Kết quả Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI) năm 2013 do Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) và Cơ quan phát triển quốc tế Hoa Kỳ (USAID) vừa công bố, TP Cần Thơ đứng thứ 9 trong bảng xếp hạng PCI cả nước và đứng thứ 4 trong vùng ĐBSCL. So với kết quả PCI năm 2012, Cần Thơ tăng 5 bậc, về điểm số chỉ tăng 1,14 điểm so với năm 2012 (61,46/60,32 điểm). Đây là thứ hạng cao nhất của TP Cần Thơ kể từ năm 2007 đến nay trong thước đo PCI. Trong 10 chỉ số thành phần PCI năm 2013, chi phí không chính thức đạt điểm cao nhất với 7,84 điểm, tiếp đến là chỉ số cạnh tranh bình đẳng đạt 7,64 điểm và gia nhập thị trường đạt 7,38 điểm… Chứng tỏ chất lượng điều hành kinh tế của thành phố đã có nhiều cải thiện, sự năng động của lãnh đạo trong hỗ trợ, giải quyết khó khăn cho doanh nghiệp cũng được doanh nghiệp đánh giá cao. Tuy nhiên, môi trường đầu tư và môi trường kinh doanh của thành phố vẫn chưa đạt như sự kỳ vọng của doanh nghiệp. Trong đó, yếu tố khách quan là suy giảm kinh tế kéo dài từ năm 2008 đến nay cũng tác động rất lớn đến tăng trưởng, sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp; cơ sở hạ tầng của thành phố chưa đồng bộ cũng làm ảnh hưởng chi phí hoạt động của doanh nghiệp. Các chương trình xúc tiến đầu tư còn dàn trải, chung chung và chưa tạo điểm nhấn, bản sắc riêng nên chưa thu hút được nhiều doanh nghiệp tham gia.

Theo nhận định của VCCI và USAID, năm 2013 về chi phí gia nhập thị trường các tỉnh thành đều đạt điểm số khá cao do nỗ lực hỗ trợ doanh nghiệp thông qua cải cách hành chính về thủ tục đăng ký kinh doanh, giảm bớt yều cầu cấp phép và thiết lập cơ chế một cửa. Tuy nhiên, các sáng kiến này hiện đã trung hòa, các tỉnh thành cần nghiên cứu áp dụng phương thức hỗ trợ mới hơn. Ngoài ra, chỉ số thành phần về chi phí không chính thức (chủ yếu đo lường tham nhũng vặt) cũng được cải thiện đáng kể, chứng tỏ tham nhũng vặt giảm. PCI năm 2013 đưa thêm chỉ số thành phần cạnh tranh bình đẳng vào bảng trọng số, đây là thay đổi quan trọng trong cách tính PCI- đo lường ưu ái của chính quyền địa phương giữa doanh nghiệp nhà nước và khu vực kinh tế tư nhân. Vào thời điểm năm 2009 chỉ số này đã loại bỏ trong PCI, bởi doanh nghiệp nhà nước do địa phương quản lý không còn có vai trò áp đảo trong môi trường kinh doanh cấp tỉnh nữa, diễn biến này cũng cho biết sự chấm dứt tình trạng chính quyền địa phương ưu ái doanh nghiệp nhà nước. Năm 2013, PCI khảo sát tại 8.093 doanh nghiệp dân doanh cả nước và 1.069 doanh nghiệp FDI, có đến 31% cho biết việc các doanh nghiệp nhà nước được ưu ái trong tiếp cận đất đai, tín dụng và mua sắm công là một trở ngại lớn đối với khu vực dân doanh. Và 35% doanh nghiệp cho rằng doanh nghiệp nhà nước cổ phần hóa và doanh nghiệp thân quen với chính quyền địa phương được ưu ái nhất.

Thủ tướng Chính phủ đã ký ban hành Nghị quyết số 19/NQ-CP ngày 18-3-2014 về những nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Trong giai đoạn 2014-2015, tập trung cải thiện môi trường kinh doanh, cải cách thủ tục hành chính, giảm chi phí hành chính, công khai, minh bạch các quy trình, thủ tục và nâng cao trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước. Nghị quyết yêu cầu các bộ ngành và các địa phương chủ trì, phối hợp trong thực hiện cải thiện môi trường đầu tư, thu hút đầu tư; khuyến khích doanh nghiệp đổi mới công nghệ, nâng cao năng lực cạnh tranh. Các thủ tục liên quan đến đất đai, khởi sự doanh nghiệp phải được công khai, minh bạch và tháo gỡ kịp thời các vướng mắc cho doanh nghiệp… Cải thiện chất lượng điều hành kinh tế là yêu cầu tất yếu trong xu thế phát triển và hội nhập. Các tỉnh, thành cả nước trong đó có TP Cần Thơ đều có những chương trình hành động thiết thực, đặc biệt từ năm 2012 đến nay, các cuộc đối thoại và gặp gỡ giữa lãnh đạo thành phố với doanh nghiệp được tổ chức thường xuyên, nhiều vướng mắc của doanh nghiệp được xở gỡ. TP Cần Thơ cũng đang nỗ lực để có một môi trường kinh doanh tốt hơn.

Gia Bảo