Theo TS Huỳnh Văn Tùng, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Kỹ thuật - Công nghệ Cần Thơ (CTUT), nhà trường đẩy mạnh nghiên cứu khoa học có sự tham gia của sinh viên, hình thành các nhóm nghiên cứu mạnh, thúc đẩy các công bố quốc tế uy tín thuộc danh mục ISI, SCOPUS… Trong đó có các giải pháp ứng dụng AI và nghiên cứu lĩnh vực tự động hóa.

Sinh viên CTUT tìm hiểu các công trình nghiên cứu về Cơ điện tử và Tự động hóa.
TS Đỗ Vinh Quang, Trưởng Khoa Kỹ thuật Cơ khí, Trưởng bộ môn Tự động hóa, CTUT, cho biết: CTUT đã tổ chức thành công 4 kội thảo khoa học cấp trường về lĩnh vực cơ điện tử và tự động hóa. Ở hội thảo lần thứ 4 năm học 2024-2025, có 27 đề tài về “Công nghệ trí tuệ nhân tạo - Giải pháp tự động hóa trong lĩnh vực kỹ thuật robot” có giá trị thực tiễn cao; cùng nhiều trao đổi để các công trình ứng dụng thực tế.
Ở hội thảo lần này có 3 đề tài của sinh viên được chọn trình bày là “Nghiên cứu và thiết kế giải pháp điều khiển sử dụng trí tuệ nhân tạo cho drone Parrot Mambo” của Trần Hữu Thịnh, “Nghiên cứu và phát triển hệ thống tự động phân loại theo hình dạng và kiểm tra lỗi sản phẩm bằng công nghệ xử lý ảnh” của Chu Mạnh Đình (cùng Khoa Kỹ thuật Cơ khí) và “Thiết kế và huấn luyện cánh tay robot 6 bậc tự do cho tác vụ gắp - phân loại sử dụng bắt chước” của Nguyễn Văn Hoài Thương, Khoa Điện - Điện tử. Những nghiên cứu được đánh giá cao đã khơi gợi tinh thần nghiên cứu khoa học trong sinh viên. Nguyễn Hoàn Nhân, sinh viên năm 3 ngành Công nghệ Kỹ thuật Điều khiển và Tự động hóa, nói: “Qua hội thảo, tôi mong muốn thực hiện nghiên cứu đề tài tốt nghiệp về AI”.
Đề tài “Thiết kế và huấn luyện cánh tay robot 6 bậc tự do cho tác vụ gắp - phân loại sử dụng bắt chước” của Nguyễn Văn Hoài Thương ứng dụng nền tảng LeRobot của Hugging Face - một công cụ mã nguồn mở tiên tiến trong robot học - vào điều khiển cánh tay robot 6 bậc tự do; so sánh hiệu năng của hai mô hình AI hiện đại (ACT và SmolVLA) trong thực tế với phần cứng chi phí thấp và phát triển hệ thống hoàn chỉnh từ thiết kế phần cứng, thu thập dữ liệu đến huấn luyện, triển khai AI trên robot.
Theo Hoài Thương, việc sử dụng các công cụ mã nguồn mở như LeRobot và phần cứng giá rẻ như SO-ARM100 làm giảm đáng kể rào cản về chi phí, mở ra cơ hội cho nhiều tổ chức và cá nhân tiếp cận lĩnh vực robot thông minh. Hoài Thương cho biết: “Tôi chọn đề tài này vì AI đang là xu hướng. Khi AI có thể xử lý các tác vụ như con người sẽ giảm chi phí trong sản xuất, mang lại hiệu quả kinh tế cao”. Đề tài này được đánh giá đã nghiên cứu thành công nền tảng robot học với chi phí thấp, có thể ứng dụng trong giáo dục và nghiên cứu tại Việt Nam.
Các công trình nghiên cứu trong kỷ yếu hội thảo đều có mục tiêu chung là mang giá trị thực tiễn cao, hướng đến nền tảng công nghệ số hiện đại. Chẳng hạn như đề tài “Thiết kế, chế tạo mô hình đóng gói và kiểm tra sản phẩm bằng PLC kết hợp với xử lý ảnh” của nhóm sinh viên Nguyễn Hữu Huy, Nguyễn Bảo Nhân thực hiện trong quá trình thực tập tốt nghiệp tại doanh nghiệp. Công trình tập trung vào việc ứng dụng tự động hóa và công nghệ thông minh nhằm nâng cao năng suất, giảm chi phí và đảm bảo chất lượng sản phẩm. Theo TS Đỗ Vinh Quang, nghiên cứu này đã chứng minh tính khả thi của việc kết hợp PLC và xử lý ảnh trong kiểm soát chất lượng đóng gói, với mô hình băng chuyền tự động tích hợp khí nén và thị giác máy tính hoạt động ổn định, chính xác (tốc độ xử lý khoảng 0,5 s/ảnh). Trong tương lai, hướng phát triển tập trung tối ưu thuật toán bằng Deep Learning, cải thiện chiếu sáng và tích hợp SCADA/IoT nhằm xây dựng dây chuyền sản xuất thông minh hơn.
TS Đỗ Vinh Quang cho rằng, việc CTUT đẩy mạnh các hoạt động nghiên cứu khoa học và thực tập doanh nghiệp đã thúc đẩy hoạt động nghiên cứu của giảng viên, sinh viên toàn trường theo hướng nhanh, hiệu quả và thực tế. Chỉ tính riêng lĩnh vực Tự động hóa và Cơ điện tử đã có nhiều thành quả nổi bật tại các hội thi trong và ngoài thành phố. Đặc biệt là phong trào nghiên cứu đã lan tỏa trong sinh viên, với nhiều đề tài có giá trị thực tiễn cao.
Bài, ảnh: HÀ THANH