Đó là kết quả nhận định trong một nghiên cứu mới nhất của Nielsen về ảnh hưởng của lạm phát vừa công bố ngày 8-10 tại TP HCM. Theo đó, người tiêu dùng cho biết sẽ thay đổi thói quen chi tiêu trong gia đình. Nielsen cho biết 70% người tiêu dùng Việt Nam nói giá thực phẩm tăng sẽ ảnh hưởng đến chi tiêu hằng ngày của họ. Nielsen là công ty đo lường và phân tích thông tin hàng đầu thế giới về mối quan tâm và hành vi mua sắm của người tiêu dùng. Khảo sát của Nielsen vừa công bố được thực hiện trực tuyến với 29.000 người tại 58 quốc gia trên thế giới, từ ngày 18-2 đến 8-3-2013. Nghiên cứu của Nielsen cho thấy không chỉ thực phẩm tự chế biến là thứ duy nhất ảnh hưởng bởi giá lương thực mà các khoản người tiêu dùng Việt Nam sẽ thay đổi thói quen mua sắm còn bao gồm việc đi ăn ngoài (66%), quần áo mới (63%), giải trí (46%), du lịch (46%) và dịch vụ viễn thông (37%). Khi được hỏi về ảnh hưởng của sự thay đổi đến các loại thực phẩm cụ thể, có 13% người tiêu dùng được hỏi cho biết sẽ mua rau quả nhiều hơn, 9% mua ngũ cốc dự trữ trong nhà, 59% mua như bình thường các loại thịt và gia cầm, cá và hải sản (55%), sản phẩm sữa (55%), bánh mì (43%); 65% cho biết sẽ giảm mua kẹo, bánh và các loại đồ ngọt, đồ làm ăn sẵn (48%), snack và thức ăn vặt (56%). Và 33% người tiêu dùng Việt Nam được phỏng vấn cho rằng sẽ mua nhãn hàng riêng một cách bình thường, chỉ 7% sẽ mua thêm nếu giá thực phẩm tăng.
Khi giá thực phẩm tăng, người tiêu dùng và doanh nghiệp, kênh mua bán đều bị ảnh hưởng. Trả lời về tác động của giá thực phẩm tăng, có 32% người tiêu dùng cho biết sẽ tự trồng, hoặc mua tại vựa, cửa hàng thanh lý, cửa hàng khuyến mãi (30%); có 53% cho biết sẽ mua bình thường ở chợ, nhưng có đến 47% người tiêu dùng sẽ giảm mua sắm ở kênh siêu thị, 40% giảm mua sắm ở cửa hàng tiện lợi và cửa hàng trưng bày sản phẩm. Từ kết quả này, chuyên gia của Nielsen khuyên các doanh nghiệp xác định ngành hàng nào có thể trụ vững và ít bị tác động là điều quan trọng hiện nay, vì người tiêu dùng sẽ cắt giảm nhiều thứ khi mua sắm. Khi người tiêu dùng liên tục tìm cách phân bổ ngân sách và hướng đến giá trị sử dụng nhiều hơn thì các công ty nên tìm đến những nhà bán lẻ có uy tín để thỏa mãn yêu cầu của người tiêu dùng tốt hơn.
Còn theo báo cáo cập nhật triển vọng tăng trưởng kinh tế của các nước Đông Á- Thái Bình Dương của World Bank (WB) công bố ngày 7-10, kinh tế Việt Nam sẽ đạt mức tăng trưởng 5,3% năm 2013 (tăng 0,1% so dự báo hồi tháng 4-2013); nhưng triển vọng tăng trưởng năm 2014 lại bị hạ từ 5,7% xuống còn 5,4% và tiếp tục duy trì ở mức này trong năm 2015. Lạm phát năm 2013 của Việt Nam có thể lên tới 8,8% và giảm về mức 7,4- 7,5% trong năm 2014-2015. Điều này cũng đồng nghĩa với việc nền kinh tế Việt Nam 2 năm tới vẫn tiếp tục khó do khó khăn nội tại của nền kinh tế chưa giải quyết triệt để, các chính sách phát triển vĩ mô thực thi chậm. Nền kinh tế phục hồi chậm, trong khi giá cả thị trường của nhiều mặt hàng tăng, hoặc ở mức cao khiến người tiêu dùng phải thay đổi thói quen tiêu dùng. Điều này sẽ tác động trực tiếp đến ngành công nghiệp, thương mại.
Theo ông James Russo, Phó Chủ tịch cao cấp, Bộ phận Nghiên cứu Người tiêu dùng toàn cầu của Nielsen, các công ty sản xuất hàng tiêu dùng hiện nay chỉ tập trung tham khảo thu nhập của người tiêu dùng như một cách để xác định thói quen mua sắm. Tuy nhiên, điều đó sẽ không thể giúp định hướng mục tiêu kinh doanh của họ, vì giá thực phẩm tăng sẽ ảnh hưởng đến hầu hết các tầng lớp trong xã hội. Các công ty cần đánh giá tổng quan các tầng lớp người tiêu dùng, khả năng chi trả linh hoạt và nhu cầu thị trường. Các nhà sản xuất hàng tiêu dùng có thể nắm bắt sức mua thực tế và qui mô hàng hóa, dịch vụ tốt hơn để đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng. Trong thời gian giá thực phẩm tăng, 40% người tiêu dùng Việt Nam được phỏng vấn cho biết họ sẽ lên mạng xã hội để tìm hàng khuyến mãi, 35% sẽ dự trữ hàng hóa khi có khuyến mãi và 34% sẽ chỉ mua hàng giảm giá. Do vậy, các doanh nghiệp cần hiểu rõ vị trí của thương hiệu trong ngành hàng, điều này sẽ cho phép các công ty phản ứng với giá thực phẩm tăng để bảo vệ khách hàng của mình một cách tốt nhất.
SONG NGUYỄN