Trong bối cảnh chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đang tìm cách siết chính sách nhập cư, nhiều người nước ngoài đã bị đẩy vào tình trạng bấp bênh bởi các quy định ngày càng khắt khe. Các doanh nghiệp Mỹ cũng phải tốn nhiều tiền và công sức hơn để tuyển dụng lao động nước ngoài có tay nghề cao.

Ngày càng khó sở hữu H-1B

Khi cùng vợ và các con rời Mỹ vào tháng 5, người đàn ông 44 tuổi lấy tên giả là Deepak coi như đã từ bỏ cuộc sống mà mình đã gây dựng trong 15 năm qua để trở về Ấn Độ. Như vậy, Deepak không còn phải thấp thỏm về quyền cư trú ở Mỹ, nơi quy định lao động nước ngoài chỉ được ở lại nếu tìm được công việc khác trong vòng 60 ngày sau khi bị sa thải - cảm giác mà ông đã trải qua hồi tháng 10 năm ngoái.

Trước đó một tháng, chính quyền ông Trump đã áp đặt mức phí 100.000USD cho thị thực H-1B mới, cao gấp 25 lần so với mức phí cũ. Theo mức phí cũ, các doanh nghiệp Mỹ muốn xin thị thực này cho lao động nước ngoài thường chỉ tốn khoảng 2.000-5.000USD tùy trường hợp.

Các đại gia công nghệ Mỹ thường xuyên là những đơn vị bảo lãnh lớn nhất đối với thị thực cấp cho lao động nước ngoài có tối thiểu bằng cử nhân này. Phần lớn người nhận thị thực đến từ Ấn Độ và Trung Quốc. H-1B, có thể gia hạn sau mỗi 3 năm, được xem như một bước đệm để có tư cách thường trú nhân tại Mỹ, còn gọi là "thẻ xanh".

Ông Trump ký sắc lệnh áp mức phí 100.000USD cho thị thực H-1B mới. Ảnh: EPA

Vào năm 2025, khoảng 15.100 chuyên gia Ấn Độ đã hồi hương, so với 9.800 người của năm trước đó. 

Trong khi đó, 536.000 sinh viên Trung Quốc đã trở về nước vào năm ngoái sau khi tốt nghiệp, tăng 8,3% so với năm 2024.

Xu hướng Mỹ mất nhân tài công nghệ cũng được củng cố bởi sự sụt giảm về số lượng đơn xin thị thực H-1B được phê duyệt.

Trong nhiều thập kỷ, các nhà tuyển dụng Mỹ đã dựa vào loại visa này để thu hút nhân tài toàn cầu có kỹ năng chuyên môn và bằng cấp cao. Hàng loạt nhân tài trẻ trong lĩnh vực khoa học và công nghệ đã đổ về xứ cờ hoa, do bị hấp dẫn bởi những đổi mới tiên tiến và mức lương cao hơn nhiều so với ở quê hương họ.

Tuy nhiên, số đơn xin thị thực H-1B được phê duyệt cho 100 nhà tuyển dụng hàng đầu như Amazon, TCS, Infosys, Apple và Microsoft trong năm tài chính 2026 được dự báo sẽ giảm hơn 10% so với năm ngoái.

Ngoài ra, tình trạng sa thải và đóng băng tuyển dụng hiện đã phổ biến do thị trường việc làm biến động và trí tuệ nhân tạo (AI) buộc các doanh nghiệp phải tái cơ cấu. Meta, Visa, Amazon cùng một số "ông lớn" công nghệ đã sa thải hàng ngàn nhân viên. Do đó, số lượng vị trí tuyển dụng giảm trong khi số người tìm việc tăng, khiến các chuyên gia nước ngoài văng khỏi thị trường lao động Mỹ.

Công dân Ấn Độ và Trung Quốc là hai trong số những nhóm người sở hữu thị thực H-1B lớn nhất, lần lượt chiếm khoảng 70% và 12% tổng số. Phần lớn trong số họ làm việc trong lĩnh vực công nghệ.

Theo AAPI Equity Alliance (liên minh nhằm cải thiện cuộc sống của người Mỹ gốc Á và dân đảo Thái Bình Dương), sự thù địch trong xã hội và các cuộc tấn công mang tính chất phân biệt chủng tộc trên mạng nhắm vào người Ấn Độ và Trung Quốc đã gia tăng. Đây cũng là hai nhóm người nhập cư đông nhất, có trình độ học vấn cao nhất và thu nhập cao nhất ở Mỹ.

HẠNH NGUYÊN (Theo Straits Times)