Bài 2: Không thể chậm trễ

Nhiều năm qua, thể thao Cần Thơ khá trầm lắng trên đấu trường quốc gia, khi nguồn VĐV được đào tạo tại địa phương dần qua thời đỉnh cao, còn lực lượng trẻ chưa kịp trưởng thành. Việc thực hiện thí điểm thu hút tài năng thể thao từ năm 2010 được xem là giải pháp cấp thiết nhằm mang lại thành tích cho thể thao Cần Thơ, nhưng chưa thể đáp ứng được sự kỳ vọng đưa Cần Thơ trở thành trung tâm thể thao của vùng ĐBSCL. Những giải pháp quyết liệt đã được đề ra.

Chậm là thua…

Việc thu hút tài năng thể thao được ví như cuộc đua nước rút và chiến thắng có thể vuột mất trong giây cuối cùng bởi sự chậm chân trong tích tắc. "Chậm chân" ở đây không chỉ là yếu tố người đến trước kẻ đến sau, mà còn ở vấn đề quy trình, thủ tục thực hiện hợp đồng, chế độ đãi ngộ… Nhiều HLV thể thao Cần Thơ lâu nay than rằng trong quá trình kiểm tra tuyển VĐV năng khiếu, phát hiện nhiều em có tố chất rất tốt, rất phù hợp. Tuy nhiên, quá trình làm thủ tục, hồ sơ tuyển chọn kéo dài- thường là suốt mùa hè qua cả tựu trường, khiến các bậc phụ huynh không an tâm, nên cho các em trở lại trường phổ thông thay vì vào trường năng khiếu thể thao.

Ông Paplo - Chuyên gia điền kinh người Ukraina là một trong các chuyên gia thể thao cấp cao đang phụ trách huấn luyện các tuyến VĐV Điền kinh Cần Thơ theo chính sách thu hút nhân tài của thể thao Cần Thơ. Ảnh: LAM TUYỀN

Việc thu hút tài năng thể thao thành tích cao càng khó gấp bội, bởi số lượng VĐV trưởng thành có thành tích ổn định không nhiều và họ thường thống trị nội dung thi đấu trong vài năm, thậm chí cả chục năm ở các cuộc tranh tài quốc gia. Ví như "nữ hoàng tốc độ" Vũ Thị Hương đã ngoài tuổi 30 mà vẫn không có đối thủ ở các giải Vô địch quốc gia và mới đây nhất là Đại hội Thể dục thể thao (TDTT) toàn quốc 2014. An Giang đã chiến thắng trong cuộc đua giành chữ ký của Vũ Thị Hương để thi đấu cho đơn vị này sau khi cô chia tay Thái Nguyên từ năm 2008. Đây là một "thương vụ" thành công của An Giang. Trong khi đó, Cần Thơ chỉ thực hiện thí điểm chính sách này từ năm 2010 trong quá trình chuẩn bị lực lượng cho Hội khỏe Phù Đổng toàn quốc 2012.

Chưa có chính sách thu hút nhân tài thể thao, cộng với các thủ tục nhiêu khê đã ảnh hưởng đến quá trình chuẩn bị lực lượng cho Đại hội TDTT toàn quốc 2014. Sau thành công với kết quả hạng Ba toàn đoàn tại Hội khỏe Phù Đổng toàn quốc 2012, ngành thể thao Cần Thơ được giao nhiệm vụ phải lọt vào tốp 10 tại Đại hội TDTT toàn quốc 2 năm sau đó. Với lực lượng quá mỏng, lớp kế cận từ Hội khỏe Phù Đổng chưa đủ sức tranh tài ở sân chơi quốc gia, ngành thể thao Cần Thơ xác định cần thu hút VĐV từ nơi khác. Ban đầu, chuyên gia Nguyễn Hồng Minh, nguyên Vụ trưởng Vụ thể thao thành tích cao Tổng cục TDTT, đề nghị Cần Thơ thuê hơn chục VĐV. Tuy nhiên, do những trở ngại về thủ tục, tài chính… nên chỉ có 8 VĐV đẳng cấp về đầu quân cho Cần Thơ và hệ quả là Cần Thơ phải rất vất vả để hoàn thành chỉ tiêu.

