Đoàn kiểm tra CCHC TP Cần Thơ năm 2008 kiểm tra thực tế quy trình, thủ tục đăng ký, quản lý hộ khẩu tại Công an phường Tân An, quận Ninh Kiều.

Từ đầu năm đến nay, TP Cần Thơ đã tổ chức nhiều đợt kiểm tra tình hình thực hiện cải cách hành chính (CCHC) tại sở, ngành, quận, huyện và xã, phường. Theo đánh giá của các đoàn kiểm tra, công tác CCHC đã có nhiều chuyển biến so với trước đây, nhưng so với yêu cầu vẫn còn nhiều hạn chế, vướng mắc cần tháo gỡ, khắc phục...

* Hạn chế

Từ đầu năm đến nay, UBND thành phố và Sở Nội vụ đã tiến hành khoảng 20 cuộc kiểm tra CCHC tại các sở, ngành và quận, huyện, xã, phường; trong đó, có hai cuộc kiểm tra CCHC chuyên sâu vào lĩnh vực đăng ký hộ khẩu và giải quyết khiếu nại, tố cáo của công dân. Theo kết quả kiểm tra, tình hình thực hiện CCHC thời gian qua đã có nhiều chuyển biến, như quy trình, hồ sơ, thủ tục từng bước được chuẩn hóa, tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp khi thực hiện thủ tục hành chính; tinh thần thái độ phục vụ của cán bộ, công chức được nâng lên; thủ trưởng nhiều cơ quan, đơn vị đã quan tâm hơn đến công tác điều hành CCHC, tháo gỡ kịp thời khó khăn, vướng mắc có liên quan đến việc giải quyết hồ sơ hành chính... Tuy nhiên, công tác CCHC vẫn chưa đáp ứng yêu cầu.

Qua kiểm tra CCHC trong lĩnh vực đăng ký hộ khẩu tại quận Ninh Kiều, huyện Phong Điền, đoàn kiểm tra đã phát hiện nhiều loại giấy tờ, thủ tục, biểu mẫu đăng ký hộ khẩu vẫn chưa tuân thủ đúng quy định của Luật Cư trú, gây phiền hà cho người dân. Tình trạng trễ hẹn trong cấp sổ hộ khẩu vẫn còn khá phổ biến, nguyên nhân chủ yếu là do lãnh đạo ký duyệt không kịp thời, nên không thể trả kết quả cho dân đúng hẹn.

Còn trong lĩnh vực giải quyết khiếu nại, tố cáo, hiện chỉ có khoảng 50% đơn khiếu nại được thực hiện đúng quy trình, hồ sơ, thủ tục, thời gian theo quy định của Luật Khiếu nại, tố cáo. Số còn lại hầu hết vi phạm về thời gian, quy trình, trong đó có nhiều vụ việc do thực hiện không đúng quy trình, nên hồ sơ chuyển lòng vòng kéo dài hàng chục năm chưa được giải quyết dứt điểm. Trong giải quyết khiếu nại, vẫn còn nhiều trường hợp cán bộ né tránh, đùn đẩy trách nhiệm, dẫn đến tình trạng người dân phải làm đơn tố cáo những người có liên quan thì vụ việc mới được quan tâm xem xét. Cá biệt, có vụ việc đã có quyết định giải quyết của người có thẩm quyền, nhưng hơn 15 năm vẫn chưa triển khai thực hiện, gây thiệt thòi cho người dân.

Ông Đào Anh Dũng, Chủ tịch UBND huyện Cờ Đỏ, cho biết: “Hiện nay, huyện Cờ Đỏ còn tồn đọng trên 20 quyết định giải quyết khiếu nại từ nhiều năm trước không thể triển khai thực hiện được. Nguyên nhân, do cơ sở pháp lý, nội dung giải quyết của các quyết định giải quyết khiếu nại không rõ ràng, chưa thỏa đáng, thậm chí là thiếu căn cứ pháp lý. Huyện đã nhiều lần báo cáo UBND thành phố hỗ trợ thực thi các quyết định này, nhưng do có nhiều vướng mắc nên chưa thể thi hành”.

Về công tác ứng dụng công nghệ thông tin vào hoạt động hành chính và hoạt động “một cửa”, mặc dù thời gian qua, UBND thành phố đã chỉ đạo Sở Nội vụ viết phần mềm chuyên dùng, chuyển giao, cài đặt miễn phí đến tất cả các xã, phường, thị trấn và quận, huyện, nhưng qua kiểm tra, nhiều địa phương còn bỏ lửng việc ứng dụng. Điển hình là huyện Vĩnh Thạnh, Thốt Nốt, Phong Điền... do thiếu máy vi tính cho bộ phận “một cửa” nên không thể ứng dụng phần mềm này.

