Trở lại vùng có đông đồng bào dân tộc Khmer sinh sống ở các xã: Tân Hiệp, Long Hiệp, Ngọc Biên, Hàm Giang (huyện Trà Cú), Long Sơn (huyện Cầu Ngang), Phú Cần (huyện Tiểu Cần) dịp Tết, đ iều thật sự ngỡ ngàng là diện mạo nông thôn nơi đây không ngừng thay da, đổi thịt bởi hàng loạt các công trình phúc lợi như đường, điện, trường, trạm y tế, hệ thống thuỷ lợi… được đầy tư xây dựng. Kinh tế - xã hội phát triển, đời sống vật chất, tinh thần người dân được nâng lên rõ nét.

Trong căn nhà khang trang vừa mới xây xong trị giá gần 400 triệu đồng, ông Thạch Phênh, ấp Cầu Tre, xã Phú Cần (huyện Tiểu Cần) phấn chấn nói: Trước đây, cuộc sống của bà con Khmer nơi đây chật vật lắm, năng suất lúa chỉ đạt khoảng 3 - 4 tấn/ha; lo cái ăn cái mặc còn không xuể nói chi tới chuyện xây nhà. Nhờ nhà nước đầu tư xây dựng hệ thống kênh bê tông nổi, Công ty cổ phần Bảo vệ thực vật An Giang (AGPPS) phối hợp với Viện Bảo vệ thực vật cùng các ngành chức năng tỉnh Trà Vinh triển khai mô hình liên kết bốn nhà “Cùng nông dân ra đồng”…, năng suất hơn 2 ha đất trồng lúa của gia đình ông luôn đạt từ 8 tấn/ha/vụ trở lên…

Bí thư Chi bộ ấp Cầu Tre, Thạch Sa Mol cho biết: Cầu Tre có 473 hộ dân, với 3.326 nhân khẩu; trong đó, có 98% là đồng bào dân tộc Khmer. Khu vực này được liệt vào vùng đất khó, do đất triền giồng, gò cao, sản xuất chủ yếu dựa vào nguồn nước trời nên hàng năm chỉ sản xuất được 1 vụ lúa mùa vào mùa mưa, năng suất bấp bênh, đời sống người dân trong vùng phần lớn gặp khó khăn… Từ khi ngành Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn tỉnh Trà Vinh đầu tư 8 tỷ đồng từ nguồn vốn Chương trình 135 của Chính phủ xây dựng hệ thống kênh bê tông nổi và hoàn thành đưa vào sử dụng vào đầu năm 2007, nơi đây được chọn xây dựng mô hình điểm “Cùng nông dân ra đồng" trong "Liên kết giữa 4 nhà" để sản xuất lúa chất lượng cao. Kể từ đó, qua các vụ lúa năng suất cứ tăng dần, hiện đạt 7 - 8 tấn/ha/vụ, có hộ tới 9 - 10 tấn/ha/vụ; tính bình quân nông dân thu lãi 40 - 50 triệu đồng/ha/năm từ trồng lúa. Cái nghèo, cái đói bây giờ đã lùi xa, toàn ấp chỉ còn 44 hộ nghèo (chiếm 8%); nhà xây hiện có 318 căn, hầu hết các gia đình đều có xe gắn máy.

Là tỉnh ven biển vùng đồng bằng sông Cửu Long, Trà Vinh có số dân hơn 1 triệu người; trong đó, đồng bào dân tộc Khmer chiếm khoảng 30%. Ngay từ đầu mới tái lập tỉnh (tháng 5/1992), Tỉnh uỷ Trà Vinh đã ban hành các nghị quyết nhằm tiếp tục phát triển toàn diện vùng đồng bào dân tộc Khmer. Đảng bộ và chính quyền Trà Vinh luôn quan tâm và có nhiều nỗ lực đưa chính sách dân tộc đi vào cuộc sống. Riêng trong năm 2012, thực hiện Quyết định 32/TTg của Thủ tướng Chính phủ, Trà Vinh được phân bổ hơn 14,3 tỷ đồng hỗ trợ các hộ đặc biệt khó khăn phát triển kinh tế; 26.442 hộ nghèo được hỗ trợ nhà ở theo Quyết định 167/TTg (đến nay có hơn 40.000 hộ nghèo được hỗ trợ nhà ở)… Ngoài ra, còn có hàng ngàn hộ khác được hỗ trợ đất ở, đất sản xuất, đào tạo nghề… Cộng với sự tự lực vươn lên, không trông chờ ỷ lại vào nhà nước, năm 2012 Trà Vinh giảm 4% tỷ lệ hộ Khmer nghèo, nhiều hộ nghèo trước đây nay trở nên khá giả.

Trà Vinh cũng đã hoàn thành giai đoạn I Dự án cung cấp điện cho hơn 18.900 hộ dân ở vùng sâu, vùng đồng bào dân tộc Khmer thuộc 83 xã, của 7 huyện trong tỉnh. Dự án có tổng nguồn vốn đầu tư 228 tỷ đồng; trong đó, vốn ngân sách Nhà nước cấp 85% (thông qua vay vốn ADB), vốn của Tổng Công ty Điện lực miền Nam là 15%. Năm 2013, Trà Vinh tiếp tục triển khai giai đoạn II Dự án cấp điện cho các hộ dân ở vùng sâu, vùng đồng bào dân tộc Khmer hiện chưa có điện sử dụng. Tổng nguồn vốn do Trung ương đầu tư khoảng 126 tỷ đồng; trong đó, đầu tư xây dựng gần 62 km đường dây trung thế, trên 257 km đường dây hạ thế, lắp đặt 154 trạm biến thế có tổng công suất 2.710 KVA, kéo điện nhánh vào nhà và lắp đặt côngtơ cung cấp điện cho gần 8.200 hộ dân ở vùng sâu, vùng đồng bào dân tộc Khmer. Dự án khi hoàn thành giai đoạn II sẽ nâng tỷ lệ hộ Khmer được sử dụng điện từ trên 92% hiện nay tăng lên xấp xỉ 96% ...

Với truyền thống đoàn kết gắn bó lâu đời giữa các dân tộc Kinh - Khmer - Hoa cùng với nỗ lực của các cấp uỷ Đảng, chính quyền trong việc đưa chính sách dân tộc của Đảng và Nhà nước đi vào cuộc sống, vào dịp Tết Nguyên đán hàng năm, đồng bào Khmer sinh sống ở Trà Vinh luôn có thêm nhiều niềm vui mới, đời sống vật chất, tinh thần được nâng lên rõ rệt./.

Huy Hoàng (TTXVN