Cách đây tròn 80 năm, ngày 11-4-1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã viết thư kêu gọi điền chủ và nông gia Việt Nam tham gia hợp tác xã (HTX) nông nghiệp. Trong bức thư mang tính lịch sử này, Người khẳng định Việt Nam là một nước sống về nông nghiệp, nền kinh tế lấy canh nông làm gốc. Người nhấn mạnh rằng nông dân muốn giàu và nông nghiệp muốn thịnh thì cần phải có HTX. Bởi đây là hình thức hợp vốn và hợp sức để tạo nên sức mạnh, giúp lợi ích nhiều mà khó nhọc ít. Tầm nhìn chiến lược này của Bác không chỉ đặt nền móng cho sự ra đời của khu vực kinh tế tập thể mà còn là cơ sở quan trọng để ngày 27-7-2011 Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 1268/QĐ-TTg chính thức công nhận ngày 11-4 hằng năm là Ngày HTX Việt Nam. Đây là cột mốc ý nghĩa nhằm tôn vinh giá trị của tinh thần đoàn kết trong sản xuất và khẳng định vị thế của khu vực kinh tế tập thể trong sự nghiệp xây dựng đất nước.

Trải qua tám thập kỷ đồng hành cùng đất nước, khu vực kinh tế tập thể đã góp phần quan trọng trong bảo đảm an sinh xã hội và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Tính đến hết năm 2025, toàn quốc có 36.270 HTX và 153 liên hiệp HTX thu hút gần 7,1 triệu thành viên tham gia. Đặc biệt chất lượng nguồn nhân lực trong khu vực này có sự bứt phá mạnh mẽ khi tỷ lệ nhân sự quản lý đạt trình độ đại học trở lên ước đạt 31%. Điều này cho thấy sự chuyển mình từ kinh nghiệm truyền thống sang quản trị hiện đại... Vị thế của mô hình này cũng được khẳng định trên trường quốc tế khi Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc quyết định chọn năm 2025 là Năm quốc tế HTX nhằm lan tỏa giá trị của mô hình kinh tế nhân văn này trên toàn cầu.

Tại thủ phủ vùng ĐBSCL - Vựa lúa của cả nước, Liên minh HTX TP Cần Thơ đã phát triển khoảng 900 HTX và quỹ tín dụng nhân dân. Trong đó, 73% tổng số HTX  hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp với các sản phẩm thế mạnh như: lúa gạo, trái cây và thủy sản. 60% HTX có hiệu quả hoạt động khá tốt với doanh thu bình quân ước đạt 3,2 tỉ đồng/HTX/năm. Kết quả này không chỉ phản ánh sự nỗ lực tự thân của các HTX mà còn minh chứng cho sự quan tâm lãnh đạo sâu sát của Đảng bộ và chính quyền thành phố trong thúc đẩy phát triển kinh tế tập thể.

Minh chứng rõ nét nhất cho sự đổi mới tại Cần Thơ chính là các mô hình HTX kiểu mới gắn liền với chuỗi giá trị và ứng dụng công nghệ cao. Những cái tên như: HTX Khiết Tâm với lúa gạo chất lượng cao hay HTX trái cây sinh học OCOP... cho thấy sức sống của mô hình kinh tế này khi áp dụng hiệu quả chuyển đổi số đồng thời vận hành tốt phương thức hoạt động truyền thống của HTX. Đặc biệt đã có trên 170 HTX và tổ hợp tác tại địa phương tham gia vào Đề án phát triển bền vững 1 triệu héc-ta lúa chất lượng cao và phát thải thấp gắn với tăng trưởng xanh vùng ĐBSCL đến năm 2030. Đây là lời khẳng định về vai trò của mô hình kinh tế tập thể trong nền nông nghiệp hiện đại không chỉ mang lại lợi ích cho thành viên mà còn thể hiện trách nhiệm với cộng đồng qua những nỗ lực bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu.

Theo Liên minh HTX TP Cần Thơ, thành phố kiên định mục tiêu: Phát triển kinh tế tập thể theo hướng năng động và bền vững. Phấn đấu đến năm 2030 sẽ có khoảng 1.000 HTX với trên 90% số đơn vị tham gia chuyển đổi số, ứng dụng phần mềm trong công tác kế toán và khai thuế điện tử để nâng cao tính minh bạch và chuyên nghiệp. Kỷ niệm 80 năm ngày Bác Hồ gửi thư kêu gọi tham gia HTX là dịp để nhìn lại và tiếp thêm động lực cho chặng đường phát triển kinh tế tập thể phía trước.

Với chủ đề “HTX Việt Nam - 80 năm đồng hành cùng đất nước”, năm 2026 sẽ là năm cao điểm của các hoạt động xúc tiến thương mại và trao giải Ngôi sao HTX để vinh danh những HTX điển hình tiên tiến. Tinh thần đoàn kết và hợp tác của tám thập kỷ trước vẫn đang được kế thừa và phát huy tại Việt Nam nói chung và tại Cần Thơ nói riêng. Đây chính là nền tảng vững chắc để kinh tế tập thể tiếp tục phát huy vai trò trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa giai đoạn mới, đồng hành cùng đất nước trên con đường hội nhập và phát triển trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

HÀ TRIỀU