Kỳ 2: Nối những bờ vui

Thấm thoát đã 5 năm 7 tháng kể từ ngày diễn ra lễ khởi công xây dựng cầu Cần Thơ, chiếc cầu dây văng dài nhất Đông Nam Á, giấc mơ nối liền đôi bờ sông Hậu đã thành hiện thực. Chỉ vài hôm nữa thôi, dòng người, xe đầu tiên sẽ lưu thông trên chiếc cầu mơ ước này và nó không chỉ đánh dấu mốc thời gian về sự đổi thay, phát triển sôi động của hai địa phương Cần Thơ và Vĩnh Long nói riêng, mà còn là cơ hội đánh thức tiềm năng dồi dào của cả khu vực Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL). Chính thời điểm này, hàng ngàn trái tim người dân sống 2 bên bờ sông Hậu và cả vùng ĐBSCL trỗi dậy biết bao nỗi niềm...

* Thỏa lòng mong đợi

Chiều xuống, bên bờ Cần Thơ, từng đoàn người, nhiều lứa tuổi với nhiều phương thức di chuyển khác nhau: đi bộ, xe đạp, xe gắn máy, ô tô... náo nức hướng về đường dẫn cầu Cần Thơ. Nét mặt ai cũng rạng rỡ, dù chỉ mới được ngắm một phần vẻ đẹp hùng vĩ của chiếc cầu Cần Thơ. Bạn Phan Thị Trúc Giang, sinh viên khóa 31 Trường Đại học Y Dược Cần Thơ cũng như nhiều bạn trẻ thường có mặt ở dốc cầu Cần Thơ lúc hoàng hôn, ngắm mặt trời lặn, đón những làn gió mát, trong lành từ sông Hậu. Trúc Giang nói: “Tôi rất háo hức chờ đợi ngày khánh thành cầu Cần Thơ. Quê tôi ở Tiền Giang, hôm khánh thành cầu Mỹ Thuận, tôi không tham dự được, nay khánh thành cầu Cần Thơ, tôi nhất định có mặt...”. Nhóm bạn học của Trúc Giang, người quê Kiên Giang, người Bạc Liêu, Cà Mau,... cùng say sưa trước viễn cảnh mai này những chuyến xe bon bon từ vùng đất cuối trời Tổ quốc đưa các hàng mặt nông, thủy, hải sản vùng đồng bằng đi xa hơn, nhanh hơn, giảm chi phí, tăng lợi nhuận. Giao thương thuận lợi, mở ra nhiều cơ hội đầu tư cho các doanh nghiệp, bà con đồng bằng được hưởng lợi từ các dịch vụ tốt hơn, trí thức trẻ góp sức cống hiến nhiều hơn, nhiều định hướng làm ăn mới mở ra ,...

Chiều xuống, những đoàn người với nhiều lứa tuổi khác nhau lần lượt hướng về dốc cầu Cần Thơ mỗi lúc thêm đông. Ảnh: MỸ TÚ.

Thời khắc lịch sử cận kề, hơn ai hết, chính những người dân địa phương, ngày ngày theo dõi, nhìn ngắm sự nên vóc nên hình của chiếc cầu mơ ước này, trong đó có các bậc cao niên, đã cảm nhận một cách trọn vẹn, sâu sắc nhất những đổi thay trên quê hương mình. Bà Phạm Hồng Mỹ, ngoài 70 tuổi, ngụ khu vực 11, phường Hưng Phú, quận Cái Răng, tâm sự: “Chỉ vài ngày tới, cầu Cần Thơ thông xe, tâm trạng tôi rất vui sướng, phấn khởi. Tôi vốn cao huyết áp, đã cấp cứu ở bệnh viện nhiều lần, có lúc sợ mình không có cơ hội chứng kiến ngày khánh thành cầu Cần Thơ, nhiều đêm thức giấc, lòng nôn nao không ngủ lại được. Nhưng giờ tôi biết mình chờ đợi được”. Để có thể ngồi xe cho con cháu chở qua chiếc cầu dây văng được coi là dài nhất Đông Nam Á, thỏa lòng mong đợi bao ngày, bà Hồng Mỹ tự nhủ mỗi sáng phải cố gắng tập thể dục để tự nâng cao sức khỏe.

Từ một vùng đất sản xuất nông nghiệp, nhà cửa thưa thớt của vài năm trước, giờ mọc lên công trình mang tầm vóc quốc gia, đem lại niềm tự hào và là cơ hội phát triển mới cho người dân địa phương. Trong đó, có cả những hộ dân có đất bị giải tỏa để xây dựng công trình. Ngồi trong quán nước giải khát của con trai mình, nhìn lên cầu Cái Tắc (công trình nằm trên trục đường dẫn cầu Cần Thơ), ông Nguyễn Văn Trước, 71 tuổi, ngụ khu vực 11, phường Hưng Phú, quận Cái Răng, bộc bạch: “Trước đây, ông cha mình từng mơ ước có chiếc cầu bắc qua sông Hậu. Tuy gia đình bị mất đi một số lớn đất sản xuất phục vụ xây cầu, nhưng tôi cho đó như một đóng góp nho nhỏ để ước mơ của ông cha thành hiện thực. Tôi hãnh diện khi thấy chiếc cầu hoàn thành, bản thân tôi, con cháu tôi được hưởng thành quả của đất nước”.

