“Sách vàng sáng tạo Việt Nam” là công trình tôn vinh, biểu dương các tập thể, cá nhân có công trình, giải pháp khoa học và công nghệ (KH&CN) thiết thực, hiệu quả; do Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQVN phối hợp với Bộ KH&CN, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam tổ chức hằng năm. Năm 2023, TP Cần Thơ vinh dự có 4 giải pháp được vinh danh trong Sách vàng.
Trong điều trị ung thư, có một công việc thầm lặng: kỹ sư y vật lý trong điều trị tia xạ. Đó là người vạch ra quy trình điều trị, sử dụng máy móc, phần mềm tối ưu hóa liều điều trị theo chỉ định của bác sĩ, sau đó giao kỹ thuật viên thực hiện. Thạc sĩ Nguyễn Văn Minh Kha, sinh năm 1987, công tác tại Khoa Điều trị tia xạ, Bệnh viện Ung Bướu TP Cần Thơ, đảm nhiệm vai trò như thế.
![Chàng kỹ sư vì bệnh nhân ung thư](https://baocantho.com.vn/image/fckeditor/upload/2024/20240207/images/tu-hao-3.webp)
Thạc sĩ Nguyễn Văn Minh Kha tại lễ tổng kết và trao giải Hội thi Sáng tạo kỹ thuật toàn quốc lần thứ 16. Ảnh: NVCC.
Chứng kiến nhiều bệnh nhân đau đớn do bệnh tật và do các thiết bị điều trị chưa phù hợp, anh Nguyễn Văn Minh Kha đã có 3 sáng kiến, 1 đề tài nghiên cứu do anh làm chủ nhiệm và tham gia một số đề tài cấp cơ sở khác. Anh đã được Tổng LĐLĐ Việt Nam tặng 2 Bằng Lao động sáng tạo vào năm 2013 và 2023. Trong đó, giải pháp “Chế tạo bấc dùng trong xạ trị bệnh nhân ung thư khoang miệng bằng việc kết hợp Airway và cao su nặng lấy dấu” đạt giải Nhất hội thi cấp thành phố lần thứ 11, giải Khuyến khích hội thi cấp toàn quốc lần thứ 16.
Anh Nguyễn Văn Minh Kha chia sẻ: Trong xạ trị cho bệnh nhân ung thư khoang miệng, để tối ưu liều xạ trị vào mô bướu và giảm thiểu ảnh hưởng các cơ quan lành, đội ngũ y tế dùng một dụng cụ gọi là bấc. Hình dạng bấc phụ thuộc vào giai đoạn bệnh của từng bệnh nhân; nhưng trong thực tế vì thiếu dụng cụ nên chỉ sử dụng một đoạn gỗ được gia công, gây khó khăn trong quá trình lập kế hoạch tối ưu xạ trị. Bệnh nhân thì khó chịu, nhiều trường hợp khó thở và chảy máu răng. Bấc chính hãng lại có giá thành quá cao.
Vì vậy anh đã nghiên cứu, chế tạo bấc dùng trong xạ trị bệnh nhân ung thư khoang miệng bằng việc kết hợp Airway và cao su nặng lấy dấu. Loại bấc mới này không chỉ giúp cố định khoang miệng của bệnh nhân để xạ trị chính xác, dễ dàng mà còn giúp tiết kiệm vật tư; giảm chi phí điều trị biến chứng, giảm thời gian nằm viện. Kỹ thuật này đã được chuyển giao áp dụng trong các đơn vị xạ trị tại các bệnh viện khác có nhu cầu.