"Chúc các bạn vượt qua chính mình!" Đó là lời kết của câu chuyện về quá trình tự cai nghiện, rồi bỏ được thuốc lá của bác sĩ Bùi Phi Hùng, khoa Ngoại Tổng quát của Bệnh viện Đa khoa Trung ương (BVĐKTƯ) Cần Thơ trình bày tại Hội nghị sơ kết về phong trào "Bệnh viện không khói thuốc lá" do Công đoàn Y tế Việt Nam tổ chức tại BVĐKTƯ Cần Thơ (vào ngày 16-1-2010). Bác sĩ Bùi Phi Hùng là người nghiện thuốc lá nặng, nhưng đã bỏ được thói quen có hại này, nhờ BVĐKTƯ Cần Thơ thực hiện "Bệnh viện không khói thuốc lá". Trong khuôn khổ cả nước thực hiện Luật Phòng chống tác hại của thuốc lá, bác sĩ Bùi Phi Hùng chia sẻ:
Trước hết, cần phải xác định rõ mình có ý định bỏ hút thuốc lá chưa? Nếu câu trả lời là có, thì phải bỏ ngay. Tuyệt đối không chần chừ với suy nghĩ "kệ mình cứ hút nốt gói thuốc này", vì nếu suy nghĩ vậy thì bạn chẳng bao giờ bỏ được thuốc lá. Phải chọn thời điểm thích hợp để bỏ thuốc lá là yếu tố quyết định cho sự thành công. Với người đi làm việc nên chọn ngày thứ sáu trong tuần, vì bạn sẽ có thêm 2 ngày nghỉ cuối tuần để dùng ý chí nung nấu quyết tâm. Tôi chọn ngày thứ sáu và chỉ giữ lại 2 điếu thuốc lá để hút trong ngày "cuối cùng" ấy. Sau đây là lịch trình cai thuốc lá của tôi:
- Thứ sáu, khi chưa dùng điểm tâm, tôi hút một điếu thuốc. Cố gắng chờ đến trưa, trước bữa ăn tôi hút điếu thuốc còn lại. Rồi tìm tất cả những gì tôi sử dụng cho việc hút thuốc lá, như: hộp quẹt, gạt tàn và cả bao thuốc còn thừa vứt vào thùng rác. Bữa tối là thời điểm quyết định cho sự thành công của bạn, vì các cơn thèm thuốc lá cứ ập đến, trong đầu bạn luôn có ý nghĩ đi tìm một điếu thuốc lá. Hãy tìm một người không hút thuốc lá (mà bạn quý mến) để trò chuyện, vừa nói chuyện vừa day day huyệt hợp cốc (nằm giữa ngón tay cái và ngón trỏ), cơn thèm hút thuốc sẽ dịu xuống. Bạn nên đi ngủ sớm hơn thường lệ.
- Thứ bảy: Nếu vượt qua được các cơn nghiện thuốc lá của tối hôm trước là cơ bản bạn đã cắt được cơn nghiện. Lúc này, trong đầu bạn lại xuất hiện các câu hỏi "tại sao ta lại bỏ thuốc? bỏ thuốc để làm gì?". Bạn cũng bắt đầu tưởng tượng "Ôi, lúc này mình sẽ sảng khoái biết mấy nếu được hút một điếu thuốc". Phải tuyệt đối gạt bỏ ngay ý nghĩ tai hại này, vì cảm giác "hút thuốc" bạn đã biết và đã quá đủ. Hãy chuyển suy nghĩ của mình sang cảm giác mới, đó là sự thích thú vì mình đã bỏ được thói quen xấu, có hại cho sức khỏe. Vào ngày này, bạn cần nghỉ ngơi, không làm việc để không phải tập trung suy nghĩ nhiều, còn cả chuỗi ngày dài cho những việc đó. Không được dùng bia, rượu, cà phê và đi ngủ sớm.
- Chủ nhật: Lúc thức dậy, bạn sẽ có được cảm giác tỉnh táo và sảng khoái vô cùng, vì không còn lệ thuộc vào thuốc lá nữa. Lúc này, trong đầu bạn lại xuất hiện ý nghĩ "bỏ thuốc lá dễ ợt, thậm chí bạn còn hứng chí muốn thưởng cho mình một điếu thuốc lá, vì bạn nghĩ mình có thể bỏ thuốc lá bất cứ lúc nào". Hãy vứt ngay suy nghĩ cực kỳ có hại này. Rồi bạn lại tự hỏi: "Ta bỏ thuốc lá để làm gì?" "Vì tiền ư"? - chưa thuyết phục; "Vì sức khỏe ư"? -chưa cần thiết,... Về phần tôi, tôi tự nhủ: - "Mình muốn được cảm nhận cơn thèm thuốc hơn là được hút thuốc". Buổi tối, vẫn nên ngủ sớm và trước khi đi ngủ nên viết ra tâm trạng, những việc đã làm trong mấy ngày qua để truyền lại cho người thân, nhất là lớp em, cháu.
- Thứ hai: Đi làm bình thường. Bạn đã hoàn toàn từ bỏ được thói quen có hại cho sức khỏe. Cảm giác "vượt qua chính mình" thật hạnh phúc và tự hào. Trong những ngày tiếp theo vẫn giữ nguyên cảm giác đó. Chúc các bạn nghiện thuốc lá - bỏ thuốc lá thành công, như tôi. Vậy thôi!
Đình Khôi (lược ghi)