Báo Guardian của Anh ngày 21-9 cho biết từ nhiều năm qua, mỗi khi muốn thúc đẩy tiến trình hòa bình Trung Đông nhằm đánh bóng hình ảnh và uy tín trong mắt thế giới Hồi giáo A-rập, giới cầm quyền Mỹ đều cần sự nhượng bộ của Israel về vấn đề chấm dứt mở rộng các khu định cư Do Thái. Đây được coi là điều kiện tiên quyết để các nhà lãnh đạo Palestine chấp nhận ngồi vào bàn đàm phán với Israel do Nhà Trắng làm trung gian.

Tuy nhiên, theo tờ Guardian, Israel đã lợi dụng vấn đề nói trên để “mặc cả” với Washington. Tel Aviv đã một lần nữa đòi quyền tự do cho Jonathan Pollard (ảnh), cựu chuyên gia phân tích tình báo của hải quân Mỹ bị kết án tù chung thân hồi năm 1987 vì tội bán thông tin quân sự tuyệt mật cho nhà nước Do Thái. Ông này năm nay 56 tuổi, hiện bị giam giữ tại một nhà tù ở bang North Carolina (Mỹ). Pollard đã được nhà nước Do Thái công nhận là công dân Israel hồi năm 1995 như là cách gián tiếp thừa nhận vai trò tình báo của Pollard cho Israel sau 13 năm từ chối dính líu tới nhân vật này.

Báo Guardian dẫn nguồn từ Đài phát thanh quân đội Israel hôm 20-9 cho biết, Thủ tướng Benjamin Netanyahu vừa cử một nhà trung gian (giấu tên) tiếp cận “bí mật và không chính thức” các quan chức trong chính quyền Tổng thống Mỹ Barack Obama nhằm đòi tự do cho Pollard để đổi lấy việc Israel ngừng mở rộng các khu định cư Do Thái xây dựng trái phép trên vùng lãnh thổ chiếm đóng của người Palestine. Có điều ai cũng biết Nhà Trắng không dễ can thiệp để phóng thích Pollard, kẻ bị kết tội là “phản bội tổ quốc”.

Trong tiến trình đàm phán hòa bình Trung Đông năm 1998, cựu Tổng thống Mỹ Bill Clinton cũng đối mặt với sức ép này, nhưng giám đốc Cơ quan Tình báo Trung ương (CIA) George Tenet lúc đó đã phản đối mạnh mẽ bằng cách dọa từ chức. Năm 2005, báo chí Israel cho biết cựu Thủ tướng Ariel Sharon cũng đã đặt điều kiện ấy với cựu Tổng thống George Bush nếu Tel Aviv đơn phương rút khỏi Dải Gaza. Nay, Tel Aviv giở lại quân bài mặc cả cũ với chính quyền Obama, bởi họ biết rằng quân bài ấy sẽ tiếp tục làm khó đồng minh cật ruột Mỹ.

KIẾN HÒA
(Theo The Guardian, National Post và Wikipedia)