từ năng khiếu, 2 đội U-19 và U-21 do CLB XSKT Cần Thơ quản lý phải tuyển quân từ bên ngoài. Nhưng thực tế là trình độ của các cầu thủ này lại không bằng nguồn từ năng khiếu. Vòng luẩn quẩn này khiến bài toán đến nay chưa có lời giải... Nhưng hậu quả nhãn tiền là đội tuyển của thành phố luôn hụt hẫng lực lượng kế thừa.

Thiếu nguồn bổ sung cho bóng đá là một thực tế mà ngay cả TP HCM cũng gặp phải nhiều năm nay. Khi điều kiện kinh tế phát triển, ngày càng ít phụ huynh cho con cái theo nghiệp quần đùi áo số. Tuy nhiên, về mặt chủ quan, Cần Thơ đã không duy trì thường xuyên các giải bóng đá quận, huyện và thành phố. Không có các giải để kích thích phong trào, khiến số trẻ em đến với bóng đá ngày càng ít. Hiện nay các quận, huyện có nhiều sân bóng đá, nhưng đó chỉ là sân mini cỏ nhân tạo, chủ yếu phục vụ hoạt động kinh doanh. Nhớ lại giai đoạn thập niên 1990-2000, giải Vô địch tỉnh Cần Thơ được tổ chức thường xuyên, giúp phong trào bóng đá phát triển mạnh ở khắp các huyện. Khi đó, Ô Môn, Thốt Nốt có đội bóng rất mạnh, trong khi TP Cần Thơ có tới 2 đội là Ban quản lý chợ Cần Thơ và Công ty thực phẩm Bách hóa… Nhờ vậy, nguồn cầu thủ trẻ được chăm bồi thường xuyên để bổ sung vào đội tuyển tỉnh.

Ông Trương Hữu Nh㠖 Trưởng bộ môn bóng đá – cho rằng bây giờ Cần Thơ phải từng bước làm lại tuyến trẻ, dù mất 5-7 năm nữa mới có thể có lực lượng kế thừa. An Giang từng rơi vào hoàn cảnh giống Cần Thơ khoảng 10 năm trước và năm 2010 họ quyết tâm thành lập trung tâm bóng đá, để tạo nguồn và giờ đạt kết quả. Dù chậm còn hơn không, Cần Thơ cần thành lập Trung tâm bóng đá để tập trung các tuyến đội lại một “mối”, tính chuyện lâu dài. Trước mắt để tiết kiệm ngân sách, Trung tâm chỉ nuôi 3 đội là đội trẻ (lứa tuổi 17-21), 1 đội U-17 (lứa tuổi 15-16) và U-15 (tuổi 12-14). Điều quan trọng là các quận huyện phải có sân bóng, duy trì các giải bóng đá địa phương và đẩy mạnh phát triển bóng đá học đường, tạo nguồn tuyển sinh thì mới có hy vọng thoát khỏi tình trạng bế tắc.

Nguyễn Minh