Trong bối cảnh nhân sự trí tuệ nhân tạo (AI) cung không đủ cầu, các công ty công nghệ Trung Quốc đang tranh nhau tìm kiếm tài năng từ nguồn sinh viên tốt nghiệp đại học, chưa tốt nghiệp và cả học sinh tại các trường trung học thông qua các trại hè, chương trình nghiên cứu cũng như các chương trình tuyển dụng khác.

Lý Thư Phúc (giữa), nhà sáng lập Geely Auto, chụp ảnh lưu niệm cùng học sinh trong một chương trình tìm kiếm tài năng. Ảnh: Rest of World
Xu hướng trên phản ánh tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng kỹ sư ưu tú cũng như sự cạnh tranh ngày càng gay gắt giữa các công ty AI ở quốc gia Đông Á này.
Hồi tháng rồi, tập đoàn công nghệ Tencent tổ chức một loạt trại hè dành cho học sinh từ 13-18 tuổi để hướng dẫn và đào tạo các em trong các lĩnh vực như quản lý sản phẩm AI, robot và điện toán lượng tử trong vòng 3-8 tuần. Theo Tencent, chương trình nhằm mục đích “phá vỡ rào cản về tuổi tác và kinh nghiệm”, giúp học sinh “rèn luyện kỹ năng sáng tạo trong khi giải quyết các vấn đề thực tế”.
Năm ngoái, nhà sáng lập “gã khổng lồ” công nghệ ByteDance (công ty mẹ của TikTok) Trương Nhất Minh đã đồng thành lập một trung tâm nghiên cứu phi lợi nhuận, tuyển dụng 30 “nhà nghiên cứu dự bị toàn thời gian” từ 16-18 tuổi mỗi năm để đào tạo về toán học, khoa học máy tính và AI. Để tham chương trình, các ứng viên được yêu cầu nộp bảng điểm học tập, mô tả kinh nghiệm trong toán học và khoa học máy tính kèm theo một bản tường trình từ cha mẹ trong đó nêu rõ cách họ đã hỗ trợ việc học tập của con cái.
Thật ra, xu hướng tìm kiếm tài năng sớm xuất hiện từ vài năm trước. Năm 2019, Tencent ra mắt “Chương trình Spark”, chọn ra những học sinh trung học “tiềm năng” để thực tập; công ty viễn thông Huawei công bố chương trình “Thiên tài trẻ”, tuyển dụng nhân tài “bất kể trình độ học vấn”. Hiện nay, một số công ty tăng tốc hơn nữa và thay đổi cách thức chiêu mộ.
Đơn cử, Geely Auto, nhà sản xuất ô tô lớn thứ hai Trung Quốc, hồi tháng 3 đã ra mắt một chương trình tìm kiếm tài năng, tuyển dụng học sinh ngay sau khi tốt nghiệp trung học, đảm bảo họ được đào tạo và có việc làm tại công ty với mức lương tương đương với sinh viên tốt nghiệp đại học. Song song với việc học tập, các em được tham gia các khóa đào tạo về AI, xe năng lượng mới, kinh tế hàng không tầm thấp và công nghệ vệ tinh. Để tham gia chương trình, mỗi học sinh phải trả mức học phí hằng năm là 5.800 NDT (tương đương 800USD) nhưng sẽ được công ty hoàn lại.
Theo Chris Pei, đồng sáng lập công ty tuyển dụng AI UFound, việc đầu tư vào học sinh trung học là nhằm xây dựng nguồn nhân tài dài hạn. “Các công ty muốn có một cách để theo dõi sự phát triển của các em và xem ai cuối cùng trở thành kiểu người mà họ muốn tuyển dụng. Việc khởi động các chương trình này cũng giúp xây dựng hình ảnh rằng công ty sẵn sàng đầu tư vào nhân tài” - ông Pei cho biết.
Xu hướng trên diễn ra trong bối cảnh tình trạng thiếu hụt nhân tài AI ở Trung Quốc ngày càng trầm trọng. Hãng tư vấn McKinsey ước tính, Trung Quốc có thể thiếu 5 triệu lao động AI vào năm 2030, trong khi các trường đại học và nguồn nhân lực hiện có chỉ đáp ứng được khoảng 1/3 nhu cầu.
Theo nền tảng tuyển dụng trực tuyến Zhaopin, trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 5, các nhà tuyển dụng Trung Quốc cho biết mỗi ứng viên đủ điều kiện có thể nộp đơn vào 3,08 vị trí tuyển dụng AI, khi số vị trí việc làm kỹ sư AI tăng 28,4% so với cùng kỳ năm ngoái.
Không riêng các công ty công nghệ Trung Quốc, những “gã khổng lồ” công nghệ toàn cầu cũng đang thay đổi cách đánh giá ứng viên. Nhà đồng sáng lập Google, Sergey Brin, cho biết công ty sẵn sàng tuyển dụng những người không có bằng cử nhân. Về phần mình, hãng dữ liệu Palantir Technologies hồi năm ngoái đã tuyển 22 “học sinh tốt nghiệp trung học không theo học đại học” cho các chương trình thực tập có trả lương, với điều kiện đạt điểm chuẩn mà nhóm 8 trường đại học tinh hoa ở Mỹ đặt ra. Những người có thành tích xuất sắc còn được công ty mời phỏng vấn cho các vị trí làm việc toàn thời gian.
TRÍ VĂN (Tổng hợp)