Từ đầu năm 2010 đến nay, nhiều công trình giao thông trọng điểm của vùng ĐBSCL đã hoàn thành và đưa vào khai thác sử dụng như: dự án đường cao tốc TPHCM- Trung Lương, cầu Cần Thơ, cầu Hàm Luông; QL 91B; hoàn thành mở rộng QL1 đoạn Trung Lương- Mỹ Thuận; Mỹ Thuận - Cần Thơ, tuyến Nam Sông Hậu, Quản Lộ- Phụng Hiệp, QL80 đoạn Mỹ Thuận- Vàm Cống... Ngày 6-9-2010, Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải đã ký công văn đồng ý đầu tư Dự án xây dựng cầu Cổ Chiên theo hình thức BOT và cho phép chỉ định Công ty TNHH BOT cầu Rạch Miễu làm chủ đầu tư BOT. Bộ GTVT chỉ đạo triển khai dự án, đảm bảo tiến độ, chất lượng công trình (36 tháng) và không vượt tổng mức đầu tư được duyệt (4.820 tỉ đồng). Về cơ chế, chủ đầu tư BOT phần cầu Cổ Chiên, ngân sách Trung ương đầu tư phần đường và các cầu trên đường dẫn, các địa phương (Bến Tre và Trà Vinh) chi trả kinh phí thực hiện giải phóng mặt bằng trên địa bàn tỉnh. Ngân sách nhà nước sẽ ứng vốn năm 2011 giao cho Bộ GTVT để khởi công giai đoạn I dự án trong năm 2010... Như vậy, hạ tầng giao thông vùng ĐBSCL đang thay đổi, tạo đà phát triển cho vùng trong giai đoạn mới.

Cầu tàu - bến số 2 Cảng Cái Cui (giai đoạn 2) có thể tiếp nhận tàu 20.000 DWT.

Theo quy hoạch của Bộ GTVT, giai đoạn 2011-2015 sẽ ưu tiên đầu tư các dự án cầu Cổ Chiên; cầu Cao Lãnh, cầu Vàm Cống và đoạn nối 2 cầu; đường hành lang ven biển phía Nam; tuyến Lộ Tẻ- Rạch Sỏi; tuyến cao tốc Trung Lương - Cần Thơ; các cầu yếu trên QL1; Dự án đường Hồ Chí Minh đoạn Năm Căn - Đất Mũi (kể cả cầu Năm Căn), đoạn Bến Nhất- Gò Quao- Vĩnh Thuận; QL57 đoạn Cầu Ván- Khâu Băng; QL53 đoạn Ba Si- Trà Vinh; QL30 đoạn Cao Lãnh- Hồng Ngự; tiếp tục nâng cấp QL60 tuyến tránh Mỏ Cày tỉnh Bến Tre... Nâng cấp tuyến kênh Chợ Gạo; nạo vét các tuyến đường sông thuộc dự án WB5; nâng cấp tuyến vận tải thủy sông Hàm Luông; tuyến kênh Mương Khai - Đốc Phủ Hiền. Nạo vét luồng tàu tải trọng 5.000 DWT-10.000 DWT qua cửa An Định vào sông Hậu; luồng cho tàu biển trọng tải lớn vào sông Hậu...

Thứ trưởng Bộ GTVT Ngô Thịnh Đức nói: “Bộ GTVT đang tập trung đầu tư các công trình giao thông trọng điểm cho vùng. Năm 2011 sẽ khởi động cầu Cao Lãnh, Vàm Cống kết nối vào tuyến QL 80 xuyên tâm vùng Đồng Tháp Mười. Đến năm 2014, tàu trên 10.000 tấn có thể ra vào sông Hậu. Năm 2015 hoàn thành cầu Cổ Chiên. Song song đó, Bộ tiếp tục nghiên cứu mở rộng làn xe trên tuyến QL 1A, đoạn từ Cần Thơ- Cà Mau. Trong tương lai sẽ đầu tư tuyến đường sắt cao tốc cho vùng...”. Trong đó, cầu Cao Lãnh, cầu Vàm Cống, đoạn nối 2 cầu và tuyến Mỹ An - Cao Lãnh thuộc dự án kết nối vùng trung tâm ĐBSCL được các nhà tài trợ rất quan tâm. Ngày 26-8-2010, ADB, KEXIM, AusAID và Bộ GTVT đã ký biên bản ghi nhớ về khoản vay cho dự án. Khi dự án hoàn thành sẽ rút ngắn được cự ly từ các tỉnh Kiên Giang, An Giang, Đồng Tháp về TPHCM khoảng 100Km.

Bên cạnh đó, các công trình giao thông kết nối 4 địa phương thuộc vùng kinh tế trọng điểm vùng ĐBSCL (TP Cần Thơ, An Giang, Kiên Giang và Cà Mau) cũng đang được thực hiện. Đến nay, có trên 1.800 tỉ đồng trong hơn 16.000 tỉ đồng đã được giải ngân để xây dựng 12 công trình giao thông. Trong đó, lớn nhất là công trình chỉnh trị luồng Định An trên sông Hậu, có vốn đầu tư 5.000 tỉ đồng, dự kiến đưa vào sử dụng cuối năm 2011, nâng cấp Cảng Cái Cui giai đoạn II, mức đầu tư 1.200 tỉ đồng, khi hoàn thành sẽ tiếp nhận tàu tải trọng 20.000 tấn, dự kiến hàng hóa thông qua cảng khoảng 22 triệu tấn/năm; xây dựng đường nối trung tâm TP Cần Thơ với sân bay Trà Nóc, nâng cấp quốc lộ 91 đoạn Cần Thơ- An Giang...

Hạ tầng giao thông chưa được đầu tư đồng bộ, là yếu kém nhiều năm nay của vùng ĐBSCL và trở thành lực cản lớn trong thu hút đầu tư, phát triển kinh tế - xã hội của vùng. Ông Huỳnh Ngọc Quý, Phó Tổng Giám đốc Công ty Liên doanh TNHH khu du lịch Veranda (Phú Quốc, tỉnh Kiên Giang), cho biết: “Hạ tầng huyện đảo Phú Quốc chậm phát triển, nên du lịch cũng phát triển chậm theo. Hiện sân bay quốc tế Dương Tơ đang được xây dựng và sẽ đưa vào khai thác quý II/2012, hệ thống đường sá đang tiếp tục mở rộng, các dự án điện, cấp nước cũng đang triển khai và có thể vận hành vào năm 2012, 2013... Khi sân bay quốc tế đi vào hoạt động sẽ có thêm nhiều du khách đến nghỉ dưỡng”. Khu Resort La Veranda mở cửa hoạt động vào năm 2006 và từng bước phát triển. Theo ông Quý, năm 2010, La Veranda dự kiến đón 6.900 lượt khách, doanh thu 54 tỉ đồng. Năm 2011 doanh thu đạt 60 tỉ đồng, đón 7.600 lượt khách... Hiện một số nhà đầu tư lớn còn chờ đợi chưa vội đầu tư và khi hạ tầng kết nối hoàn chỉnh, ngành “công nghiệp không khói” sẽ phát triển.

Như vậy, giai đoạn sau năm 2015 khi nhiều công trình hạ tầng giao thông của vùng hoàn thành, sẽ bắt đầu khởi động nhiều dự án lớn có tầm cỡ quốc gia và khi ấy vùng đất “Chín Rồng” sẽ có diện mạo mới.

Bài, ảnh: GIA BẢO