Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), mỗi năm toàn cầu ghi nhận gần 10 triệu ca mắc mới sa sút trí tuệ - hội chứng gây suy giảm trí nhớ, tư duy và khả năng tự chăm sóc ở người cao tuổi. Dù chưa có phương pháp điều trị triệt để, nhưng khoa học đã chứng minh khoảng 40% trường hợp bệnh liên quan trực tiếp đến lối sống và tiền sử bệnh lý. Vì vậy, WHO khuyến nghị người dân chủ động thực hiện các biện pháp dựa trên bằng chứng khoa học để ngăn ngừa từ sớm nguy cơ suy giảm nhận thức.

Duy trì vận động và rèn luyện trí não: Người trưởng thành nên tập thể dục ít nhất 150 phút mỗi tuần (đi bộ nhanh, bơi lội, dưỡng sinh) để tăng tuần hoàn máu não. Đồng thời, cần “tập luyện” cho não bộ bằng cách đọc sách, chơi cờ, giải ô chữ hoặc học kỹ năng mới nhằm kích thích các liên kết thần kinh, làm chậm quá trình lão hóa.

Dinh dưỡng cân đối và từ bỏ thói quen xấu: Áp dụng chế độ ăn đa dạng, ưu tiên rau xanh, cá giàu omega-3, dầu thực vật; hạn chế thịt chế biến sẵn, muối và chất béo bão hòa để duy trì cân nặng khỏe mạnh. Việc cai thuốc lá và hạn chế tối đa rượu bia giúp giảm thiểu tổn thương mạch máu não và ngăn ngừa nhiễm độc thần kinh.

Kiểm soát tốt bệnh mạn tính và thính lực: Người bệnh cần tuân thủ phác đồ điều trị để kiểm soát nghiêm ngặt tình trạng tăng huyết áp, đái tháo đường và rối loạn lipid máu, tránh nguy cơ tổn thương mạch máu não dẫn đến đột quỵ. Bên cạnh đó, cần điều trị sớm các triệu chứng trầm cảm kéo dài, tích cực tham gia hoạt động xã hội để tránh cô lập. Đặc biệt, người cao tuổi cần chủ động kiểm tra thính lực định kỳ và sử dụng máy trợ thính khi có chỉ định, bởi suy giảm thính giác là một trong những yếu tố gián tiếp thúc đẩy nhanh quá trình sa sút trí tuệ.

THU SƯƠNG