* Bước chuyển mới

Sau khi nhận tiền đền bù đất bị giải tỏa, nhiều hộ dân đã thực hiện chuyển đổi cơ cấu kinh tế phù hợp. Dọc theo hai bên đường dẫn cầu Cần Thơ, xuất hiện nhiều panô quảng cáo và nhiều cơ sở dịch vụ, quán ăn, quán giải khát khang trang do người dân địa phương mở ra hoặc của các nhà kinh doanh đến từ nhiều địa phương lân cận. Điều này tạo nét đổi thay rõ rệt cho bộ mặt của vùng đất cửa ngỏ TP Cần Thơ và tỉnh Vĩnh Long. Bà Nguyễn Hồng Lạc, chủ quán cà phê Phương Trúc, ở khu vực 1, phường Hưng Thạnh, quận Cái Răng (TP Cần Thơ), cho biết: “Trước đây gia đình tôi thu nhập chủ yếu nhờ ruộng, rẫy và buôn bán nhỏ. Sau khi nhà, đất bị giải tỏa làm công trình đường dẫn cầu Cần Thơ, với số tiền đền bù được nhận, vợ chồng tôi xây lại nhà và mở quán giải khát ngay trên phần đất lòi ra mặt tiền, phục vụ cho công nhân công trình, thu nhập thời gian qua rất ổn định”. Là một phụ nữ quen tính toán giá phân bón, lúa giống, giờ bà Lạc càng nhạy bén hơn với tầm nhìn mới trong kinh doanh. Bà vạch kế hoạch, với thửa đất còn lại, mặt tiền 30m, sau khi cầu Cần Thơ khánh thành, các tuyến đường đều thông suốt, lưu lượng người, xe qua lại rất đông, gia đình bà sẽ mở thêm quán ăn, phục vụ nhiều món ăn gia đình, dân dã, giá phải chăng, chắc chắn thu hút đông khách; đồng thời, khai thác những khoảnh đất trống cho thuê đặt panô, bảng quảng cáo,... Không dự định mở quán ăn như bà Lạc, ông Võ Văn Có, ngụ ấp Đông Thuận, xã Đông Bình, huyện Bình Minh (tỉnh Vĩnh Long), mở tiệm bán phụ tùng và sửa xe gắn máy gần tuyến đường dẫn lên Cầu Cần Thơ thuộc xã Đông Bình. Ông Có chia sẻ: “Trước đây gia đình tôi ở gần trung tâm huyện Bình Minh nhưng nhà trong hẻm, thu nhập chủ yếu nhờ vào nghề chạy honda ôm của tôi, đời sống kinh tế khá chật vật. Sau khi công trình cầu Cần Thơ khởi công, đất cha vợ tôi ra mặt tiền, thấy vị trí nơi đây thuận tiện mua bán, làm ăn, ông cho một nền nhà, kêu tôi dời ra đây mở tiệm bán phụ tùng, sửa xe gắn máy. Nhờ bán hàng đúng giá, đảm bảo chất lượng, phục vụ tận tình, tiệm tôi luôn đông khách. Sau khi cầu Cần Thơ hoạt động, hy vọng việc kinh doanh của tôi càng thuận lợi hơn. Thêm nữa, con gái tôi đang học năm thứ 2 Đại học Cần Thơ, việc đi lại của cháu sẽ đỡ tốn kém, mất thời gian”.

Không chỉ xuất hiện những hàng quán mua bán nhỏ của người dân địa phương mà 2 bên đường dẫn cầu Cần Thơ rộn rịp hẳn lên với sự chuẩn bị gấp rút cho công đoạn hoàn thành các công trình nhà hàng, khách sạn, trạm xăng... Đón đầu cửa ngỏ hướng từ Sóc Trăng qua cầu Cần Thơ, ông Phạm Việt Đức, một cư dân Cần Thơ, quyết định mở Nhà hàng Mỹ Xuyên kết hợp du lịch sinh thái, phục vụ các món đặc sản Tây Nam bộ, sử dụng phần lớn thực phẩm, nguyên, vật liệu chế biến được nuôi trồng trong quy mô khuôn viên nhà hàng 12.000m2. Ông Đức phấn khởi cho biết: “Cầu Cần Thơ hoàn thành là niềm tự hào của người dân đồng bằng, nhất là những cư dân Cần Thơ như tôi. Mong muốn giới thiệu với du khách một số món đặc sản độc đáo của Nam bộ, của miền sông nước Cửu Long nên tôi quyết định mở nhà hàng này, dự định ngày 29-4-2010 khai trương. Tôi tin với vị trí và tiềm năng phát triển của Cần Thơ, việc kinh doanh sắp tới sẽ gặt hái nhiều thắng lợi”.

