(CT)- Đó là chủ đề của hội thảo do Ban Chỉ đạo Tây Nam bộ phối hợp với Trung tâm Phát triển Năng lượng xanh (GreenID) tổ chức tại TP Cần Thơ vào sáng 14-10. Hội thảo là một trong chuỗi hoạt động GreenID và các thành viên Liên minh năng lượng bền vững Việt Nam triển khai, đưa ý kiến của các bên có liên quan vào quá trình hiệu chỉnh Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia giai đoạn 2011 - 2020 có xét đến năm 2030 (Quy hoạch Điện VII) sát thực tế và có tính khả thi trong đáp ứng nhu cầu điện, đảm bảo phát triển bền vững và an ninh năng lượng quốc gia.

Ngày 21-7-2011, Thủ tướng Chính phủ ký Quyết định số 1208/QĐ-TTg về việc phê duyệt Quy hoạch Điện VII. Tuy nhiên, giai đoạn 2011-2013, nhu cầu điện thương phẩm toàn quốc chỉ đạt khoảng 89% so với dự kiến trong Quy hoạch điện VII. Theo dự báo của Viện Năng lượng, tốc độ tăng trưởng điện thương phẩm cả giai đoạn 2011-2015 chỉ đạt 10,3%/năm, giảm 4% so với kế hoạch ban đầu. Sản lượng điện thương phẩm và tăng trưởng phụ tải năm 2011-2013 giảm so với quy hoạch, song việc triển khai các dự án điện vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu sử dụng. Tiến độ khởi công và xây dựng các nguồn điện ở miền Nam khá chậm so với quy hoạch. Việc thực hiện lưới điện truyền tải cũng chỉ đạt dưới 50% khối lượng quy hoạch cho cả giai đoạn 2011-2015. Do việc xây dựng nguồn - lưới điện chậm trễ so với mức quy hoạch nên trong các năm vừa qua, vào thời điểm tháng nắng nóng cao điểm, nhiều công trình đường dây, trạm biến áp vận hành đầy và quá tải…

Tại hội thảo, nhiều ý kiến cho rằng, nhu cầu năng lượng phục vụ phát triển kinh tế - xã hội ở vùng ĐBSCL và cả nước là rất lớn. Tuy nhiên, thủy điện lớn sẽ khai thác hết trong thập kỷ này; nguồn năng lượng tái tạo (gió, mặt trời…) còn tiềm năng nhưng thiếu công nghệ và vốn để đầu tư khai thác. ĐBSCL và cả nước phải dựa vào nguồn năng lượng hóa thạch (than, dầu, khí..) để phát triển điện năng. Nhưng, nguồn năng lượng hóa thạch trong nước có trữ lượng giới hạn và phải nhập khẩu than cho phát điện. Đồng thời, sử dụng quá nhiều nguồn năng lượng hóa thạch vào phát triển năng lượng sẽ để lại hậu quả là ô nhiễm môi trường, biến đổi khí hậu… Đó là những thách thức lớn đối với ĐBSCL cũng như cả nước trong việc đảm bảo an ninh năng lượng. Trước tình hình này, để hướng tới phát triển năng lượng bền vững, ngành điện cần thường xuyên rà soát mức tăng nhu cầu điện để có thể chủ động điều chỉnh các giải pháp quy hoạch và huy động nguồn điện, nhằm đảm bảo cung cấp đủ điện cho phát triển kinh tế - xã hội. Các ngành hữu quan tăng cường áp dụng các biện pháp sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả; giảm áp lực dựa vào nhiên liệu hóa thạch và than; tận dụng lợi thế về năng lượng mặt trời và gió ở ĐBSCL. Ngoài ra, có chính sách khuyến khích sử dụng vật liệu không nung; sử dụng các nguồn năng lượng khác làm chất đốt sinh hoạt, sấy nông sản thực phẩm…

H.TRIỀU