Bà Xiệt đang chui qua vách tôn giữa hai nhà của bà Hồng Hạnh và nhà ông Hồng Đức để đi ra ngoài.

Gần 2 năm nay, người dân ở tổ 4, khu vực 1, phường Bình Thủy, quận Bình Thủy không khỏi xót xa khi chứng kiến một bà già gần 70 tuổi hàng ngày phải chui qua vách rào và lách mình qua kẽ hở của 2 ngôi nhà lân cận để có thể đi ra đường. Nguyên nhân: nhà của bà lão phía sau, khi người hàng xóm xây dựng nhà mới đã bít lối đi vào nhà bà. Đó là tình cảnh của bà Nguyễn Thị Xiệt, ngụ tại nhà số 23/4, đường Lê Hồng Phong, phường Bình Thủy, quận Bình Thủy. Sự thật như thế nào?

Khổ vì không có lối đi

Căn nhà của bà Xiệt ở tổ 4, khu vực 1, phường Bình Thủy sườn gỗ, mái tôn được xây dựng cách đây khoảng 30 năm. Xung quanh nhà ẩm thấp, nước mưa không có lối thoát, ứ đọng quanh năm, rong rêu bám đầy trên mặt đất. Để vào được nhà, bà Xiệt phải lách vào kẽ hở của 2 nhà lân cận, chui qua vách tôn giữa nhà bà Nguyễn Thị Hồng Hạnh và nhà ông Nguyễn Hồng Đức, do bà Xiệt xin khoét một lỗ nhỏ để đi nhờ. Bà Xiệt cho biết: “Hàng ngày, tôi phải chui qua vách rào này và lách mình giữa kẽ hở của 2 nhà lân cận để đi ra đường, vì xung quanh không còn lối đi nào khác. Trước đây, tôi có lối đi vào nhà nhưng 2 năm trước ông Giàu và con trai ông (ngụ cùng địa phương) xây nhà bít lối đi này lại. Tôi nhiều lần năn nỉ ông Giàu dỡ nhà tắm, sàn nước để tôi có lối đi vào nhà, nhưng ông không đồng ý. Gia đình tôi rất mong chính quyền địa phương, các ngành chức năng quận Bình Thủy can thiệp, giải quyết cho tôi có lối vào nhà”.

Trước đây, lối đi vào nhà bà Xiệt là con đường đất rộng gần 1m, dài khoảng 20m, thuộc phần đất của ông Nguyễn Văn Giàu (ngụ tại tổ 4, khu vực 1, phường Bình Thủy, quận Bình Thủy). Đến cuối năm 2006, ông Giàu và con ông là Nguyễn Vĩnh Sang xây dựng nhà bít lối đi vào nhà bà Xiệt. Từ đó đến nay, gia đình bà Xiệt phải đi nhờ vào phần hở chưa đầy 3 tấc của 2 nhà lân cận là nhà bà Nguyễn Thị Hồng Hạnh và nhà ông Nguyễn Hồng Đức. Sự việc này, bà Xiệt có trình báo đến chính quyền địa phương, các ngành chức năng quận Bình Thủy. Ông Huỳnh Văn Hải, Trưởng khu vực 1, phường Bình Thủy, cho biết: “Khu vực có đến động viên ông Giàu cho bà Xiệt tiếp tục đi vào nhà trên phần đất của ông, nhưng ông Giàu không đồng ý. Vụ việc tiếp tục được UBND phường giải quyết. Nhà bà Xiệt ở phía sau, đất thấp nên thường xuyên bị ứ đọng nước mưa, có khi nước thải của các nhà lân cận chảy sang. Thấy bà Xiệt gia cảnh đơn chiếc khu vực có cử người đến khai thông cho bà và yêu cầu các nhà lân cận khắc phục tình trạng nước thải chảy tràn qua khu đất của bà”.

Tiếp xúc với chúng tôi, ông Nguyễn Văn Giàu cho biết: “Tôi chỉ cho bà Xiệt đi tạm trên phần đất của tôi thôi, chứ không thể cho lối đi vĩnh viễn. Phần đất có lối đi tạm vào nhà của bà Xiệt hiện tôi đã cho con trai là Nguyễn Vĩnh Sang và con tôi đã xây dựng nhà trên phần đất đó. Bà Xiệt nên tìm lối đi khác ở họ tộc của bà”.

Cách gì giải quyết?

Theo UBND phường Bình Thủy, bà Xiệt là người sống cố cựu ở địa phương. Phần đất này do cha mẹ bà để lại và chia cho các con, trong đó có bà. Trước đây, bà đi vào nhà trên phần đất của họ tộc (anh, em và cháu của bà), nhưng thời gian sau bà Xiệt có mâu thuẫn với gia đình họ tộc nên họ không chừa cho bà lối đi vào nhà. Năm 1988, ông Nguyễn Văn Kê (cha ruột của ông Nguyễn Văn Giàu) thấy hoàn cảnh của bà Xiệt khó khăn, không có lối đi nên ông cho bà Xiệt mở lối đi vào nhà trên phần đất của ông, lối đi này rộng gần 1m.

