Sau sáp nhập, không gian phát triển mở rộng đưa Cần Thơ trở thành cửa ngõ quan trọng của vùng hạ lưu sông Mekong, tạo ra một cực tăng trưởng mới, mạnh mẽ hơn cho toàn vùng. Thành phố đang tập trung nguồn lực đầu tư, hoàn thiện hạ tầng cho khoa học công nghệ (KHCN), đổi mới sáng tạo (ĐMST) và chuyển đổi số (CĐS). Qua đó, tạo nên sức mạnh tổng thể, góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế, nâng cao năng lực cạnh tranh, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững, khẳng định vai trò tiên phong của TP Cần Thơ trong kiến tạo mô hình phát triển mới dựa trên KHCN, ĐMST và CĐS.

Công ty TNHH DGFoods được ngành Khoa học  và Công nghệ hỗ trợ chứng nhận tiêu chuẩn FSSC 22000. Ảnh: MỸ THANH

Đòn bẩy tăng trưởng kinh tế

Để KHCN, ĐMST và CĐS trở thành động lực đột phá đúng như tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW, thành phố tập trung giải quyết các bài toán chiến lược và đạt được một số dấu ấn.

Thứ nhất, nghiên cứu phát triển, ứng dụng KHCN, gắn nhiệm vụ phát triển, ứng dụng KHCN với nhiệm vụ chính trị, mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội. Hiện tại, thành phố đang có 65 nhiệm vụ KHCN cấp thành phố đang thực hiện. Các nhiệm vụ tập trung nghiên cứu ứng dụng công nghệ mới vào nâng cao năng suất lao động, chất lượng sản phẩm, bảo vệ môi trường,  thích ứng với biến đổi khí hậu…

Thứ hai, thúc đẩy hoạt động KHCN và CĐS trong doanh nghiệp. Các chương trình, dự án hỗ trợ doanh nghiệp do Sở Khoa học và Công nghệ TP Cần Thơ thực hiện nhiều năm qua tạo động lực, khuyến khích doanh nghiệp đầu tư cho CĐS, đổi mới công nghệ, thiết bị, nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh.

Đến nay tốc độ đổi mới công nghệ, thiết bị của doanh nghiệp TP Cần Thơ đạt 13,07%. Tổng giá trị sản phẩm công nghệ cao, công nghệ trung bình so với tổng giá trị sản phẩm là 32,5%. 

Thứ ba, phát triển hoàn thiện hệ sinh thái khởi nghiệp ĐMST, khởi nghiệp sáng tạo TP Cần Thơ kết nối với các hệ sinh thái khu vực và cả nước. TP Cần Thơ đã triển khai hiệu quả và đạt nhiều kết quả nổi bật, mang tính dẫn dắt cho cả vùng, tiêu biểu như chuỗi sự kiện thường niên Diễn đàn KN và ĐMST vùng ĐBSCL, Ngày hội Khởi nghiệp và ĐMST, Tuần lễ KHCN, ĐMST và CĐS… Trong đó, Trung tâm Khởi nghiệp và ĐMST TP Cần Thơ được định vị trở thành hạt nhân dẫn dắt hệ sinh thái ĐMST, khởi nghiệp sáng tạo mang tầm khu vực và vùng.

Lãnh đạo thành phố tham quan triển lãm trưng bày tại Tuần lễ KHCN, ĐMST và CĐS năm 2025.

Thứ tư, tập trung CĐS và phát triển đô thị thông minh để nâng cao hiệu quả hoạt động, tăng khả năng cạnh tranh, tạo ra giá trị mới. Về hạ tầng số, hiện 100% cơ quan, đơn vị kết nối mạng chuyên dùng, bảo đảm liên thông dữ liệu an toàn; kho dữ liệu dùng chung kết nối, chia sẻ dữ liệu đa lĩnh vực; cổng dữ liệu mở công bố hơn 600 tập dữ liệu, phục vụ khai thác, tái sử dụng, góp phần nâng cao minh bạch và thúc đẩy ĐMST. Thành phố đẩy mạnh triển khai các dịch vụ thanh toán không dùng tiền mặt; phát triển và vận hành ứng dụng “Can Tho Smart” tích hợp các dịch vụ số phục vụ người dân và doanh nghiệp, góp phần xây dựng xã hội số toàn diện, hiện đại.

