Một buổi sáng trung tuần tháng 3, dưới tán lá xanh mướt của vườn sầu riêng, anh Võ Văn Tuấn tỉ mỉ kiểm tra từng gốc cây sầu riêng đang bước vào giai đoạn nuôi trái. Với anh, khu vườn rộng khoảng 4.000m² không chỉ là nguồn thu nhập chính của gia đình, mà còn là thành quả của nhiều năm nỗ lực tìm tòi, học hỏi và thay đổi tư duy sản xuất.

Anh Võ Văn Tuấn ở xã Phong Điền giới thiệu trái sầu riêng được hơn 30 ngày tuổi.
Anh Tuấn chia sẻ: “Trước đây, diện tích đất này chủ yếu canh tác lúa, nhưng hiệu quả kinh tế mang lại không cao, thu nhập bấp bênh, phụ thuộc nhiều vào thời tiết và giá cả thị trường. Nhận thấy nhu cầu tiêu thụ các loại trái cây đặc sản, nhất là sầu riêng ngày càng tăng, tôi bắt đầu tìm hiểu và quyết định chuyển hướng sản xuất. Năm 2019, tôi cải tạo toàn bộ diện tích đất lúa để lên liếp trồng sầu riêng giống Ri6 và Monthong. Lúc đầu cũng lo lắm, vì vốn đầu tư lớn, lại chưa có nhiều kinh nghiệm. Nhưng nghĩ nếu không mạnh dạn thay đổi thì khó cải thiện được thu nhập”.
Để khu vườn sầu riêng phát triển xanh tốt, ngay từ những ngày đầu anh Tuấn chủ động tham gia các lớp tập huấn kỹ thuật do ngành Nông nghiệp tổ chức; đồng thời tham quan, học hỏi kinh nghiệm từ các nhà vườn trồng sầu riêng thành công trong và ngoài địa phương. Qua đó, anh từng bước nắm vững quy trình chăm sóc, xử lý ra hoa và phòng trừ sâu bệnh cho cây.
Theo anh Tuấn, sầu riêng là loại cây trồng đòi hỏi sự chăm sóc tỉ mỉ và đúng kỹ thuật, từ khâu tỉa bông, tuyển trái đến quản lý nước, bón phân đều phải thực hiện cẩn thận để cây không bị suy và trái phát triển đồng đều. Đặc biệt, sầu riêng là cây khá “nhạy cảm” nên người trồng phải thường xuyên theo dõi, chăm sóc cho phù hợp với từng thời điểm sinh trưởng của cây. Nếu làm đúng kỹ thuật thì cây mới khỏe, trái mới đẹp và đạt chất lượng cao.
Không chỉ dừng lại đó, anh Tuấn còn kiên trì áp dụng phương pháp canh tác theo hướng sinh học, ưu tiên sử dụng phân hữu cơ cùng các chế phẩm sinh học để cải tạo đất và tăng sức đề kháng tự nhiên cho cây. Việc hạn chế sử dụng thuốc bảo vệ thực vật và phân hóa học không chỉ giúp giảm chi phí sản xuất, mà còn góp phần tạo ra trái sầu riêng có chất lượng, an toàn... Nhờ áp dụng đồng bộ các giải pháp kỹ thuật nên vườn sầu riêng của gia đình anh Tuấn phát triển tốt, ít sâu bệnh, đạt năng suất và chất lượng trái ngày càng ổn định. Những trái sầu riêng của vườn anh Tuấn sau khi thu hoạch có hình dáng tròn đều, vỏ mỏng, cơm vàng, hạt lép và vị béo thơm đặc trưng nên được doanh nghiệp cũng như thương lái rất ưa chuộng.
Theo anh Tuấn, trồng sầu riêng sạch tuy vất vả, nhưng bù lại giá bán thường cao hơn so với sản phẩm canh tác thông thường. Quan trọng nhất là mình làm ra trái cây an toàn, người tiêu dùng ăn thấy ngon và yên tâm. Hiện vườn sầu riêng của gia đình anh Tuấn có hơn 70 gốc sầu riêng Ri6 và Monthong được 7 tuổi đang chuẩn bị bước vào vụ thu hoạch mùa thứ 4. Năm 2025, gia đình anh Tuấn thu hoạch trên 8 tấn trái sầu riêng, bán với giá 50.000 đồng/kg, mang lại nguồn thu nhập hơn 400 triệu đồng; dự kiến tháng 3 âm lịch này, sản lượng thu hoạch sẽ đạt khoảng 10 tấn trái, ước thu nhập trên 500 triệu đồng.
So với canh tác lúa trước đây, mức thu nhập này cao hơn nhiều lần, giúp đời sống gia đình anh Tuấn ngày càng ổn định và khá giả hơn. “Trồng lúa trước kia thu nhập thấp, mỗi năm tích lũy không được bao nhiêu. Nhờ chuyển sang trồng sầu riêng mà kinh tế gia đình cải thiện rõ rệt,” anh Tuấn cho biết.
Không chỉ phát triển kinh tế gia đình, anh Võ Văn Tuấn còn tham gia vào Hợp tác xã Trường Trung A để chia sẻ kinh nghiệm sản xuất với các thành viên khác. Mô hình trồng sầu riêng của anh cũng trở thành điểm tham quan, học hỏi của nhiều nông dân trong vùng.
Ông Lý Văn Tịnh, Giám đốc Hợp tác xã Trường Trung A, xã Phong Điền, nhận định: Mô hình trồng sầu riêng của anh Tuấn là minh chứng rõ nét cho hiệu quả của việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng, gắn với ứng dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất. Vì khi nông dân mạnh dạn thay đổi tư duy sản xuất, áp dụng các tiến bộ kỹ thuật và tuân thủ quy trình canh tác an toàn, giá trị kinh tế từ đất nông nghiệp sẽ được nâng lên đáng kể.
Những mô hình chuyển đổi canh tác hiệu quả như của anh Tuấn không chỉ giúp nâng cao thu nhập cho nhà nông, mà còn góp phần khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế của vùng đất Phong Điền, từng bước hình thành vùng chuyên canh trái cây chất lượng cao, phục vụ thị trường trong nước và xuất khẩu.
Bài, ảnh: MỸ HOA