Đến năm 1990, ông Nguyễn Văn Kê chết, phần đất đó để lại cho ông Giàu quản lý và sử dụng. Sau đó, ông Giàu chia đất cho con ông là Nguyễn Vĩnh Sang (trong đó có phần đất bố trí lối đi tạm của bà Xiệt). Cuối năm 2006, ông Sang hợp thức hóa phần đất này và xây dựng nhà, bít lối đi của bà Xiệt. Nguyên nhân do hai bên gia đình ông Giàu, ông Sang và bà Xiệt đã có xích mích, mâu thuẫn với nhau. Từ đó, bà Xiệt không có lối đi vào nhà. Còn lối đi bên họ tộc bà Xiệt (có trước năm 1988) hiện nay đã được các hộ xây dựng nhà ở, chỉ còn kẽ hở chưa đầy 3 tấc giữa 2 nhà của bà Nguyễn Thị Hồng Hạnh và nhà ông Nguyễn Hồng Đức mà bà Xiệt đang tạm len lỏi để ra vào.

Bà Trần Lê Mộng Châu, Chủ tịch UBND phường Bình Thủy, cho biết: “Sau khi ông Sang xây dựng nhà bít lối đi, bà Xiệt khiếu nại đến chính quyền địa phương. UBND phường có mời 2 bên đến hòa giải, động viên ông Giàu tiếp tục cho bà Xiệt đi trên con đường này, nhưng cuộc hòa giải không thành. Sau đó, vụ việc được chuyển đến các ngành chức năng quận Bình Thủy. Ngày 28-5-2008, UBND quận có công văn giao vụ việc cho UBND phường kết hợp cùng các ngành chức năng có liên quan tổ chức hòa giải. UBND phường đã tổ chức hòa giải 3 lần về vụ việc này nhưng đều không thành. Chúng tôi sẽ báo cáo kết quả hòa giải đến UBND quận và xin ý kiến chỉ đạo giải quyết dứt điểm vụ việc này”.

Qua xác minh của phóng viên, vào năm 1995, UBND phường Bình Thủy có tổ chức giải quyết lối đi cho gia đình bà Xiệt. Tại biên bản ngày 27-6-1995, nêu rõ: “Chủ tịch UBND phường trao đổi với ông Giàu và xin cho bà Xiệt có lối đi trên phần đất của ông. Ý kiến ông Giàu đồng ý cho bà Xiệt mở lối đi trên phần đất của ông, vì thấy hoàn cảnh bà Xiệt đơn chiếc, gặp khó khăn về lối đi...”. Đến cuối năm 2003, giữa bà Xiệt và ông Giàu có mâu thuẫn, xảy ra tranh chấp lối đi. Ban Xây dựng Nhà đất TP Cần Thơ cũ kết hợp cùng UBND phường Bình Thủy tổ chức hòa giải, ông Giàu đồng ý tiếp tục cho bà Xiệt đi nhờ trên phần đất của mình.

Bà Trần Lê Mộng Châu, Chủ tịch UBND phường Bình Thủy, cho biết thêm: “Qua nhiều lần hòa giải (từ năm 2007 đến nay), UBND phường đều giải thích cho ông Giàu biết lối đi phải cố định và lâu dài. Gia đình ông, cụ thể là ông Kê (cha ruột của ông Giàu), từ lâu đã cho bà Xiệt đi trên phần đất này. Đồng thời, tại biên bản giải quyết lối đi vào năm 1995, UBND phường cũng yêu cầu ông Giàu cho bà Xiệt đi nhờ trên phần đất của ông mang tính lâu dài. Nay, ông Giàu không giải quyết để bà Xiệt được qua lại trên con đường này, gây khó khăn cho gia đình bà Xiệt và không đúng theo tinh thần hòa giải vào năm 1995”.

Có nhà thì cần phải có lối đi. Ngay từ nhiều năm trước, thông cảm với nỗi khó khăn của bà Xiệt mà gia đình ông Giàu đồng ý cho bà Xiệt được sử dụng một phần đất làm lối đi. Nay vì có mâu thuẫn gia đình ông Giàu rào bít lại phần lối đi này, khiến bà lão gần 70 tuổi này phải chịu nhiều nỗi vất vả, trong khi đây là con đường duy nhất đi vào nhà bà. Thiết nghĩ, địa phương và các ngành chức năng nên động viên, thuyết phục gia đình ông Giàu trên tinh thần tình làng nghĩa xóm xem xét lại và thực hiện đúng theo lời hứa của mình trước đây, giúp cho bà Xiệt một lối đi vào nhà. Về phía bà Xiệt, địa phương cũng nên giải thích để bà rõ: Gia đình ông Giàu vì thông cảm với khó khăn của bà mới giúp cho lối đi vào nhà, vì đó là phần đất thuộc quyền sử dụng của gia đình ông Giàu, chứ không phải lối đi công cộng. Vì vậy, bà Xiệt phải cư xử đúng mực, đừng gây phiền toái và mâu thuẫn với gia đình ông Giàu, nên trân trọng những tình cảm láng giềng tốt đẹp mà gia đình ông Giàu dành cho, có như vậy mới đảm bảo bà Xiệt có lối đi vào nhà và địa phương cũng không phải bối rối vì tìm cách xử lý vấn đề này.

Bài, ảnh: HÀ VĂN