Thứ năm, thực hiện vai trò tiên phong, kết nối và lan tỏa vùng. Thành phố tiếp tục tăng cường hợp tác, liên kết hoạt động KHCN và ĐMST với các địa phương trong vùng ĐBSCL trên cơ sở phát huy lợi thế cạnh tranh của mỗi tỉnh và toàn vùng. Tăng cường kết nối, tương tác giữa viện, trường, doanh nghiệp; thúc đẩy hoạt động ĐMST trong khu vực công và khu vực tư nhằm xây dựng và phát triển hệ sinh thái ĐMST, khởi nghiệp sáng tạo giữ vai trò dẫn dắt vùng ĐBSCL, gắn với triển khai Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị.

Vươn lên thành cực tăng trưởng chiến lược quốc gia

Phấn đấu đưa thành phố trở thành một cực tăng trưởng của quốc gia, thời gian tới, thành phố tiếp tục triển khai đồng bộ các nhóm nhiệm vụ, giải pháp:

Thứ nhất, bảo đảm các nguyên tắc triển khai minh bạch, hiệu quả, gắn với dữ liệu và chính sách ưu đãi hiện hành. Theo đó, thành phố chuẩn hóa quy trình xây dựng, phê duyệt, triển khai, đánh giá nhiệm vụ KHCN, ĐMST và CĐS theo hướng số hóa, công khai và đồng bộ; xây dựng cơ sở dữ liệu tích hợp về công nghệ, doanh nghiệp KHCN, tổ chức trung gian, tài sản trí tuệ, chuyên gia, sáng kiến... Triển khai đồng bộ các chính sách ưu đãi hiện hành theo quy định của pháp luật, gồm: chính sách thuế, tín dụng, đất đai, hỗ trợ doanh nghiệp KHCN, khởi nghiệp ĐMST...

Thứ hai, đưa KHCN, ĐMST và CĐS trở thành động lực chính của tăng trưởng kinh tế địa phương. Theo đó, thành phố tiếp tục tích hợp KHCN, ĐMST và CĐS vào chiến lược, quy hoạch và kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, kế hoạch đầu tư công trung hạn, chương trình CĐS của thành phố. Bố trí ngân sách tối thiểu 3% ngân sách cho KHCN, nâng dần lên 2% GDP trong 5 năm tới và có cơ chế phối hợp thực thi.

Hoạt động nghiên cứu KHCN tại Trung tâm Ứng dụng tiến bộ khoa học và công nghệ Cần Thơ.

Thứ ba, tăng tỷ trọng đóng góp của KHCN, ĐMST và CĐS vào GRDP và nâng cao năng lực ĐMST. Thành phố sẽ tăng cường cơ chế đặt hàng nhiệm vụ KHCN, ĐMST và CĐS gắn với nhu cầu thực tiễn; phân bổ ngân sách KHCN theo đầu ra, có địa chỉ ứng dụng, cam kết kết quả và tổ chức hậu kiểm thay cho tiền kiểm. Đồng thời, xây dựng hệ thống chỉ số đo lường hiệu quả đầu tư, tích hợp vào nền tảng quản lý số hóa, kết nối với hệ thống dữ liệu quốc gia…

Thứ tư, thúc đẩy các giải pháp đột phá mang tính chuyển đổi. Thành phố ưu tiên ngân sách KHCN cho đầu tư hạ tầng KHCN và hạ tầng số; thực hiện hiệu quả các đề án, dự án như Xây dựng TP Cần Thơ phát triển thành đô thị thông minh, xây dựng Khu Công nghệ số, Khu công nghệ thông tin tập trung…; chủ động lựa chọn thí điểm cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) để thúc đẩy ứng dụng các mô hình kinh doanh mới, công nghệ mới.

Thứ năm, phát triển, trọng dụng nhân lực chất lượng cao, nhân tài đáp ứng yêu cầu phát triển KHCN, ĐMST và CĐS. Đặc biệt là đội ngũ cán bộ quản lý, doanh nghiệp, tổ chức KHCN có khả năng làm chủ công nghệ, triển khai dự án và dẫn dắt hoạt động ĐMST tại địa phương.

Việc triển khai một cách đồng bộ, hiệu quả các nhiệm vụ, giải pháp vừa nêu sẽ tạo nên những đột phá, phát huy vai trò tiên phong kiến tạo mô hình phát triển mới dựa trên KHCN, ĐMST và CĐS, từng  bước đưa Cần Thơ trở thành một cực tăng trưởng của quốc gia.

Bài, ảnh: MỸ THANH