Tại huyện Vĩnh Thạnh, từ năm 2006 đến nay, huyện chỉ cấp cho mỗi xã, thị trấn một máy vi tính. Số máy vi tính này, chủ yếu bố trí cho văn phòng UBND các xã, thị trấn để phục vụ công tác soạn thảo văn bản. Không có đủ trang thiết bị nên việc ứng dụng phần mềm chuyên dụng cho bộ phận “một cửa” không phát huy tác dụng. Còn việc nối mạng giữa UBND xã với UBND huyện theo như kế hoạch của UBND huyện Vĩnh Thạnh từ năm 2007 để điều hành tác nghiệp thì... vẫn còn là chuyện xa vời! Hiện nay, công văn, giấy tờ, văn bản chỉ đạo, điều hành vẫn được thực hiện thông qua đường bưu điện, mất nhiều thời gian, chi phí và thường gây chậm trễ trong quá trình triển khai thực hiện.

* Hộ khẩu - vẫn còn rắc rối!

Theo báo cáo của Công an TP Cần Thơ với Đoàn kiểm tra CCHC thành phố năm 2008, hiện nay trên địa bàn thành phố còn 4.115 hộ, tương đương hơn 15.000 nhân khẩu, chưa được đăng ký hộ khẩu. Nguyên nhân: các hộ dân này có nhà đất nằm trong vùng quy hoạch (hơn 2.000 hộ), trong hành lang lộ giới an toàn giao thông, lấn chiếm đất công, đất bãi bồi... Do chưa được cấp hộ khẩu, những hộ dân này gặp nhiều khó khăn trong sinh hoạt, học hành, đăng ký điện, nước, làm khai sinh, chứng minh nhân dân...

Đoàn kiểm tra CCHC thành phố đã kiến nghị UBND thành phố xem xét cho phép các trường hợp sau được cấp sổ hộ khẩu, gồm: Hộ dân đã sinh sống nhiều đời trên đất mà nay thuộc quy hoạch các dự án, quy hoạch lộ giới, hành lang an toàn đường bộ, đường thủy nhưng chưa có quyết định thu hồi đất; trường hợp nhà đất nằm trong vùng quy hoạch nhưng quá hai năm mà dự án chưa khởi công không phải vì lý do vướng đền bù giải tỏa; hộ dân có nhà ở nhiều đời trên đất bãi bồi ven sông phù hợp với quy hoạch sử dụng đất, hộ dân sinh sống nhiều đời trên đất công nhưng hiện chưa có quy hoạch, vì việc giải quyết cho đăng ký hộ khẩu không có nghĩa là công nhận quyền sử dụng đất.

Theo phản ánh của công an các quận, huyện, hiện nay do có thay đổi địa giới hành chính, nên nhu cầu điều chỉnh các giấy tờ có liên quan đến hộ khẩu, nguyên quán... phát sinh nhiều. Tuy nhiên, do chưa có quy định cụ thể về các trường hợp đổi, điều chỉnh nguyên quán, hộ khẩu, dẫn đến một số cơ quan, đơn vị đã buộc người dân đổi đi, đổi lại những nội dung có liên quan đến địa giới hành chính, gây phiền hà cho người dân. Điển hình là ngành giáo dục trong việc cấp và cải chính văn bằng, chứng chỉ... thường buộc người dân phải xác nhận về những thay đổi địa giới đã kê khai trong hồ sơ, học bạ là có thật, thì mới giải quyết. Thượng tá Nguyễn Thanh Quang, Phó Trưởng Công an quận Cái Răng, kiến nghị: “UBND thành phố cần sớm chỉ đạo thống nhất về vấn đề ghi địa danh hành chính trên các loại giấy tờ, tránh trường hợp mỗi nơi, mỗi ngành hiểu một kiểu, gây phiền hà cho dân. Đồng thời, chỉ đạo ngành giáo dục xem lại việc quy định việc học phải gắn liền với hộ khẩu là đúng quy định hay không, nếu đây là quy định lạm dụng hộ khẩu thì phải yêu cầu chấm dứt”.

* * *

Tại cuộc họp báo cáo kết quả kiểm tra CCHC năm 2008 vừa diễn ra vào ngày 11-11-2008, đồng chí Nguyễn Hữu Lợi, Phó Chủ tịch Thường trực UBND thành phố, Trưởng đoàn kiểm tra, cho biết: “Để UBND thành phố có cơ sở giải quyết những vướng mắc trong công tác CCHC, các sở, ngành, địa phương nhanh chóng rà soát, thống kê, đề xuất hướng giải quyết cụ thể từng trường hợp. Những trường hợp lạm dụng hộ khẩu sai quy định, đặt thêm thủ tục, giấy tờ gây khó khăn cho người dân, đề nghị báo cáo kịp thời với UBND thành phố, để xử lý theo quy định”.

Bài, ảnh: NGUYỄN THANH