Ông Nguyễn Hữu Xuân, Chủ tịch UBND phường Hưng Phú, cho biết: “Đây là công trình quốc gia đầu tiên đi qua phường Hưng Phú. Hầu hết người dân trong khu quy hoạch đều hợp tác tích cực. Các hộ dân có đất sản xuất bị giải tỏa xây dựng công trình đều có hướng chuyển đổi cơ cấu kinh tế phù hợp, nhanh chóng ổn định cuộc sống. Vì Hưng Phú đã trở thành một trong những cửa ngỏ của TP Cần Thơ nên địa phương khuyến khích người dân phát triển các ngành nghề thương mại, dịch vụ phục vụ du lịch...”.

* Mỹ Hòa hôm nay

Trở lại xã Mỹ Hòa, huyện Bình Minh, tỉnh Vĩnh Long - nơi hàng chục gia đình phải gánh chịu nỗi đau, mất mát quá lớn trong ngày định mệnh 26-9-2007( toàn xã có 34 người chết trong sự cố sập nhịp dẫn cầu Cần Thơ), tuy vết thương lòng còn đó nhưng Mỹ Hòa hôm nay đã nhiều đổi khác. Hiện trường nơi xảy ra sự cố sập nhịp dẫn, với những vết tích của sự cố đau lòng, nay là những nhịp dẫn kiên cố, vững chãi, hiên ngang chờ đón những bước chân đầu tiên của người dân hai bên bờ sông Hậu trong ngày khánh thành. Những con đường sình lầy chạy qua các ấp của Mỹ Hòa trước đây, giờ đã bêtông hóa toàn bộ. Những mái nhà cây lá tạm bợ của các gia đình có người thân tử nạn, được thay bằng những “Mái ấm công đoàn” kiên cố do Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam và Bộ Giao thông Vận tải Việt Nam tài trợ kinh phí xây dựng.

Đến ấp Mỹ Hưng 1, nơi có số người chết và bị thương nhiều nhất của xã trong sự cố sập nhịp dẫn cầu Cần Thơ (17 người chết, 19 người bị thương), chúng tôi ghé thăm gia đình bà Nguyễn Thị Hường, mẹ của công nhân tử nạn Nguyễn Văn Hoàng. Không giấu niềm xúc động khi nhắc đến con nhưng ánh mắt bà đã dịu hẳn nỗi đau. Trong câu chuyện đan xen giữa quá khứ và hiện tại, bà Hường kể nhiều về dự định tương lai. Hơn 2 năm qua, vợ chồng bà có được chỗ ở mới khang trang, ấm cúng trong căn nhà do Liên đoàn Lao động Việt Nam và Bộ Giao thông Vận tải Việt Nam tài trợ xây cất. Anh Hoàng cũng có nơi thờ cúng trang trọng hơn. Ngoài ra, bà còn được hỗ trợ khoảng 300 triệu đồng gửi tiết kiệm, giúp chia sẻ một phần nỗi đau của gia đình. Bà nói: “Nếu con tôi còn sống, nó cũng mong chăm lo được cho cha mẹ như thế này! Vì thế dù buồn nhưng tôi nghĩ được sự quan tâm, chia sẻ của cộng đồng, gia đình phải cố gắng sống tốt hơn để thằng Hoàng an lòng...”. Hàng xóm của bà Hường, chị Nguyễn Thị Bé Sáu, đang sống cùng mẹ ruột, do anh Nguyễn Văn Tạo - chồng chị đã tử nạn - tâm sự: “Cầu Cần Thơ đã hoàn thành, sắp đưa vào sử dụng. Bản thân tôi rất vui, dù không quên ngày chồng mất. Tôi hy vọng mọi người hãy luôn nhớ đến những người đã nằm xuống cho chiếc cầu lịch sử này để sống tốt hơn, góp sức xây dựng quê mình giàu, đẹp hơn”. Ngoài căn nhà mới được hỗ trợ xây dựng, chị Bé Sáu còn được nhận 120 triệu đồng gởi ngân hàng và mua được 4.000 m2 đất ruộng từ số tiền giúp đỡ của các cá nhân, đơn vị hảo tâm. Nhờ đó, chị phần nào nhẹ bớt gánh nặng gia đình khi người chồng trụ cột đã mất. Con trai duy nhất của anh chị đang học lớp 8, được một mạnh thường quân hứa giúp đỡ để cháu học đến đại học. Nhắc đến đây, ánh mắt chị lấp lánh niềm vui, hy vọng.

Ngày khánh thành cầu Cần Thơ đã cận kề. Và khi bước đi trên chiếc cầu lịch sử này, chắc chắn người người đều tỏ lòng thương quí, tri ân về những công nhân đã ngã xuống, để chiếc cầu hôm nay vững chãi hơn, hiên ngang hơn, góp phần hoàn thành sứ mệnh vẻ vang nối liền đôi bờ sông Hậu, mở ra một vận hội mới, thúc đẩy sự phát triển nhanh, mạnh và bền vững cho cả vùng đồng bằng năng động này.

* Ký: MỸ TÚ