Các chuyên gia chỉ ra rằng, căng thẳng trong mối quan hệ gia đình, bạn bè và áp lực học tập là những yếu tố chính dẫn đến suy giảm sức khỏe tâm thần ở thanh thiếu niên, cũng như có thể làm tăng nguy cơ sử dụng chất gây nghiện sớm. Tại Thái Lan, chương trình Gia đình Đoàn kết (Family United) được chứng minh có hiệu quả trong việc hỗ trợ thanh thiếu niên và gia đình vượt qua những thách thức trên.

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), Thái Lan đang đối mặt với những thách thức ngày càng tăng liên quan sức khỏe tâm thần trẻ em và thanh thiếu niên. Một cuộc khảo sát 360.069 em được thực hiện thông qua ứng dụng Kiểm tra sức khỏe tâm thần của Bộ Y tế cho thấy, 39.105 em tiềm ẩn nguy cơ trầm cảm và 65.951 em (cứ 5 em thì có 1 em) tiềm ẩn nguy cơ tự tử.

Chương trình Gia đình Đoàn kết do WHO, Văn phòng Liên Hiệp Quốc về Ma túy và Tội phạm (UNODC) và Bộ Y tế Thái Lan phối hợp tổ chức, được thiết kế nhằm tăng cường vai trò gia đình trong hỗ trợ sức khỏe tâm thần vị thành niên.

Theo đó, chương trình kết nối người chăm sóc và thanh thiếu niên thông qua các buổi gặp gỡ hằng tuần, xây dựng khả năng giao tiếp, lòng tin và các kỹ năng chung để vượt qua áp lực từ bạn bè và những thách thức của tuổi vị thành niên.

Phụ huynh học cách khen ngợi, khuyến khích và kiểm soát hành vi, giao tiếp bình tĩnh trong xung đột; thanh thiếu niên xây dựng những phẩm chất tích cực, phát triển kỹ năng đối phó với căng thẳng và rèn luyện khả năng chống lại áp lực từ bạn bè. Cả gia đình sau đó cùng chia sẻ những gì học được, xây dựng sự hiểu biết, gắn kết và ngôn ngữ chung để đối mặt với những thách thức phía trước.

Chương trình được thí điểm tại 3 tỉnh, thành gồm Bangkok, Chiang Mai và Khon Kaen, tiếp cận 38 gia đình với nhiều hoàn cảnh khác nhau, với sự hỗ trợ của đội ngũ bác sĩ, y tá, nhà tâm lý học, nhân viên xã hội, nhà giáo dục và nhà vật lý trị liệu được UNODC đào tạo. Kết quả sau 3 tháng trải nghiệm, hầu hết phụ huynh đều báo cáo những thay đổi tích cực về sự tự tin và khả năng giao tiếp của con cái họ, cũng như sự cải thiện đáng kể trong mối quan hệ gia đình.

Một cuộc tham vấn chính thức với các bên liên quan kết luận rằng Family United phù hợp và khả thi với mục tiêu cải thiện sức khỏe tâm thần và phòng ngừa lạm dụng chất ở trẻ vị thành niên. Được biết, Bộ Y tế Thái Lan dự kiến mở rộng chương trình trên cả nước để các gia đình đều có thể hưởng lợi.

Theo WHO, bằng cách đầu tư vào gia đình và củng cố các mối quan hệ hằng ngày, chương trình đang thúc đẩy một cách tiếp cận hướng đến phòng ngừa và hỗ trợ một tương lai lành mạnh hơn cho giới trẻ.

LÊ THƯ (Tổng hợp)