Trí tuệ nhân tạo (AI) đang định hình lại bối cảnh kinh doanh toàn cầu. Ứng dụng AI trở thành xu thế tất yếu và là động lực quan trọng để các doanh nghiệp ĐBSCL nâng cao năng lực cạnh tranh trong bối cảnh hội nhập sâu rộng. Thực tế cho thấy, doanh nghiệp ĐBSCL đang ở giai đoạn đầu trong ứng dụng AI vào sản xuất, kinh doanh và đối mặt với thách thức lớn về nguồn lực, hạ tầng dữ liệu, chi phí đầu tư ban đầu, bảo mật dữ liệu...
Ứng dụng AI ở mức cơ bản
Ông Trương Hoàng Khải, Chủ tịch Hội đồng quản trị, Giám đốc Công ty CP Công nghệ Katec, cho biết: “Là doanh nghiệp khoa học và công nghệ (KH&CN), Katec hỗ trợ các doanh nghiệp làm quen và áp dụng AI vào công việc hằng ngày, góp phần thúc đẩy chuyển đổi số tại Cần Thơ và ĐBSCL. Nhiều khóa tập huấn về AI do Katec phối hợp với Hiệp hội doanh nghiệp TP Cần Thơ tổ chức thu hút hơn 180 doanh nghiệp tham gia. Qua đó cho thấy, hầu hết lãnh đạo doanh nghiệp đều quan tâm và nhận thấy tiềm năng của AI. Tuy nhiên, ứng dụng AI trong thực tế còn ở mức cơ bản, chủ yếu sử dụng công cụ sẵn có cho marketing, chatbot hỗ trợ khách hàng”.
Đồng quan điểm trên, TS Lương Nguyễn Duy Thông, Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh Đồng Tháp, Viện trưởng Viện Khoa học ứng dụng và Phát triển nhân lực nhận định, ứng dụng AI là xu thế tất yếu và là động lực quan trọng để doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh trong bối cảnh hội nhập sâu rộng. Song, thực trạng ứng dụng AI trong doanh nghiệp Đồng Tháp đang ở giai đoạn đầu và đang đối mặt với thách thức về nguồn lực và hạ tầng dữ liệu cũng như chi phí đầu tư ban đầu.

Ứng dụng AI, robot được sử dụng phổ biến tại các dây chuyền sản xuất ở Nhà máy Sữa Cần Thơ, Công ty CP Sữa Việt Nam (Vinamilk).
Ở góc độ cơ quan quản lý nhà nước, ông Lê Hồng Anh, Phó Trưởng Phòng Chuyển đổi số, Sở KH&CN TP Cần Thơ, cho biết: AI được tích hợp vào các hệ thống quan trọng như Trung tâm Giám sát, điều hành thông minh, Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính thành phố, ứng dụng Can Tho Smart. Một số ngành, lĩnh vực cũng bắt đầu triển khai ứng dụng AI như du lịch, nông nghiệp, an ninh trật tự, giao thông, giáo dục và y tế. Ngoài ra, thành phố cũng đã triển khai 9 đề tài, dự án liên quan đến AI.
Theo ông Lê Hồng Anh, dù đạt được những kết quả ban đầu, công tác phát triển và ứng dụng AI tại thành phố thời gian qua vẫn còn một số khó khăn, thách thức như văn bản quy phạm pháp luật và hành lang pháp lý cho việc quản lý và phát triển AI chưa được hoàn thiện đồng bộ. Các doanh nghiệp đặc biệt là doanh nghiệp vừa và nhỏ trên địa bàn chưa thực sự sẵn sàng chuyển đổi công nghệ, ứng dụng AI vào sản xuất kinh doanh…
Kiến tạo môi trường thuận lợi
Theo bà Võ Thị Thu Hương, Phó Giám đốc Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam chi nhánh ĐBSCL, bên cạnh những khó khăn, cản ngại, ứng dụng AI trong sản xuất, kinh doanh tại doanh nghiệp vẫn có những thuận lợi. Những cải cách mạnh mẽ về Luật Doanh nghiệp, cùng nguyên tắc “doanh nghiệp được làm những gì pháp luật không cấm” và hạ tầng số ngày càng hoàn thiện đã tạo cơ hội để doanh nghiệp tiếp cận và khai thác AI. Các doanh nghiệp KH&CN được hưởng ưu đãi thuế, tiếp cận đất đai, tạo cơ hội tăng trưởng và thúc đẩy khởi nghiệp ứng dụng AI. Bên cạnh đó, các trung tâm trọng tài quốc tế thường tổ chức hội thảo miễn phí hoặc phí thấp, hỗ trợ tuân thủ và quản trị doanh nghiệp cho doanh nghiệp nhỏ và vừa trong bối cảnh AI tham gia rộng khắp các lĩnh vực.
Nhiều ý kiến cho rằng, để khai thác hiệu quả tiềm năng AI, doanh nghiệp cần xây dựng chiến lược triển khai toàn diện, kết hợp nâng cấp hạ tầng dữ liệu, đào tạo nhân lực và quản trị thay đổi, từng bước đưa AI trở thành công cụ then chốt nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển bền vững.
TS Lương Nguyễn Duy Thông đề xuất Nhà nước cần ban hành tiêu chuẩn chung về định dạng, cách thức thu thập dữ liệu để tạo ra nguồn dữ liệu sạch, đồng nhất cho AI; thiết lập kho dữ liệu mở miễn phí để các doanh nghiệp và startup có thể truy cập và phát triển mô hình AI. Đối với nguồn nhân lực, nhiều ý kiến đề xuất tổ chức các khóa đào tạo, bồi dưỡng về AI và khoa học dữ liệu cơ bản cho đội ngũ quản lý và kỹ thuật viên của doanh nghiệp; thúc đẩy mô hình hợp tác giữa “Nhà nước - Doanh nghiệp - Trường đại học” để đảm bảo các giải pháp AI được phát triển dựa trên nhu cầu thực tế của thị trường và có cơ sở khoa học vững chắc.
Ông Lê Hồng Anh cho biết: TP Cần Thơ đang kiến tạo môi trường thuận lợi để tăng cường kết nối giữa Nhà nước, doanh nghiệp, viện nghiên cứu, trường đại học và cộng đồng, trong đó AI được xem là công cụ quan trọng thúc đẩy đổi mới sáng tạo, nâng cao năng lực quản trị và phục vụ người dân. Thành phố đang khẩn trương ban hành kế hoạch phát triển và ứng dụng AI trên địa bàn TP Cần Thơ đến năm 2030, làm cơ sở pháp lý cao nhất cho triển khai. Song song đó, hoàn thiện các cơ chế, chính sách ưu đãi vượt trội để thu hút các doanh nghiệp AI, đồng thời cho phép thử nghiệm (sandbox) các giải pháp AI mới, đột phá.
Theo ông Lê Hồng Anh, để tạo nguồn lực tài chính, thành phố sẽ xúc tiến thành lập Quỹ phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo TP Cần Thơ và kêu gọi các Quỹ đầu tư mạo hiểm rót vốn vào lĩnh vực AI. Đặc biệt, một Tổ liên ngành chuyên trách về phân tích dữ liệu và ứng dụng AI sẽ được thành lập để điều phối và triển khai xuyên suốt.
Bài, ảnh: MỸ THANH