UBND TP Cần Thơ chỉ đạo UBND xã Cù Lao Dung và các cơ quan thẩm quyền kiên quyết xử lý nghiêm các hành vi chiếm đất và xây dựng công trình trái phép trên phần đất do Nhà nước quản lý tại khu vực Nông trường 30-4 (cũ). Quá trình giải quyết phải thực hiện đúng pháp luật, bảo đảm hài hòa giữa yêu cầu giữ vững kỷ cương và mục tiêu chăm lo đời sống nhân dân.

Tự ý xây dựng trên đất công

Theo ông Nguyễn Văn Đắc, Phó Chủ tịch UBND xã Cù Lao Dung, việc quản lý đất đai tại Nông trường 30-4 (cũ) là sự “đau đầu” của địa phương và các cơ quan có thẩm quyền. Nguyên nhân, xuất phát từ việc một số hộ dân có hành vi tự ý cất chòi, chiếm đất công và khiếu nại “bất chấp”.

Đoàn công tác của UBND xã Cù Lao Dung kiểm tra thực địa việc các hộ dân tự ý cất chòi trên đất công.

Theo xác minh và kiểm tra thực tế, sau sáp nhập và thực hiện mô hình chính quyền mới, trên địa bàn xã Cù Lao Dung có 9 căn chòi bằng tre, gỗ tạp mọc lên trái phép tại khu vực Nông trường 30-4 (cũ) và có người trực tiếp sử dụng. UBND xã đã lập biên bản kiểm tra hiện trạng, đo đạc, ghi nhận diện tích đối với 9 chòi nêu trên. Đồng thời, rà soát hiện trạng quản lý, sử dụng đất, hồ sơ quản lý đất công và nguồn gốc sử dụng đất; tuyên truyền, vận động các cá nhân tự giác tháo dỡ công trình vi phạm; tổ chức làm việc với các cá nhân có liên quan. Tuy nhiên, các hộ dân không thừa nhận trực tiếp thực hiện hành vi xây dựng chòi, mà cho rằng “tập thể dựng chòi”, thuê người thực hiện, thay phiên quản lý, sử dụng chòi.

Ngày 22-5-2026, UBND xã ban hành các Thông báo về việc tìm các cá nhân có hành vi chiếm đất, cất dựng chòi trên đất công do Nhà nước quản lý; yêu cầu tự nguyện tháo dỡ chòi, vật kiến trúc và trả lại hiện trạng ban đầu của đất trước khi vi phạm. Ngày 26-5-2026, có 24 cá nhân đến Phòng Kinh tế xã thừa nhận việc cùng nhau dựng 9 căn chòi nhằm giữ đất và đề nghị Nhà nước tiếp tục rà soát, giải quyết các vấn đề có liên quan đến đất đai Nông trường 30-4 (cũ), nhưng các cá nhân không thống nhất tự nguyện tháo dỡ các chòi vi phạm và cũng không đồng ý trả lại hiện trạng đất công.

Được sự hỗ trợ của Tổ công tác 1339 của UBND TP Cần Thơ, Đoàn công tác của UBND xã Cù Lao Dung tiến hành tổ chức tháo dỡ 2/9 căn chòi xây cất trái phép tại tờ bản đồ số 15, tọa lạc tại ấp Vàm Hồ, theo đúng quy định pháp luật và bàn giao hiện trạng khu vực đất cho cơ quan quản lý đất đai. Đồng thời, ban hành Thông báo đề nghị các cá nhân vi phạm (7 chòi còn lại) nhanh chóng tháo dỡ chòi, trả lại hiện trạng ban đầu của đất. Bên cạnh đó, địa phương tổ chức tuyên truyền bằng loa lưu động rộng rãi tại khu vực ấp Võ Thành Văn, Vàm Hồ; có niêm yết Thông báo tại trụ sở UBND xã, nhà sinh hoạt cộng đồng ấp, đăng tải trên Trang thông tin điện tử xã.

Ngày 3-6-2026, các hộ dân đến trụ sở UBND xã yêu cầu tạm hoãn việc thực hiện tháo dỡ chòi. Qua xem xét nội dung đơn, UBND xã Cù Lao Dung thấy không có cơ sở nên đã tiếp tục thực hiện các bước tiếp theo. Ngày 5-6-2026, địa phương thực hiện tháo dỡ dứt điểm 7 căn chòi còn lại theo đúng quy định. Quá trình thực hiện có một số hộ đã đồng thuận tự nguyện tháo dỡ và trả lại hiện trạng đất ban đầu cho Nhà nước.

Cưỡng chế 17 trường hợp chiếm đất công

Ông Nguyễn Văn Đắc cho biết, từ huyện Cù Lao Dung (cũ) bàn giao, UBND xã Cù Lao Dung tiếp nhận hồ sơ 17 cá nhân có hành vi cất chòi, chiếm đất công tương tự các trường hợp trên, tại ấp Võ Thành Văn, xã Cù Lao Dung, khu vực Nông trường 30-4 (cũ) với tổng diện tích 844,6m2. Theo hồ sơ, ngày 18-6-2025 và ngày 29-6-2025, Chủ tịch UBND huyện Cù Lao Dung (cũ) có các quyết định về việc xử phạt vi phạm hành chính đối với 17 cá nhân trên về hành vi chiếm đất công do Nhà nước quản lý. Theo chủ trương của TP Cần Thơ, UBND xã tiến hành các trình tự thủ tục cưỡng chế 17 cá nhân có hành vi chiếm đất công được chuyển giao. Khi đó, Ban thực hiện cưỡng chế xã Cù Lao Dung đã xây dựng 2 phương án tổ chức cưỡng chế buộc thực hiện biện pháp khắc phục hậu quả để thi hành 2 quyết định xử phạt vi phạm hành chính về đất đai tại ấp Võ Thành Văn, xã Cù Lao Dung.

