26/06/2008 - 20:42

Bài thuốc cổ truyền dành cho người sau cai nghiện

Bác sĩ VŨ ĐÌNH QUỲNH
(Bệnh viện Y học Cổ truyền TP Cần thơ)

Bệnh nhân sau cai nghiện ma túy thường có những triệu chứng mệt mỏi, khó ngủ, ăn uống kém, uể oải, kém tập trung và đau nhức toàn thân ..., đặc biệt quan trọng nhất là người nghiện có cảm giác như dòi bò trong xương khiến cho người bệnh thấy khó chịu và cũng là một trong những nguyên nhân chính làm người bệnh bị suy sụp cả về thể chất lẫn tinh thần. Để cải thiện tình trạng trên và giúp người bệnh phục hồi sức khỏe hữu hiệu sau cai nghiện, xin giới thiệu hai bài thuốc thường được ứng dụng trong trường hợp này như sau:

Bài 1: Bài Quy tỳ

Đương qui. 

* Thành phần,
liều lượng

- Nhân sâm 10g
- Viễn chí 10g
- Bạch truật 10g
- Táo nhân (sao đen) 15g
- Hoàng kỳ 15g
- Mộc hương 10g
- Đương quy 10g
- Nhãn nhục 10g
- Phục thần 15g
- Cam thảo 10g

* Cách dùng: sắc uống ngày một thang.

Tùy theo thực tế, có thể thêm các vị như sau:

+ Nếu mệt nhiều thì dùng Nhân sâm 15g, Hoàng kỳ 20g, Bạch truật 15g.

+ Ăn uống kém: dùng thêm Bạch truật 15g, gia thêm trần bì 10g

+ Ngủ kém: Thêm Đăng tâm thảo 5g hoặc Long cốt 20g, Mẫu lệ 20g

+ Đau nhức nhiều: Thêm Đan sâm 15g, Tam thất 15g, Khương hoàng 10g

+ Triệu chứng dòi bò: Thêm Địa cốt bì 15g, Đơn bì 10g, Đan sâm 15g, Uất kim 15g;
Đương quy 15g

* Trên đây là bài thuốc không chỉ dùng cho người sau cai nghiện mà bất cứ bệnh nhân nào có triệu chứng như trên đều có thể dùng được.

Bài 2: Bài thuốc “Hoa đăng đắc ý hoàn” của cụ Định Ninh Lê Đức Thiếp đã được sử dụng điều trị và điều trị có hiệu quả chứng mất ngủ, suy nhược cho người nghiện ma túy vào những năm 1975, bài thuốc như sau:

* Công thức và cách bào chế:

1. Mật mía: nấu lại cho chín, cho vừa, đừng loãng quá thuốc luyện sẽ nhão, đừng đặc quá, khi luyện thuốc sẽ cứng , khó luyện, khó ăn.

2. Ý dĩ nhân: luộc chín phơi khô, sao vàng. ( Nên phơi khô ngay trong ngày, nếu không thuốc sẽ bị chua, mất công hiệu ). Hiện nay có thể dùng lò sấy, sấy ở nhiệt độ 60o cho đến khô.

3. Bạch biển đậu: bỏ vào nồi, đổ nước luộc sôi gần chín, đổ ra bóc sạch vỏ, lấy nhân phơi khô. Cũng phải phơi khô trong ngày như Ý dĩ thì mới tốt.

4. Hắc đậu ( Đậu đen ): bỏ vào nồi, đổ đầy nước, luộc cho chín ( nước luộc còn lại sau dùng để tẩm Đăng tâm thảo) đổ ra, phơi khô, sao chín, chà xát vỏ, sảy sạch sẽ, bỏ vỏ chỉ lấy nhân.

5. Đăng tâm thảo: cắt đoạn nhỏ tẩm vào nước luộc đậu đen, phơi khô dòn.

6. Binh lang ( Hạt cau ): chọn hạt cau già, cắt nhỏ, những hạt mọt bỏ đi, sảy sạch bụi cát.

Tất cả các vị sau bào chế, dùng với cân lượng như sau: Mật mía: 2,5kg, Ý dĩ: 640g, Bạch biển đậu: 640g, Hắc đậu: 320g, Đăng tâm thảo: 240g, Binh lang: 100g.

Với cân lượng như trên, trừ Mật mía, 5 vị còn lại đem tán nhỏ, rây kỹ xong đổ mật vào luyện, mật đổ từ từ, khuấy cho thật đều, thật nhuyễn, thật dẻo. Luyện xong đem ra nắm lại, cân 80g một nắm, mỗi nắm cắt thành 10 viên, mỗi viên 8g. Sấy cho viên thuốc vừa khô, để nguội dùng giấy bóng kiếng bao lại, bỏ lọ, đậy kín, dùng dần (nay có thể đặt mua và bào chế tại các cơ sở bán thuốc ).

Trên đây là hai bài thuốc có hiệu quả tương đương nhau, tùy theo điều kiện, người bệnh có thể chọn một trong hai bài để dùng.

Điều cần lưu ý là các triệu chứng của người sau cai nghiện thuộc phạm vi chứng Tâm căn suy nhược hay Chứng hư lao của Y học cổ truyền, vì vậy các chứng trạng lâm sàng thể hiện trên thực tế rất đa dạng và phong phú. Để điều trị một cách có hiệu quả, người bệnh nên đến khám chữa bệnh tại các bệnh viện để được bác sĩ khám, tư vấn và điều trị một cách cụ thể. Ngoài ra, trong giai đoạn dùng thuốc, người bệnh nên ăn uống điều độ, đủ chất, bổ sung rau và trái cây trong khẩu phần ăn, tập vận động nhẹ hàng ngày như: đi bộ, thể dục tại chỗ khoảng 30-60/ phút mỗi ngày.

Chia sẻ bài viết