Trong bối cảnh nền kinh tế số phát triển mạnh mẽ, chuyển đổi số (CĐS) không chỉ là xu hướng mà còn là nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt của ngành Thuế. Mục tiêu hướng tới xây dựng nền quản lý thuế hiện đại, lấy người nộp thuế (NNT) làm trung tâm, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước và chất lượng phục vụ.

Ngành Thuế đẩy mạnh chuyển đổi số nâng cao hiệu quả quản lý và tạo thuận lợi cho người nộp thuế.

Bước tiến trong công cuộc điện tử hóa

Thực hiện tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ đổi mới sáng tạo và CĐS quốc gia, ngành Thuế đã và đang triển khai đồng bộ các giải pháp đẩy mạnh CĐS và ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý và hỗ trợ NNT.

Ngành Thuế đã đạt được kết quả ấn tượng trong công cuộc điện tử hóa như đến hết quý I-2026, tỷ lệ kê khai thuế điện tử đối với doanh nghiệp đạt 99,4%, nộp thuế điện tử đạt 98,8%. Đối với hộ kinh doanh, tỷ lệ khai thuế điện tử đạt 16%, nộp thuế điện tử đạt 36%. Hoàn thuế thu nhập cá nhân tự động tiếp tục được triển khai với 6.921 hồ sơ, chiếm 16,7% số hồ sơ đề nghị hoàn; số lệnh hoàn đã ban hành là 6.355 hồ sơ, đạt 92% hồ sơ phải xử lý. Hóa đơn điện tử ghi nhận kết quả tích cực với 2,4 tỉ hóa đơn được xử lý trong quý I. Lũy kế từ khi triển khai đến cuối tháng 3-2026, toàn hệ thống đã xử lý 23,3 tỉ hóa đơn điện tử. Số lượng cơ sở kinh doanh sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền tăng mạnh, đạt gần 90.000 cơ sở. Ngành Thuế từng bước nghiên cứu, ứng dụng AI vào thực tiễn như công cụ tra cứu nghĩa vụ thuế trên ứng dụng eTax Mobile; chatbot AI hỗ trợ NNT; các ứng dụng phân tích, đối chiếu dữ liệu phục vụ quản lý rủi ro.

Đáng chú ý, Chính phủ ban hành Nghị định số 68/2026/NĐ-CP đã tạo nền tảng pháp lý quan trọng để triển khai phương thức quản lý thuế mới theo hướng hiện đại, minh bạch, phù hợp với xu thế CĐS. Để hỗ trợ hộ, cá nhân kinh doanh chuyển đổi từ thuế khoán sang kê khai, ngành Thuế đã triển khai đồng bộ công tác cải cách hành chính thuế để tích hợp trên Cổng Dịch vụ công Quốc gia; đẩy nhanh quá trình nâng cấp ứng dụng thuế điện tử và triển khai trên ứng dụng eTax Mobile, ứng dụng Hỗ trợ kê khai thuế, cùng các tiện ích tra cứu, hỏi đáp và chatbot AI… Tăng cường phối hợp với các nhà cung cấp giải pháp, công ty tư vấn thuế, ngân hàng… giới thiệu nhiều ứng dụng hỗ trợ hoạt động kinh doanh và khai thuế.

Ông Mai Sơn, Phó Cục trưởng Cục Thuế, cho biết: Cơ quan Thuế xác định lấy NNT làm trung tâm phục vụ, luôn đồng hành, hỗ trợ. Thông qua việc phối hợp với các đơn vị cung cấp phần mềm để giới thiệu đến hộ, cá nhân kinh doanh có thêm lựa chọn phù hợp với điều kiện từng hộ với chi phí thấp nhất, phản ánh đúng doanh thu, sổ sách kế toán, tờ khai thuế, thực hiện nghĩa vụ thuế trong kỳ khai đầu tiên bắt đầu từ 20-4-2026.

Xây dựng ngành Thuế hiện đại, minh bạch

Công tác CĐS và ứng dụng công nghệ thông tin trong ngành Thuế tác động trực tiếp và tích cực đến NNT, giúp tối ưu hóa nguồn thu. Đơn cử, trong lĩnh vực thương mại điện tử, cơ quan Thuế đã chuyển sang phương thức quản lý theo dòng dữ liệu. Thông qua việc kết nối liên thông với Ngân hàng Nhà nước, các bộ, ngành và các sàn thương mại điện tử, ngành Thuế đã kiểm soát chặt chẽ dòng tiền và định danh người kinh doanh. Kết quả thu lĩnh vực thương mại điện tử và kinh tế số tăng trưởng tích cực: số thu năm 2025 tăng 66,5% so với cùng kỳ năm 2024; quý I-2026 tăng 12% so với cùng kỳ năm 2025.

Tiếp nối thành quả đạt được, toàn ngành Thuế vững bước trên hành trình xây dựng hệ thống quản lý thuế hiện đại, minh bạch và hiệu quả. Thực hiện CĐS toàn diện trong quản lý thuế tại địa phương, theo ông Phan Tiến Lân, Trưởng Thuế TP Cần Thơ, Thuế thành phố cụ thể hóa nhiệm vụ CĐS, phát triển khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo trong kế hoạch công tác hằng năm. Triển khai các nhiệm vụ thường xuyên theo Đề án 06: đẩy mạnh kết nối, chia sẻ dữ liệu phục vụ phát triển thương mại điện tử và quản lý thuế. Ngành Thuế thành phố tiếp tục triển khai hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền, tập trung vào các nhóm ngành nghề còn dư địa như ăn uống, bán lẻ, dịch vụ tiêu dùng, xăng dầu; tăng tỷ lệ cơ sở kinh doanh đã đăng ký chuyển sang sử dụng thường xuyên, bền vững. Tổ chức quản trị, vận hành an toàn, ổn định hệ thống công nghệ thông tin ngành Thuế; bảo đảm hệ thống khai, nộp, hoàn thuế điện tử, hóa đơn điện tử, Etax Mobile hoạt động thông suốt…

Ông Mai Xuân Thành, Cục trưởng Cục Thuế, nhấn mạnh: CĐS ngành Thuế không chỉ nâng cao năng lực quản lý mà còn tối ưu hóa trải nghiệm của doanh nghiệp và người dân, khẳng định quyết tâm xây dựng ngành thuế hiện đại, chuyên nghiệp và minh bạch. Ông Mai Xuân Thành yêu cầu toàn ngành tiếp tục triển khai nâng cấp, vận hành hiệu quả các hệ thống; đẩy mạnh tích hợp, kết nối dữ liệu; ứng dụng AI trong quản lý, điều hành và hỗ trợ NNT. Tiếp tục nghiên cứu từng nhóm mục tiêu, chỉ tiêu, nhiệm vụ cụ thể, bảo đảm chiến lược CĐS ngành Thuế giai đoạn 2026-2030 được xây dựng với chất lượng cao, có tính khả thi và tạo được chuyển biến rõ nét trong công tác quản lý thuế...

Bài, ảnh: T. TRINH