Ban thực hiện cưỡng chế xã Cù Lao Dung thông qua 17 quyết định cưỡng chế liên quan đến hành vi chiếm đất công tại khu vực Nông trường 30-4 (cũ).

Theo ông Trương Hồng Vinh, Phó Trưởng Phòng Kinh tế UBND xã Cù Lao Dung, ngày 11-6, Ban cưỡng chế UBND xã tổ chức cưỡng chế 17 cá nhân, buộc khôi phục lại tình trạng ban đầu của đất trước khi vi phạm. Quá trình cưỡng chế, địa phương tiếp tục tuyên truyền, vận động người dân tự nguyện chấp hành. Tuy nhiên, các cá nhân không thống nhất với nhiều lý do: muốn giữ đất để chờ chính sách hỗ trợ vì đây là đất thuộc quyền quản lý của Nông trường 30-4 (cũ) không phải thuộc quyền quản lý của UBND xã; các gia đình có công khai phá; hoàn cảnh gia đình khó khăn, nếu giao trả đất thì gia đình, con cái không có đất sản xuất…

Mặc dù vậy, địa phương vẫn kiên quyết thực hiện cưỡng chế chặt chẽ, đồng bộ, nghiêm túc, đúng trình tự thủ tục và hoàn thành công tác xử lý triệt để hành vi vi phạm chiếm đất công trên địa bàn.

Việc khiếu nại đông người, vượt cấp, phức tạp liên quan đến Nông trường 30-4 đã kéo dài nhiều năm và mang yếu tố lịch sử được xử lý, giải quyết qua nhiều giai đoạn. Hiện nay, vẫn còn trên dưới 70 hộ dân (của 2 nhóm khiếu nại) tiếp tục tập trung khiếu nại, yêu cầu vượt cấp lên thành phố, kể cả Trung ương để tiếp tục kiến nghị phản ánh, yêu cầu Nhà nước trả lại đất Nông trường (diện tích hộ dân yêu cầu từ 1ha đến 3ha, 4ha…). Địa phương đã gặp gỡ, đối thoại, nhưng các hộ dân không cung cấp được hồ sơ, chứng cứ mới nên không có cơ sở để xem xét giải quyết.

Giao đất sản xuất cho người dân khó khăn

Ông Nguyễn Văn Đắc khẳng định: “Đối với những hộ dân thực sự có hoàn cảnh khó khăn, thiếu đất sản xuất, thiếu điều kiện sinh kế trên địa bàn đã được các cấp, các ngành và địa phương chủ động rà soát, xem xét hỗ trợ về an sinh xã hội. Trong đó, một số hộ dân vi phạm nêu trên, đã được Nhà nước giao đất sản xuất, ổn định cuộc sống… Nhưng chủ trương của Đảng, Nhà nước cũng kiên quyết xử lý mọi hành vi vi phạm pháp luật về đất đai”.

Theo Đề án số 02/ĐA-UBND, ngày 12-6-2023 của UBND huyện Cù Lao Dung (cũ), có 20 hộ dân được đưa vô Đề án xem xét giao đất sản xuất; hiện đã giao và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho 15 hộ dân và các hộ này đang trực tiếp canh tác sản xuất ổn định. Đối với Đề án số 06/ĐA-UBND-m, ngày 6-6-2025 của UBND huyện Cù Lao Dung (cũ) là Đề án kế thừa một phần (giai đoạn 2) của Đề án số 02/ĐA-UBND. Để thực hiện Đề án số 06/ĐA-UBND-m, UBND huyện Cù Lao Dung (cũ) đã rà soát theo 3 nhóm đối tượng và dự kiến có 99 hộ dân được xem xét giao đất sản xuất. Hiện nay đã giao đất và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho 6 hộ dân, các trường hợp đã giao đất sản xuất hiện đang trực tiếp canh tác sản xuất ổn định. Đối với 93 trường hợp còn lại, UBND xã Cù Lao Dung đã tổ chức rà soát, kiểm tra, xác minh điều kiện và niêm yết công khai các danh sách giao đất sản xuất để lấy ý kiến (38 trường hợp); xem xét thực hiện các thủ tục giao đất (55 trường hợp). Tất cả 2 Đề án trên đều giải quyết giao đất sản xuất cho người dân chủ yếu liên quan đến Nông trường 30-4 (cũ).

Quan điểm nhất quán của Đảng và Nhà nước là phát triển kinh tế phải gắn liền với tiến bộ và công bằng xã hội, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người dân. Trong quá trình giải quyết các vụ việc liên quan đến đất công, chính quyền địa phương luôn tăng cường tuyên truyền, vận động, đối thoại để người dân hiểu rõ chủ trương, chính sách và quy định của pháp luật; đồng thời lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của người dân để có giải pháp phù hợp.

Ông Lê Tấn Đạt, Phó Chánh Thanh tra TP Cần Thơ, yêu cầu chính quyền xã Cù Lao Dung đẩy mạnh công tác tuyên truyền và tăng cường các biện pháp để quản lý chặt chẽ, sử dụng hiệu quả đất công, không để các hộ dân có hành vi chiếm đất, xây dựng trái phép trên đất công gây ảnh hưởng đến tình hình trật tự xã hội tại địa phương.

Với quyết tâm chính trị cao của các cấp ủy đảng, chính quyền, tin tưởng rằng những tồn tại, vướng mắc, khiếu nại liên quan đến đất công tại khu vực Nông trường 30-4 (cũ) sẽ được giải quyết thấu đáo, dứt điểm, góp phần xây dựng TP Cần Thơ ngày càng văn minh, hiện đại và phát triển.

Bài, ảnh: SỚM MAI