Bài, ảnh: MỸ HOA
ÐBSCL là một trong những vùng kinh tế trọng điểm của cả nước đang phát triển rất năng động, kéo theo nhu cầu sử dụng điện năng ngày càng tăng cao, với tổng mức tiêu thụ điện bình quân tăng trên 10%/năm. Ðể đáp ứng điện năng cho nhu cầu tăng trưởng kinh tế - xã hội trong giai đoạn tới, các tỉnh, thành cần đẩy mạnh các chương trình hành động, thúc đẩy sử dụng năng lượng tiết kiệm trong cộng đồng. Từ đó, vừa đem lại lợi ích về kinh tế, vừa góp phần thực hiện có hiệu quả mục tiêu tăng trưởng kinh tế xanh và bền vững vùng ÐBSCL trong bối cảnh mới.

Công ty thép Tây Đô, Khu công nghiệp Trà Nóc 1 ứng dụng thiết bị, công nghệ mới vào quy trình sản xuất để nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng tiết kiệm tại đơn vị.
Ðể thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả giai đoạn 2019-2030 (VNEEP 3), các tỉnh, thành vùng ÐBSCL đã và đang triển khai nhiều chương trình hành động về sử dụng năng lượng tiết kiệm tại công sở, trường học, doanh nghiệp; đồng thời, tổ chức nhiều chương trình đào tạo cán bộ quản lý năng lượng cho các cơ quan quản lý nhà nước và doanh nghiệp ở vùng ÐBSCL. Hiện, các chương trình bước đầu mang lại nhiều kết quả khả quan như nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, tuyên truyền phổ biến thông tin về sử dụng năng lượng tiết kiệm; tăng cường ứng dụng các công nghệ mới, trang thiết bị hiệu suất cao tại các doanh nghiệp sản xuất công nghiệp, trong tòa nhà, trong ngành giao thông vận tải... ở các địa phương. Song nhu cầu năng lượng phục vụ cho yêu cầu tăng trưởng kinh tế ở các tỉnh, thành vùng ÐBSCL là rất lớn, đòi hỏi các ngành, các cấp phải có những kế hoạch hành động cụ thể trong việc thúc đẩy việc sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả.
Ông Trịnh Quốc Vũ, Phó Vụ trưởng Vụ Tiết kiệm năng lượng và Phát triển bền vững, Bộ Công Thương, cho biết: Ðể đạt mục tiêu tiết kiệm từ 8-10% tổng tiêu thụ năng lượng toàn quốc vào năm 2030, Bộ Công Thương đã và đang triển khai đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp quản lý nhà nước, hỗ trợ kỹ thuật, nghiên cứu khoa học công nghệ và phát triển sản phẩm tiết kiệm năng lượng; đồng thời, tăng cường công tác đào tạo và phát triển nguồn nhân lực cho các ngành, các lĩnh vực tại các địa phương; tranh thủ kinh nghiệm và sự hỗ trợ của cộng đồng quốc tế trong lĩnh vực sử dụng năng lượng tiết kiệm; hỗ trợ cơ sở sử dụng năng lượng trọng điểm ở các ngành nghề, lĩnh vực kinh tế thực hiện các giải pháp quản lý và sử dụng năng lượng tiết kiệm, hướng tới mục tiêu tăng trưởng xanh và phát triển bền vững.
Ông Nguyễn Thanh Tùng, Giám đốc Trung tâm Khuyến công và Tiết kiệm năng lượng (TTKC&TKNL), Sở Công Thương TP Cần Thơ, cho biết: Ngoài triển khai các chính sách chung của Nhà nước theo VNEEP 3, giai đoạn 2019-2021, TTKC&TKNL Cần Thơ đã hỗ trợ cho 42 cơ sở sử dụng năng lượng trọng điểm ở Cần Thơ và các tỉnh trong vùng ÐBSCL thực hiện tốt các giải pháp tiết kiệm năng lượng mang tính khả thi, dựa trên kết quả kiểm toán năng lượng đã được thực hiện; hỗ trợ cho nhiều doanh nghiệp xây dựng hệ thống quản lý năng lượng theo tiêu chuẩn ISO 50001:2018; hỗ trợ cho các địa phương ứng dụng "Ðiện mặt trời mái nhà", mô hình "Chiếu sáng công cộng"... Qua đó, không chỉ đem lại hiệu quả thiết thực về kinh tế cho các doanh nghiệp, đơn vị thụ hưởng, mà còn góp phần thúc đẩy và nhân rộng các mô hình sử dụng năng lượng xanh, sạch tại Cần Thơ và các tỉnh trong vùng ÐBSCL.
Việc đẩy mạnh các chương trình sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả đã mang lại nhiều lợi ích cho cộng đồng doanh nghiệp tại ÐBSCL. Song, phần lớn các doanh nghiệp vùng ÐBSCL vẫn khó tiếp cận được các nguồn lực đầu tư về công nghệ và các giải pháp quản lý sử dụng năng lượng tiết kiệm từ các ngành, các cấp. Mặt khác nhiều TTKC&TKNL bị hạn chế nguồn lực về tài chính kể cả năng lực hoạt động, hỗ trợ cho doanh nghiệp thực hiện các mục tiêu cam kết về sử dụng năng lượng tiết kiệm. Theo ông Nguyễn Thanh Tùng, để nâng cao năng lực hoạt động cho các TTKC&TKNL tại các tỉnh, thành vùng ÐBSCL, Bộ Công Thương cần có những định hướng hỗ trợ cho hoạt động của mạng lưới tiết kiệm năng lượng khu vực ÐBSCL giai đoạn 2022-2025. Ðồng thời, đẩy mạnh các chương trình hỗ trợ các tỉnh, thành vùng ÐBSCL tham gia các lớp tập huấn, đào tạo, hội thảo trong và ngoài nước, nhằm tăng cường năng lực hoạt động cho các TTKC&TKNL tại các địa phương; hỗ trợ các tỉnh, thành ÐBSCL tiếp cận các nguồn kinh phí từ các dự án đầu tư, sản xuất kinh doanh trong lĩnh vực tiết kiệm năng lượng… Qua đó, vừa mang lại lợi ích kinh tế, vừa thúc đẩy phát triển kinh tế xanh, bền vững tại vùng ÐBSCL.
Theo ông Trịnh Quốc Vũ, việc hình thành và phát triển mạng lưới tiết kiệm năng lượng khu vực ÐBSCL giai đoạn 2022-2025 là một trong những sự kiện nằm trong chuỗi hoạt động VNEEP 3. Mạng lưới được hình thành sẽ giúp nâng cao năng lực hoạt động cho các TTKC&TKNL tại các tỉnh, thành vùng ÐBSCL. Bởi thông qua mạng lưới này, các địa phương dễ dàng chia sẻ các giải pháp, sáng kiến và các cơ hội phát triển các dự án đầu tư, ứng dụng công nghệ tiên tiến trong sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả. Ðặc biệt, là chia sẻ nhiều mô hình, kinh nghiệm hay trong việc áp dụng các chính sách, kế hoạch xây dựng và tìm kiếm giải pháp quản lý năng lượng hiệu quả tại các địa phương… Từ đó, không chỉ giúp các tỉnh, thành vùng ÐBSCL khai thác tối ưu tiềm năng tiết kiệm năng lượng ở từng ngành, từng lĩnh vực sản xuất, mà còn thúc đẩy nhanh việc phát triển sử dụng năng lượng tái tạo, thay thế cho các nguồn tài nguyên truyền thống trong bối cảnh mới.