Cởi trói

Nhắc lại quá trình thực hiện việc thu hút tài năng thể thao, theo ông Lê Văn Cường, nguyên Giám đốc Sở Thể thao Cần Thơ (cũ), sau khi Quyết định số 2198/QD-TTg của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt Chiến lược phát triển TDTT Việt Nam đến năm 2020 được ban hành vào cuối năm 2010, Cần Thơ mới thật sự mạnh dạn tập trung xây dựng kế hoạch phát triển thể thao, mà cụ thể là tiến hành "Quy hoạch phát triển ngành TDTT TP Cần đến năm 2020, định hướng đến năm 2030". Trong đó, bên cạnh việc xây dựng lực lượng VĐV của địa phương, còn có kế hoạch thu hút nhân tài thể thao. Tuy nhiên, thời điểm đó, ngoại trừ bóng đá có thuê mướn VĐV, HLV bên ngoài, các môn thể thao thành tích cao chủ yếu là lực lượng VĐV "cây nhà lá vườn". Đến năm 2012, Cần Thơ mới bắt đầu thí điểm mời gọi các chuyên gia thể thao.

Trường Phổ thông Năng khiếu TDTT Cần Thơ kiểm tra tuyển sinh VĐV năng khiếu năm 2015, trên sân Cần Thơ. Ảnh: LAM TUYỀN

Sau thời gian thí điểm, nhiều khó khăn, vướng mắc đã được tháo gỡ. Ngày 9-7-2015, tại kỳ họp thứ 16 nhiệm kỳ 2011-2016, HĐND TP Cần Thơ khóa VIII thông qua Nghị quyết "Thực hiện thu hút nguồn nhân lực về thể thao thành tích cao, giai đoạn 2016 – 2020". Theo đó, tiêu chuẩn đối tượng thu hút là: VĐV từ 12- 28 tuổi đã đạt một trong các thành tích: HCV tại giải vô địch quốc gia, HCV tại Đại hội TDTT toàn quốc, đạt thành tích trong ba hạng đầu tại giải thể thao từ cấp khu vực Đông Nam Á hoặc tương đương trở lên; HLV đã từng huấn luyện VĐV đạt thành tích cao 1 trong 3 thành tích nêu trên; chuyên gia đã tốt nghiệp đại học trở lên, có kinh nghiệm ít nhất từ đủ 60 tháng trở lên trong công tác quản lý huấn luyện, từng là trưởng bộ môn thuộc Tổng cục TDTT hoặc chủ tịch, phó chủ tịch, tổng thư ký Liên đoàn thể thao cấp quốc gia. Chế độ đãi ngộ VĐV là 50 triệu đồng/ người/ lần và hỗ trợ 12 triệu đồng/ người/ tháng; HLV là 50 triệu đồng/ người/ lần và hỗ trợ 15 triệu đồng/ người/ tháng; chuyên gia là 30 triệu đồng/ người/ lần và hỗ trợ 15 triệu đồng/ người/ tháng, cùng với nhiều ưu đãi và trợ cấp đẳng cấp đối với VĐV, HLV khi thi đấu đoạt giải...

Ông Phạm Văn Luận, Phó Giám đốc Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch TP Cần Thơ, cho biết: "Ngành thể thao từng bước xây dựng và hoàn chỉnh hệ thống đào tạo tài năng, quy hoạch đào tạo lực lượng cán bộ quản lý, HLV, đồng thời tích cực thu hút nguồn nhân lực thể thao bên ngoài. Với chính sách hỗ trợ mới được ban hành, cơ sở vật chất phục vụ cho thể thao hiện nay đảm bảo về chuyên môn và nhiều công trình thể thao đang được đầu tư xây dựng, ngành thể thao cũng định hướng xây dựng các môn thể thao mang tính chiến lược mà mục tiêu trước mắt là đưa Cần Thơ trở thành trung tâm TDTT mạnh của vùng ĐBSCL và xa hơn là trở thành một trong những đơn vị mạnh của thể thao cả nước".

Với chính sách thu hút tài năng thể thao, Cần Thơ cho thấy quyết tâm hướng tới sự đổi thay cả về chất và lượng VĐV.

XUÂN – MINH

Bài cuối: Nhiều hứa hẹn